C-661/22
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że przechowywanie przez instytucję płatniczą środków pieniężnych klientów bez natychmiastowego zlecenia płatniczego stanowi usługę płatniczą, a nie emisję pieniądza elektronicznego.
Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących usług płatniczych i emisji pieniądza elektronicznego. Instytucja płatnicza z Litwy miała cofnięte zezwolenie, ponieważ bank centralny uznał, że przechowywanie środków klientów bez natychmiastowego zlecenia płatniczego jest de facto emisją pieniądza elektronicznego. Sąd odsyłający zapytał, czy takie działania należy uznać za usługę płatniczą czy emisję pieniądza elektronicznego. Trybunał orzekł, że jest to usługa płatnicza, pod warunkiem, że środki są przeznaczone do realizacji przyszłych transakcji płatniczych i nie są traktowane jako depozyty.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Lietuvos vyriausiasis administracinis teismas (najwyższy sąd administracyjny Litwy) dotyczył wykładni art. 4 pkt 3 i 5 dyrektywy (UE) 2015/2366 oraz art. 2 pkt 2 dyrektywy 2009/110/WE. Sprawa wyłoniła się z postępowania między litewską spółką „ABC Projektai” a Lietuvos bankas (bankiem Litwy), który cofnął spółce zezwolenie na prowadzenie działalności jako instytucja płatnicza. Powodem cofnięcia było stwierdzenie banku, że spółka emitowała pieniądz elektroniczny, nie posiadając odpowiedniego statusu, poprzez przechowywanie środków pieniężnych klientów przez okres dłuższy niż konieczny do realizacji transakcji płatniczych, bez konkretnego zlecenia płatniczego. Sąd odsyłający pytał, czy takie czynności należy uznać za element usługi płatniczej lub transakcji płatniczej w rozumieniu dyrektywy 2015/2366, czy też za emisję pieniądza elektronicznego w rozumieniu dyrektywy 2009/110. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, analizując definicje zawarte w dyrektywach, uznał, że działalność instytucji płatniczej polegająca na otrzymywaniu środków pieniężnych od użytkownika usługi płatniczej, którym nie towarzyszy od razu zlecenie płatnicze, a które pozostają na rachunku płatniczym w celu realizacji przyszłych transakcji, stanowi usługę płatniczą. Podkreślono, że takie środki nie mogą być traktowane jako depozyty ani pieniądz elektroniczny, a rachunki płatnicze muszą być wykorzystywane wyłącznie do transakcji płatniczych. Trybunał zaznaczył, że nawet naruszenie niektórych wymogów proceduralnych lub umownych przez instytucję płatniczą niekoniecznie prowadzi do zmiany kwalifikacji transakcji jako emisji pieniądza elektronicznego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Działalność ta stanowi usługę płatniczą w rozumieniu art. 4 pkt 3 dyrektywy 2015/2366, a nie emisję pieniądza elektronicznego w rozumieniu art. 2 pkt 2 dyrektywy 2009/110.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że środki pieniężne otrzymywane przez instytucję płatniczą bez natychmiastowego zlecenia płatniczego, przeznaczone do przyszłych transakcji, mieszczą się w definicji usługi płatniczej, pod warunkiem, że rachunek płatniczy jest wykorzystywany wyłącznie do transakcji płatniczych. Podkreślono, że takie środki nie są pieniądzem elektronicznym, który wymaga odrębnej emisji i akceptacji przez strony inne niż emitent.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (ABC Projektai)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| ABC Projektai | spolka | skarżący |
| Lietuvos bankas | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd litewski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd czeski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
Dyrektywa 2015/2366 art. 4 § 3
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Definicja 'usługi płatniczej' obejmuje m.in. usługi związane z prowadzeniem rachunku płatniczego i realizacją transakcji płatniczych, nawet jeśli środkom nie towarzyszy natychmiastowe zlecenie płatnicze.
Dyrektywa 2015/2366 art. 4 § 5
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Definicja 'transakcji płatniczej' obejmuje działanie polegające na złożeniu, transferze lub wypłacie środków pieniężnych.
Dyrektywa 2015/2366 art. 4 § 12
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Definicja 'rachunku płatniczego' jako rachunku wykorzystywanego do wykonywania transakcji płatniczych.
Dyrektywa 2009/110 art. 2 § 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110
Definicja 'pieniądza elektronicznego' wymaga, aby wartość pieniężna była przechowywana elektronicznie, stanowiła prawo do roszczenia wobec emitenta, była emitowana w zamian za środki pieniężne w celu dokonywania transakcji płatniczych i akceptowana przez osoby inne niż emitent.
ustawa o pieniądzu elektronicznym art. 5
Ustawa Republiki Litewskiej o pieniądzu elektronicznym i instytucjach pieniądza elektronicznego
Zakaz emisji pieniądza elektronicznego przez podmioty niebędące emitentami.
Pomocnicze
Dyrektywa 2015/2366 art. 10 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Obowiązek ochrony środków pieniężnych otrzymanych od użytkowników usług płatniczych.
Dyrektywa 2015/2366 art. 18 § 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Instytucje płatnicze mogą prowadzić rachunki płatnicze wykorzystywane wyłącznie do transakcji płatniczych.
Dyrektywa 2015/2366 art. 18 § 3
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2015/2366
Środki pieniężne otrzymywane przez instytucje płatnicze w celu świadczenia usług płatniczych nie stanowią depozytu ani pieniądza elektronicznego.
Dyrektywa 2013/36 art. 9 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36
Zakaz przyjmowania depozytów przez podmioty inne niż instytucje kredytowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działalność instytucji płatniczej polegająca na otrzymywaniu środków pieniężnych bez natychmiastowego zlecenia płatniczego, przeznaczonych do przyszłych transakcji, stanowi usługę płatniczą, a nie emisję pieniądza elektronicznego, pod warunkiem, że rachunek płatniczy jest wykorzystywany wyłącznie do transakcji płatniczych.
Odrzucone argumenty
Przechowywanie środków pieniężnych klientów przez okres dłuższy niż konieczny do realizacji transakcji płatniczych, bez konkretnego zlecenia płatniczego, stanowi de facto emisję pieniądza elektronicznego.
Godne uwagi sformułowania
środki pieniężne pozostają na rachunku instytucji płatniczej przeznaczonym do dokonywania transakcji płatniczych przez okres dłuższy niż terminy wykonania usługi płatniczej nie stanowi emisji pieniądza elektronicznego w rozumieniu art. 2 pkt 2 dyrektywy 2009/110
Skład orzekający
E. Regan
prezes izby
Z. Csehi
sprawozdawca
M. Ilešič
sędzia
I. Jarukaitis
sędzia
D. Gratsias
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja rozróżnienia między usługą płatniczą a emisją pieniądza elektronicznego w kontekście przechowywania środków przez instytucje płatnicze."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dyrektyw PSD2 i EMD, wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego rozróżnienia w sektorze usług finansowych, które ma bezpośrednie przełożenie na działalność wielu firm fintech i instytucji płatniczych, a także na bezpieczeństwo środków klientów.
“Czy Twoje pieniądze w fintechu to usługa płatnicza czy pieniądz elektroniczny? TSUE wyjaśnia!”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI