C-649/23
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że krytyczne wydanie dzieła, które stało się własnością publiczną, może być chronione prawem autorskim, jeśli stanowi twórczość intelektualną odzwierciedlającą osobowość autora i jest precyzyjnie zidentyfikowalne.
Sprawa dotyczyła możliwości ochrony prawem autorskim krytycznego wydania dzieła, które stało się własnością publiczną. Sąd odsyłający z Rumunii zapytał Trybunał Sprawiedliwości UE, czy takie wydanie, mające na celu odtworzenie tekstu utworu pierwotnego poprzez komentarze i aparat krytyczny, może być uznane za utwór chroniony prawem autorskim. Trybunał wyjaśnił, że kluczowe są oryginalność (odzwierciedlenie osobowości autora poprzez swobodne wybory) oraz możliwość precyzyjnego i obiektywnego zidentyfikowania przedmiotu.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Înalta Curte de Casaţie şi Justiţie (najwyższy sąd kasacyjny, Rumunia) dotyczył wykładni art. 2 lit. a) dyrektywy 2001/29/WE w sprawie harmonizacji niektórych aspektów prawa autorskiego. Spór w postępowaniu głównym dotyczył tego, czy krytyczne wydanie dzieła, które stało się własnością publiczną, autorstwa profesora Dana Slușanschiego, może być chronione prawem autorskim. Wydanie to, oparte na łacińskim rękopisie księcia Dimitriego Cantemira, miało na celu odtworzenie tekstu utworu pierwotnego poprzez komentarze i aparat krytyczny. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy takie wydanie spełnia kryteria 'utworu' chronionego prawem autorskim, w szczególności kryterium oryginalności (swobodne i twórcze wybory autora) oraz kryterium możliwości zidentyfikowania przedmiotu. Trybunał Sprawiedliwości UE przypomniał, że pojęcie 'utworu' wymaga oryginalności, która polega na odzwierciedleniu osobowości autora poprzez jego swobodne i twórcze wybory, a także możliwości zidentyfikowania przedmiotu z wystarczającą precyzją i obiektywnością. Trybunał stwierdził, że wydanie krytyczne może być uznane za utwór, jeśli spełnia te kryteria, a jego redakcja nie była podyktowana wyłącznie względami technicznymi. Ocena tych kryteriów należy do sądu odsyłającego. Trybunał podkreślił, że ochrona prawnoautorska nie wyklucza możliwości częściowego zwielokrotnienia utworu, a samo wydanie krytyczne nie sprawia, że dzieło pierwotne staje się własnością prywatną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, pod warunkiem że jest ono twórczością intelektualną stanowiącą odzwierciedlenie osobowości autora przejawiające się w jego swobodnych i twórczych wyborach oraz może być zidentyfikowane z wystarczającym stopniem precyzji i obiektywności.
Uzasadnienie
Trybunał wyjaśnił, że pojęcie 'utworu' wymaga oryginalności (odzwierciedlenie osobowości autora poprzez swobodne wybory) i możliwości precyzyjnego zidentyfikowania. Wydanie krytyczne, które nie jest zwykłą transkrypcją, a zawiera komentarze i aparat krytyczny wynikające z intelektualnego wysiłku autora, może spełniać te kryteria. Ocena należy do sądu krajowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Institutul de Istorie şi Teorie Literară „G. Călinescu” | inne | skarżący |
| Fundaţia Naţională pentru Ştiinţă şi Artă | inne | skarżący |
| HK | osoba_fizyczna | pozwany |
| TB | osoba_fizyczna | pozwany |
| VP | osoba_fizyczna | pozwany |
| GR | osoba_fizyczna | pozwany |
| Rząd rumuński | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd francuski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd włoski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (14)
Główne
Dyrektywa 2001/29/WE art. 2 § lit. a)
Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym
Definiuje 'utwór' jako przedmiot chroniony prawem autorskim, który musi być oryginalny (odzwierciedlenie osobowości autora poprzez swobodne wybory) i możliwy do zidentyfikowania z wystarczającą precyzją i obiektywnością. Dotyczy to również wydań krytycznych dzieł, które stały się własnością publiczną.
Pomocnicze
Konwencja berneńska art. 2 § ust. 1
Konwencja berneńska o ochronie dzieł literackich i artystycznych
Konwencja berneńska art. 2 § ust. 3
Konwencja berneńska o ochronie dzieł literackich i artystycznych
Konwencja berneńska art. 9 § ust. 1
Konwencja berneńska o ochronie dzieł literackich i artystycznych
Konwencja berneńska art. 12
Konwencja berneńska o ochronie dzieł literackich i artystycznych
Traktat WIPO o prawie autorskim art. 1 § ust. 4
Traktat Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) o prawie autorskim
Porozumienie TRIPS art. 9 § ust. 1
Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS)
Porozumienie TRIPS art. 9 § ust. 2
Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS)
Dyrektywa 93/98/EWG art. 1 § ust. 1
Dyrektywa Rady 93/98/EWG w sprawie harmonizacji czasu ochrony prawa autorskiego i niektórych praw pokrewnych
Dyrektywa 93/98/EWG art. 5
Dyrektywa Rady 93/98/EWG w sprawie harmonizacji czasu ochrony prawa autorskiego i niektórych praw pokrewnych
Dyrektywa 2006/116/WE art. 5
Dyrektywa 2006/116/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie czasu ochrony prawa autorskiego i niektórych praw pokrewnych
Legea nr. 8/1996 art. 16
Ustawa nr 8/1996 o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Rumunia)
Legea nr. 8/1996 art. 8
Ustawa nr 8/1996 o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Rumunia)
Legea nr. 8/1996 art. 23
Ustawa nr 8/1996 o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Rumunia)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie krytyczne, które nie jest zwykłą transkrypcją, ale zawiera komentarze i aparat krytyczny wynikające z intelektualnego wysiłku autora, może spełniać kryteria oryginalności i możliwości zidentyfikowania. Oryginalność utworu polega na odzwierciedleniu osobowości autora poprzez jego swobodne i twórcze wybory. Możliwość zidentyfikowania przedmiotu z wystarczającą precyzją i obiektywnością jest kluczowa dla ochrony prawnoautorskiej.
Odrzucone argumenty
Stopień swobody autora wydania krytycznego jest ograniczony lub nieistniejący w przypadku utworów naukowych w dawnym języku. Wydanie krytyczne nie wnosi oryginalnego wkładu twórczego, a jedynie identyfikuje wersje tekstu zbliżone do intencji autora pierwotnego. Wybory gramatyczne, leksykalne i stylistyczne autora wydania krytycznego są podyktowane wiedzą filologiczną i historyczną, a nie swobodą twórczą.
Godne uwagi sformułowania
twórczość intelektualną stanowiącą odzwierciedlenie osobowości autora przejawiające się w jego swobodnych i twórczych wyborach przedmiot możliwy do zidentyfikowania z wystarczającym stopniem precyzji i obiektywności nie można utrzymać w niniejszym przypadku, że wydanie krytyczne Slușanschiego odzwierciedla osobowość autora nie można zrównać z kopiowaniem lub transkrypcją faksymile rękopisu danego utworu oryginalnego niekoniecznie należy dokonywać rozróżnienia między częściami odpowiadającymi utworowi oryginalnemu [...] a towarzyszącymi im komentarzami
Skład orzekający
F. Biltgen
prezes_izby
T. von Danwitz
wiceprezes_trybunalu_pelniacy_obowiazki_sedziego_pierwszej_izby
I. Ziemele
sprawozdawczyni
A. Kumin
sedzia
S. Gervasoni
sedzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Określenie kryteriów ochrony prawnoautorskiej dla wydań krytycznych dzieł, które stały się własnością publiczną, w kontekście dyrektywy 2001/29/WE."
Ograniczenia: Ocena spełnienia kryteriów oryginalności i identyfikowalności należy do sądu krajowego, co może prowadzić do zróżnicowanego stosowania w poszczególnych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy subtelnych zagadnień prawa autorskiego, które mogą być nieoczywiste dla szerszej publiczności, a jednocześnie są kluczowe dla twórców i wydawców.
“Czy stare rękopisy mogą być chronione prawem autorskim? TSUE wyjaśnia granice twórczości.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI