C-66/19
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że umowa o kredyt konsumencki musi jasno i zwięźle informować o sposobie obliczania terminu odstąpienia od umowy, a samo odesłanie do przepisów krajowych, które odsyłają dalej, jest niewystarczające.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o kredycie konsumenckim w kontekście prawa do odstąpienia od umowy. Konsument JC próbował odstąpić od umowy kredytu zabezpieczonego hipoteką, kwestionując sposób poinformowania o terminie odstąpienia. Sąd krajowy w Niemczech zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy odesłanie w umowie do przepisów krajowych, które z kolei odsyłają do innych przepisów, spełnia wymóg jasnego i zwięzłego poinformowania konsumenta o warunkach odstąpienia od umowy. Trybunał uznał, że takie odesłanie jest niewystarczające i stoi w sprzeczności z dyrektywą, która wymaga pełnej informacji bezpośrednio w umowie.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 10 ust. 2 lit. p) dyrektywy 2008/48/WE w sprawie umów o kredyt konsumencki. Sprawa wywodziła się ze sporu między konsumentem JC a Kreissparkasse Saarlouis, dotyczącego prawa JC do odstąpienia od umowy kredytu zabezpieczonego hipoteką. Konsument zakwestionował sposób poinformowania go o terminie i warunkach odstąpienia od umowy, wskazując, że umowa zawierała jedynie odesłanie do niemieckich przepisów krajowych (§ 492 ust. 2 BGB), które z kolei odsyłały do innych przepisów (art. 247 ust. 6-13 EGBGB). Sąd odsyłający (Landgericht Saarbrücken) uznał, że dyrektywa, mimo że formalnie nie obejmuje umów kredytu zabezpieczonego nieruchomością, została zastosowana przez niemieckiego ustawodawcę w drodze odesłania, co uzasadniało zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości UE. Trybunał rozpatrzył dopuszczalność wniosku, stwierdzając, że nawet jeśli prawo krajowe odsyła do przepisów UE w dziedzinach nieobjętych ich zakresem, istnieje interes Unii w zapewnieniu jednolitej wykładni. Następnie Trybunał odpowiedział na pytania prejudycjalne. W odpowiedzi na pierwsze pytanie, Trybunał stwierdził, że sposób obliczania terminu na odstąpienie od umowy jest kluczową informacją, która musi być jasno i zwięźle określona w umowie. W odpowiedzi na drugie pytanie, Trybunał orzekł, że umowa o kredyt nie może zawierać jedynie odesłania do przepisów krajowych, które same odsyłają do dalszych przepisów, jeśli ma to na celu poinformowanie o warunkach odstąpienia od umowy. Takie praktyki są sprzeczne z wymogiem jasnego i zwięzłego poinformowania konsumenta, gwarantującego mu możliwość pełnego skorzystania z jego praw. Trzecie pytanie stało się bezprzedmiotowe w świetle odpowiedzi na drugie. Rozstrzygnięcie o kosztach pozostawiono sądowi krajowemu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, art. 10 ust. 2 lit. p) dyrektywy 2008/48/WE należy interpretować w ten sposób, że do informacji, które powinno się określić w sposób jasny i zwięzły w umowie o kredyt, należy sposób obliczania terminu na odstąpienie od umowy.
Uzasadnienie
Prawo do odstąpienia od umowy jest kluczowe dla ochrony konsumenta. Aby konsument mógł w pełni skorzystać z tego prawa, musi znać warunki, terminy i procedurę. Skuteczność prawa do odstąpienia zostałaby osłabiona, gdyby sposób obliczania terminu nie był obowiązkowo określony w umowie. Wymóg jasnego i zwięzłego wskazania informacji ma na celu umożliwienie konsumentom poznania ich praw i obowiązków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (JC)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| JC | osoba_fizyczna | skarżący |
| Kreissparkasse Saarlouis | spolka | pozwany |
| rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| rząd czeski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (7)
Główne
Dyrektywa 2008/48/WE art. 10 § 2 lit. p)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki
Wymaga, aby umowa o kredyt w sposób jasny i zwięzły określała istnienie prawa do odstąpienia, okres jego stosowania oraz inne warunki korzystania, w tym sposób obliczania terminu na odstąpienie.
Dyrektywa 2008/48/WE art. 14 § 1 akapit drugi
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki
Określa, że termin na odstąpienie od umowy rozpoczyna bieg po zawarciu umowy lub po otrzymaniu przez konsumenta warunków umowy oraz informacji zgodnie z art. 10, jeżeli ten dzień przypada po dniu zawarcia umowy.
BGB art. 492 § ust. 2
Bürgerliches Gesetzbuch (kodeks cywilny)
Określa, że umowa kredytu konsumenckiego powinna zawierać dane wymagane zgodnie z art. 247 ust. 6-13 EGBGB.
BGB art. 495 § ust. 1 i 2
Bürgerliches Gesetzbuch (kodeks cywilny)
Przewiduje prawo do odstąpienia od umowy kredytu konsumenckiego zgodnie z § 355 BGB, pod warunkiem spełnienia określonych wymogów dotyczących informacji i terminu.
EGBGB art. 247 § ust. 6-13
Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuch (ustawa wprowadzająca BGB)
Określa szczegółowe informacje, które muszą być zawarte w umowie o kredyt konsumencki.
Pomocnicze
Dyrektywa 2008/48/WE art. 22 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki
Stanowi o bezwzględnie wiążącym charakterze dyrektywy w zakresie zharmonizowanych przepisów, zakazując państwom członkowskim wprowadzania przepisów odbiegających od tych ustanowionych w dyrektywie.
EGBGB art. 247 § ust. 9
Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuch (ustawa wprowadzająca BGB)
Przewiduje odstępstwa od niektórych przepisów dla umów o kredyt zabezpieczony na nieruchomości, ale nadal wymaga podania informacji o prawie do odstąpienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa o kredyt musi jasno i zwięźle informować o sposobie obliczania terminu odstąpienia od umowy. Odesłanie do przepisów krajowych, które z kolei odsyłają do innych przepisów, nie spełnia wymogu jasnego i zwięzłego poinformowania konsumenta. Konsument musi mieć możliwość pełnego zrozumienia swoich praw i obowiązków na podstawie samej umowy.
Odrzucone argumenty
Odesłanie do przepisów krajowych jest wystarczające do poinformowania o warunkach odstąpienia od umowy. Dyrektywa 2008/48/WE nie ma zastosowania do umów o kredyt zabezpieczonych na nieruchomości, a zatem Trybunał nie jest właściwy do jej wykładni w tym kontekście.
Godne uwagi sformułowania
"aby konsument mógł w pełni wykorzystać taką informację, powinien on uprzednio znać warunki, terminy oraz procedurę korzystania z prawa do odstąpienia od umowy" "skuteczność prawa do odstąpienia od umowy [...] zostałaby poważnie osłabiona, gdyby sposób obliczania terminu na odstąpienie od umowy nie zaliczał się do warunków wykonywania tego prawa" "zwykłe odesłanie dokonane w ogólnych warunkach umowy do przepisów ustawowych lub wykonawczych określających prawa i obowiązki stron nie jest wystarczające"
Skład orzekający
M. Safjan
prezes_izby
L. Bay Larsen
sędzia
N. Jääskinen
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów informacyjnych w umowach o kredyt konsumencki, zwłaszcza w kontekście prawa do odstąpienia od umowy i stosowania przepisów krajowych."
Ograniczenia: Dotyczy głównie umów o kredyt konsumencki, choć zasady dotyczące jasności informacji mogą mieć szersze zastosowanie. Wykładnia przepisów UE, która może być stosowana przez państwa członkowskie w drodze odesłania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego produktu finansowego (kredyt konsumencki) i kluczowego prawa konsumenta (odstąpienie od umowy). Pokazuje, jak ważne jest jasne informowanie przez banki i jak TSUE chroni konsumentów przed skomplikowanymi przepisami.
“Bank musi mówić językiem konsumenta: TSUE o klauzuli odstąpienia od kredytu!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI