C-641/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-10-27
cjeupodatkiVAT — miejsce świadczenia usługWysokatrybunal
VAToszustwo podatkowemiejsce świadczenia usługdyrektywa VATodesłanie prejudycjalnetransakcje transgraniczneuprawnienia do emisji gazów cieplarnianych

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że nawet w przypadku oszustwa VAT, miejsce świadczenia usług transgranicznych nie może być zmieniane wbrew przepisom dyrektywy VAT, chyba że państwo członkowskie podejmie środki zapobiegawcze zgodnie z art. 273.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy VAT w kontekście oszustwa podatkowego. Austriacki sąd zapytał, czy miejsce świadczenia usług transgranicznych, formalnie znajdujące się w innym państwie członkowskim, może zostać uznane za znajdujące się w Austrii, jeśli usługodawca wiedział o udziale w oszustwie VAT. Trybunał stwierdził, że przepisy dyrektywy VAT, w szczególności art. 44, określają miejsce świadczenia usług na rzecz podatników jako miejsce siedziby usługobiorcy, a ta zasada nie może być zmieniana wbrew jej brzmieniu z powodu oszustwa.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (VAT). Sprawa rozpatrywana przez Bundesfinanzgericht (federalny sąd do spraw finansowych, Austria) dotyczyła opodatkowania VAT transakcji polegających na przeniesieniu uprawnień do emisji gazów cieplarnianych. Climate Corporation, austriacka spółka, przeniosła te uprawnienia na Bauduin, niemiecką spółkę. Austriacki organ podatkowy uznał, że Bauduin uczestniczyła w oszustwie VAT typu 'karuzela podatkowa', a Climate Corporation powinna była o tym wiedzieć, w związku z czym opodatkował transakcję w Austrii. Sąd odsyłający zakwalifikował transakcję jako świadczenie usług, a zgodnie z art. 44 dyrektywy VAT, miejsce świadczenia usług na rzecz podatnika znajduje się w miejscu jego siedziby, czyli w Niemczech. Sąd zapytał, czy w przypadku wiedzy o udziale w oszustwie VAT, miejsce świadczenia usług może zostać uznane za znajdujące się w Austrii, mimo formalnych przepisów. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) orzekł, że przepisy dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie takiemu uznaniu. TSUE podkreślił, że celem przepisów określających miejsce opodatkowania jest uniknięcie zbiegu właściwości i braku opodatkowania, a zmiana miejsca świadczenia usług wbrew jasnemu brzmieniu art. 44 dyrektywy VAT z powodu oszustwa byłaby sprzeczna z celami i systematyką tych przepisów. TSUE zaznaczył, że państwa członkowskie mogą podejmować środki w celu zapobiegania oszustwom (art. 273 dyrektywy VAT), ale nie mogą zmieniać zasad określania miejsca świadczenia usług.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie takiemu uznaniu.

Uzasadnienie

Przepisy dyrektywy VAT dotyczące miejsca świadczenia usług mają na celu uniknięcie zbiegu właściwości i braku opodatkowania. Zmiana miejsca świadczenia usług wbrew jasnemu brzmieniu art. 44 dyrektywy VAT z powodu oszustwa byłaby sprzeczna z celami i systematyką tych przepisów, prowadząc do zróżnicowania podziału kompetencji podatkowych między państwami członkowskimi. Państwa członkowskie mogą podejmować środki zapobiegawcze (art. 273), ale nie mogą zmieniać zasad określania miejsca świadczenia usług.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Climate Corporation Emissions Trading GmbHspolkaskarżący
Finanzamt Österreichorgan_krajowypozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Dyrektywa VAT art. 44

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Miejsce świadczenia usług na rzecz podatnika działającego w takim charakterze jest miejscem, w którym podatnik ten posiada siedzibę swojej działalności gospodarczej. Jeżeli usługi są świadczone na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika znajdującego się w miejscu innym niż jego siedziba, miejscem świadczenia tych usług jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. W przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą ma stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Pomocnicze

Dyrektywa VAT art. 2 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 131

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 138 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 196

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 273 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa Rady 2008/8/WE z dnia 12 lutego 2008 r.

UStG art. 3a § 6

Umsatzsteuergesetz (ustawa o podatku obrotowym) z dnia 23 sierpnia 1994 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy dyrektywy VAT dotyczące miejsca świadczenia usług są jasne i nie mogą być zmieniane wbrew ich brzmieniu z powodu oszustwa podatkowego. Zmiana miejsca świadczenia usług wbrew art. 44 dyrektywy VAT byłaby sprzeczna z celami i systematyką tych przepisów, prowadząc do zróżnicowania kompetencji podatkowych państw członkowskich. System transakcji wewnątrzwspólnotowych (zwolnienia, opodatkowanie nabycia) nie ma zastosowania do transgranicznego świadczenia usług, gdzie jurysdykcję podatkową ma tylko jedno państwo członkowskie.

Odrzucone argumenty

Argument, że orzecznictwo dotyczące odmowy zwolnienia z VAT w przypadku oszustwa (np. wyrok Schoenimport) powinno być stosowane przez analogię do określenia miejsca świadczenia usług.

Godne uwagi sformułowania

organy i sądy krajowe zobowiązane są uznać, że miejsce świadczenia usługi [...] znajduje się na terytorium kraju, jeżeli świadczący usługę podatnik krajowy powinien był wiedzieć, że poprzez świadczoną usługę bierze udział w oszustwie w zakresie VAT miejsce świadczenia usług należy określić zgodnie z przepisami rozdziału 3 tytułu V dyrektywy VAT Celem tych przepisów określających miejsce opodatkowania świadczenia usług jest uniknięcie z jednej strony zbiegu właściwości, mogącego prowadzić do podwójnego opodatkowania, a z drugiej strony braku opodatkowania przychodów żaden przepis tej dyrektywy nie ustanawia zasady szczególnej w celu określenia miejsca opodatkowania transakcji polegającej na odpłatnym przeniesieniu uprawnień do emisji gazów cieplarnianych podmioty prawa nie mogą powoływać się na normy prawa Unii w celach nieuczciwych lub stanowiących nadużycie wykładnia, zgodnie z którą w przypadku oszustwa w zakresie VAT za miejsce świadczenia usług można uznać miejsce w państwie członkowskim innym niż określone na podstawie przepisów dyrektywy VAT dotyczących określenia miejsca świadczenia usług, byłaby sprzeczna z celami i ogólną systematyką tych przepisów państwo członkowskie, w którym ma siedzibę podmiot świadczący usługi na rzecz podatnika mającego siedzibę w innym państwie członkowskim, którego miejsce znajduje się, zgodnie z art. 44 dyrektywy VAT, w tym ostatnim państwie członkowskim, nie posiada na mocy tej dyrektywy żadnego uprawnienia do opodatkowania takiego świadczenia VAT.

Skład orzekający

K. Jürimäe

sprawozdawca

N. Jääskinen

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że miejsce świadczenia usług transgranicznych jest określone przez art. 44 dyrektywy VAT i nie może być zmieniane w celu zwalczania oszustw podatkowych, choć państwa członkowskie mają narzędzia do walki z oszustwami na mocy art. 273."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oszustwa VAT w kontekście transgranicznych usług B2B, gdzie miejsce świadczenia jest formalnie określone w innym państwie członkowskim. Nie dotyczy bezpośrednio dostaw towarów ani sytuacji, gdy oszustwo jest popełnione przez samego usługodawcę w jego własnym państwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia VAT - jak radzić sobie z oszustwami podatkowymi w transakcjach transgranicznych, jednocześnie przestrzegając zasad unijnych dotyczących miejsca świadczenia usług. Pokazuje napięcie między walką z przestępczością a rygorystyczną wykładnią prawa.

Oszustwo VAT w transakcjach transgranicznych: Czy miejsce świadczenia usług można zmienić wbrew przepisom UE?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI