C-628/17
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zawieranie umów telekomunikacyjnych z konsumentem w obecności kuriera, bez wcześniejszego dostarczenia wzorców umów, nie jest z natury agresywną praktyką handlową, chyba że towarzyszą temu nieuczciwe działania naciskające na konsumenta.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o nieuczciwych praktykach handlowych w kontekście polskiego prawa. Sąd Najwyższy zapytał TSUE, czy zawieranie umów telekomunikacyjnych z konsumentem w obecności kuriera, który dostarcza wzorce umowy, stanowi agresywną praktykę handlową. Trybunał uznał, że sama taka procedura nie jest agresywna, jeśli konsument miał możliwość zapoznania się z umową wcześniej, np. na stronie internetowej. Jednakże, jeśli przedsiębiorca lub kurier stosują nieuczciwe działania naciskające na konsumenta, ograniczając jego swobodę wyboru, praktyka taka może zostać uznana za agresywną.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2005/29/WE w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych, w szczególności pojęć „agresywnej praktyki handlowej” i „bezprawnego nacisku”. Sprawa wywodziła się z postępowania przed Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Orange Polska S.A., który stosował praktykę zawierania lub zmiany umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych w obecności kuriera doręczającego wzorce umowy. Konsument musiał podjąć ostateczną decyzję w obecności kuriera, bez możliwości swobodnego zapoznania się z treścią dokumentów. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytanie Sądu Najwyższego, wyjaśnił, że taka praktyka nie stanowi agresywnej praktyki handlowej w każdych okolicznościach. Nie jest ona agresywna jedynie z powodu niewysłania konsumentowi z wyprzedzeniem kompletu wzorców umów, jeśli konsument miał możliwość zapoznania się z nimi wcześniej, np. na stronie internetowej przedsiębiorcy. Jednakże, jeśli przedsiębiorca lub jego kurier podejmują nieuczciwe działania, które wywierają presję na konsumenta i w znacznym stopniu ograniczają jego swobodę wyboru, np. poprzez naleganie na szybkie podpisanie umowy pod groźbą mniej korzystnych warunków lub negatywnych konsekwencji, wówczas praktyka taka może zostać uznana za agresywną. TSUE podkreślił, że ocena taka wymaga uwzględnienia wszystkich cech i okoliczności konkretnego przypadku, a także definicji „przeciętnego konsumenta”, który jest dostatecznie poinformowany, uważny i ostrożny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, o ile konsument miał możliwość zapoznania się z treścią wzorców umów przed wizytą kuriera. Tak, jeśli przedsiębiorca lub kurier podejmują nieuczciwe działania skutkujące wywieraniem presji na konsumenta w taki sposób, że jego swoboda wyboru zostaje w znaczny sposób ograniczona.
Uzasadnienie
TSUE wyjaśnił, że sama procedura zawierania umowy w obecności kuriera nie jest agresywną praktyką, jeśli konsument miał wcześniejszy dostęp do informacji. Jednakże, nacisk wywierany przez przedsiębiorcę lub kuriera, który znacząco ogranicza swobodę wyboru konsumenta, może kwalifikować praktykę jako agresywną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_krajowy | pozwany |
| Orange Polska S.A. | spolka | skarżący |
| rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
Dyrektywa 2005/29/WE art. 2 § lit. j
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Pojęcie „bezprawnego nacisku” obejmuje wykorzystanie przewagi względem konsumenta w celu wywarcia na niego presji, także bez użycia siły fizycznej lub groźby jej użycia, w sposób znacznie ograniczający zdolność konsumenta do podjęcia świadomej decyzji.
Dyrektywa 2005/29/WE art. 5 § ust. 1
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Nieuczciwe praktyki handlowe są zabronione.
Dyrektywa 2005/29/WE art. 5 § ust. 2
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Praktyka handlowa jest nieuczciwa, jeżeli jest sprzeczna z wymogami staranności zawodowej i w sposób istotny zniekształca lub może zniekształcić zachowanie konsumenta.
Dyrektywa 2005/29/WE art. 5 § ust. 4
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Za nieuczciwe uznaje się w szczególności praktyki wprowadzające w błąd (art. 6 i 7) lub agresywne (art. 8 i 9).
Dyrektywa 2005/29/WE art. 5 § ust. 5
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Załącznik I zawiera wykaz praktyk uznawanych za nieuczciwe w każdych okolicznościach.
Dyrektywa 2005/29/WE art. 8
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Praktykę handlową uznaje się za agresywną, jeżeli poprzez nękanie, przymus lub bezprawny nacisk, w znaczny sposób ogranicza ona lub może ograniczyć swobodę wyboru konsumenta lub jego zachowanie względem produktu.
Dyrektywa 2005/29/WE art. 9
Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Określa elementy, które należy wziąć pod uwagę przy ustalaniu, czy stosuje się nękanie, przymus lub bezprawny nacisk (czas, miejsce, rodzaj, uporczywość, groźby, wykorzystanie nieszczęścia, bariery pozaumowne, groźby działań niezgodnych z prawem).
u.p.n.p.r. art. 8 § ust. 1
Ustawa z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym
Praktykę rynkową uznaje się za agresywną, jeżeli przez niedopuszczalny nacisk w znaczny sposób ogranicza lub może ograniczyć swobodę wyboru konsumenta.
u.p.n.p.r. art. 8 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym
Za niedopuszczalny nacisk uważa się każdy rodzaj wykorzystania przewagi wobec konsumenta, w szczególności użycie lub groźbę użycia przymusu fizycznego lub psychicznego, w sposób znacznie ograniczający zdolność konsumenta do podjęcia świadomej decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Praktyka zawierania umów w obecności kuriera nie jest agresywna, jeśli konsument miał możliwość wcześniejszego zapoznania się z umową. Brak wcześniejszego wysłania wzorców umów nie czyni praktyki agresywną, jeśli konsument miał dostęp do nich online.
Odrzucone argumenty
Praktyka zawierania umów w obecności kuriera jest zawsze agresywna, ponieważ konsument nie może swobodnie zapoznać się z treścią dokumentów. Praktyka jest agresywna, gdy konsument nie otrzymał z wyprzedzeniem kompletu wzorców umów, nawet jeśli miał do nich dostęp online. Praktyka jest agresywna, gdy przedsiębiorca lub jego kurier podejmują nieuczciwe działania ukierunkowane na ograniczenie swobody wyboru konsumenta.
Godne uwagi sformułowania
ograniczenie swobody wyboru konsumentów przymus, w tym z użyciem siły fizycznej, lub bezprawny nacisk znacznym sposób ogranicza lub może ograniczyć swobodę wyboru przeciętnego konsumenta przeciętny konsument, który jest dostatecznie dobrze poinformowany oraz dostatecznie uważny i ostrożny znaczna asymetria informacji i kompetencji technicznych między stronami
Skład orzekający
E. Regan
prezes izby
C. Lycourgos
sędzia
E. Juhász
sprawozdawca
M. Ilešič
sędzia
I. Jarukaitis
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia pojęć agresywnej praktyki handlowej i bezprawnego nacisku w kontekście zawierania umów na odległość, zwłaszcza w sektorze telekomunikacyjnym. Określenie granic dopuszczalnego nacisku ze strony przedsiębiorcy i jego przedstawicieli."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego sposobu zawierania umów i wymaga oceny konkretnych okoliczności sprawy przez sąd krajowy. Nie stanowi ono automatycznego zakazu wszelkich praktyk wymagających decyzji w obecności kuriera.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zawierania umów na odległość i potencjalnie agresywnych praktyk sprzedażowych, co jest istotne dla wielu konsumentów i przedsiębiorców. Wykładnia TSUE dostarcza jasnych wytycznych.
“Czy kurier może Cię zmusić do podpisania umowy? TSUE wyjaśnia granice agresywnych praktyk handlowych.”
Sektor
telekomunikacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI