Orzeczenie · 2026-01-15

C-641/23

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2026-01-15
cjeuswobody_rynkuwspółpraca sądowa w sprawach karnychWysokatrybunal
europejski nakaz aresztowaniapodwójna karalnośćwzajemne uznawanieresocjalizacjaprawo karnewspółpraca sądowaNiderlandyPolska

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez rechtbank Amsterdam dotyczył wykładni przepisów dotyczących europejskiego nakazu aresztowania (ENA) i wzajemnego uznawania wyroków w sprawach karnych. Sąd odsyłający musiał rozstrzygnąć sprawę wykonania ENA wydanego przez polski sąd wobec obywatela polskiego, YM, za niewywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego. Czyn ten nie był karalny w Niderlandach, ale sąd odsyłający rozważał możliwość uzależnienia przekazania od gwarancji ponownego przekazania osoby w celu odbycia ewentualnej kary w Polsce, zgodnie z art. 5 pkt 3 decyzji ramowej 2002/584. Pojawił się problem, czy niderlandzkie przepisy, które automatycznie odmawiają uznania wyroku, jeśli czyn nie jest karalny w Niderlandach, są zgodne z prawem UE, zwłaszcza w kontekście celu resocjalizacji i zapobiegania bezkarności. Trybunał orzekł, że prawo UE stoi na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które nakazują lub zezwalają na odmowę uznania i wykonania kary w takich okolicznościach, jeśli wykonujący organ sądowy wcześniej zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania, a nie zaszła zmiana okoliczności uzasadniająca ponowną ocenę. Podkreślono, że zasada wzajemnego uznawania i cel resocjalizacji wymagają ścisłej wykładni podstaw odmowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja przepisów dotyczących europejskiego nakazu aresztowania, podwójnej karalności, wzajemnego uznawania wyroków i celu resocjalizacji w kontekście przekazywania osób między państwami członkowskimi UE.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ wykonujący zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania, a następnie rozważa odmowę wykonania kary z powodu braku podwójnej karalności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy prawo UE stoi na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które nakazują lub zezwalają na odmowę uznania i wykonania kary w innym państwie członkowskim, jeśli czyn nie jest karalny lokalnie, mimo wcześniejszej zgody na przekazanie osoby z gwarancją ponownego przekazania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawo UE stoi na przeszkodzie takim uregulowaniom krajowym, chyba że nastąpiła zmiana okoliczności uzasadniająca ponowną ocenę.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że zasada wzajemnego uznawania i cel resocjalizacji wymagają ścisłej wykładni podstaw odmowy. Jeśli organ wykonujący zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania, nie może później odmówić wykonania kary z powodu braku podwójnej karalności, chyba że zmieniły się okoliczności.

Jak należy interpretować art. 9 ust. 1 lit. d) decyzji ramowej 2008/909 w kontekście art. 5 pkt 3 decyzji ramowej 2002/584?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Art. 9 ust. 1 lit. d) decyzji ramowej 2008/909 należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które przewidują obowiązek lub uprawnienie do odmowy uznania i wykonania kary ze względu na brak podwójnej karalności, jeśli wcześniej organ wykonujący zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania i nie zaszła zmiana okoliczności.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że zasada wzajemnego uznawania i cel resocjalizacji wymagają, aby organ wykonujący miał pewien zakres uznania i nie mógł automatycznie odmawiać wykonania kary. Mechanizm ponownego przekazania ma na celu resocjalizację i zapobieganie bezkarności, a jego skuteczność byłaby zagrożona przez ścisłe stosowanie podstaw odmowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
osoba, której dotyczy nakaz (YM) - w sensie interpretacji prawa na jej korzyść

Strony

NazwaTypRola
YMosoba_fizycznaosoba, której dotyczy nakaz
Openbaar Ministerieorgan_krajowyinna strona postępowania
rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (11)

Główne

Decyzja ramowa 2002/584 art. 5 § 3

Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 9 § 1

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Podstawa fakultatywnej odmowy uznania wyroku i wykonania kary; państwa członkowskie nie mogą ustanowić obowiązku odmowy bez możliwości uwzględnienia okoliczności indywidualnych.

Pomocnicze

Decyzja ramowa 2002/584 art. 2 § 4

Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW

Decyzja ramowa 2002/584 art. 4 § 1

Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 7 § 3

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 7 § 4

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 25

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

OLW art. 6

Ustawa o wykonaniu decyzji ramowej Rady Unii Europejskiej w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i procedury wydawania osób między państwami członkowskimi (ustawa o przekazywaniu osób)

OLW art. 7

Ustawa o wykonaniu decyzji ramowej Rady Unii Europejskiej w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i procedury wydawania osób między państwami członkowskimi (ustawa o przekazywaniu osób)

WETS art. 2:11

Ustawa o wzajemnym uznawaniu i wykonywaniu kar pozbawienia wolności, w tym kar orzeczonych z zawieszeniem wykonania

WETS art. 2:13 § 1

Ustawa o wzajemnym uznawaniu i wykonywaniu kar pozbawienia wolności, w tym kar orzeczonych z zawieszeniem wykonania

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo UE stoi na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które nakazują lub zezwalają na odmowę wykonania kary w sytuacji, gdy organ wykonujący zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania, a nie zaszła zmiana okoliczności. • Zasada wzajemnego uznawania i cel resocjalizacji wymagają ścisłej wykładni podstaw odmowy. • Mechanizm ponownego przekazania ma na celu resocjalizację i zapobieganie bezkarności, a jego skuteczność byłaby zagrożona przez ścisłe stosowanie podstaw odmowy.

Godne uwagi sformułowania

kamień węgielny współpracy sądowej • zasada wzajemnego uznawania • cel resocjalizacji • zapobieganie bezkarności • gwarancja ponownego przekazania • skuteczność (effet utile)

Skład orzekający

J. Richard de la Tour

rzecznik generalny

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących europejskiego nakazu aresztowania, podwójnej karalności, wzajemnego uznawania wyroków i celu resocjalizacji w kontekście przekazywania osób między państwami członkowskimi UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ wykonujący zgodził się na przekazanie z gwarancją ponownego przekazania, a następnie rozważa odmowę wykonania kary z powodu braku podwójnej karalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonych zagadnień prawnych związanych z europejskim nakazem aresztowania i współpracą sądową w sprawach karnych, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym i europejskim. Wyjaśnia, jak prawo UE wpływa na krajowe procedury karne.

Czy europejski nakaz aresztowania może być nieskuteczny, gdy czyn nie jest karalny w kraju wykonującym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy