C-628/11

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-03-18
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ usług lotniczychWysokatrybunal
transport lotniczyniedyskryminacjaprzewoźnik lotniczykoncesjazezwolenie na wlotpaństwo trzeciepaństwo członkowskieTFUE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że wymóg uzyskania zezwolenia na wlot do przestrzeni powietrznej dla lotów z państw trzecich do państwa członkowskiego, podczas gdy nie jest on wymagany od przewoźników krajowych, stanowi dyskryminację ze względu na przynależność państwową, naruszając art. 18 TFUE.

Sprawa dotyczyła przewoźnika lotniczego z Austrii, który wykonywał loty z Rosji i Turcji do Niemiec bez niemieckiego zezwolenia na wlot. Niemieckie przepisy wymagały takiego zezwolenia od przewoźników z innych państw członkowskich, ale nie od przewoźników niemieckich. Sąd odsyłający zapytał, czy takie wymaganie narusza zasadę niedyskryminacji (art. 18 TFUE). Trybunał uznał, że art. 18 TFUE ma zastosowanie do takich lotów i że wymóg ten stanowi niedozwoloną dyskryminację, ponieważ nie jest proporcjonalny do celów bezpieczeństwa i ochrony gospodarki, które już zostały uwzględnione przy wydawaniu koncesji w państwie pochodzenia.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 18 TFUE w sprawie przewoźnika lotniczego z Austrii, International Jet Management GmbH, który wykonywał loty z państw trzecich (Rosji i Turcji) do Niemiec. Niemieckie przepisy (LuftVG) wymagały uzyskania zezwolenia na wlot do niemieckiej przestrzeni powietrznej dla takich lotów, jeśli przewoźnik posiadał koncesję wydaną przez inne państwo członkowskie. Przewoźnicy z niemiecką koncesją byli zwolnieni z tego wymogu. Spółka International Jet Management twierdziła, że jest to dyskryminacja ze względu na przynależność państwową, naruszająca art. 18 TFUE, a także ewentualnie art. 56 TFUE. Prokuratura generalna argumentowała, że rozporządzenie nr 1008/2008 dotyczy tylko lotów wewnątrzwspólnotowych, a przepisy krajowe służą ochronie gospodarki i bezpieczeństwa. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wielka izba) orzekł, że art. 18 TFUE ma zastosowanie do lotów między państwami trzecimi a państwami członkowskimi, jeśli przewoźnik posiada koncesję wydaną przez państwo członkowskie zgodnie z rozporządzeniem nr 1008/2008. Uznał, że wymóg uzyskania zezwolenia na wlot, podczas gdy nie jest on stawiany przewoźnikom krajowym, stanowi dyskryminację. Podkreślił, że wymogi bezpieczeństwa i ubezpieczenia są już weryfikowane przy wydawaniu koncesji w państwie pochodzenia, a zatem dodatkowe niemieckie wymogi, w tym tzw. "oświadczenie o braku dostępności", nie są proporcjonalne i nie mogą być uzasadnione względami bezpieczeństwa ani ochroną gospodarki narodowej. W konsekwencji, takie przepisy naruszają zasadę niedyskryminacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 18 TFUE ma zastosowanie do takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Rozporządzenie nr 1008/2008 harmonizuje zasady przyznawania koncesji przewoźnikom lotniczym, w tym dla lotów z państw trzecich. Koncesja wydana przez jedno państwo członkowskie powinna być uznawana przez inne. Wymóg dodatkowego zezwolenia dla przewoźników z innych państw członkowskich, podczas gdy nie jest on stawiany przewoźnikom krajowym, stanowi dyskryminację.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (International Jet Management GmbH)

Strony

NazwaTypRola
International Jet Management GmbHspolkapozwany
Republika Federalna Niemiecpanstwo_czlonkowskiestrona_w_postępowaniu_głównym
Republika Hiszpańskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Włoskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Austriackapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rzeczpospolita Polskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Fińskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (17)

Główne

TFUE art. 18

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje wszelkiej dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 1 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Reguluje wydawanie koncesji i wykonywanie wewnątrzwspólnotowych przewozów lotniczych.

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 3 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Wymaga posiadania koncesji przez przedsiębiorstwa wykonujące przewozy lotnicze w Unii.

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 4

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Określa warunki przyznawania koncesji, w tym wymóg głównego miejsca prowadzenia działalności w państwie członkowskim.

LuftVG art. 2 § 7

Luftverkehrsgesetz

Wymaga zezwolenia na loty statków powietrznych nieposiadających niemieckiej rejestracji i homologacji na obszar Niemiec, z wyjątkiem sytuacji uregulowanych traktatem.

LuftVG art. 58 § 1

Luftverkehrsgesetz

Przewiduje karę grzywny za naruszenie obowiązku uzyskania zezwolenia na wlot.

LuftVZO art. 94

Luftverkehrs-Zulassungs-Ordnung

Określa organ właściwy do wydawania zezwoleń na wlot do przestrzeni powietrznej Niemiec.

LuftVZO art. 95 § 1

Luftverkehrs-Zulassungs-Ordnung

Określa dane wymagane we wniosku o zezwolenie na wlot.

Pomocnicze

TFUE art. 58 § 1

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Reguluje swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu.

TFUE art. 100 § 2

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Umożliwia prawodawcy Unii przyjęcie środków liberalizujących w odniesieniu do transportu lotniczego.

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 2 § 26

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Definiuje "główne miejsce prowadzenia działalności".

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 2 § 4

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Definiuje "przewóz lotniczy".

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 15 § 5

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Dotyczy łączenia przewozów i porozumień o dzieleniu oznaczeń linii z państwami trzecimi, z zastrzeżeniem niedyskryminacji.

Rozporządzenie nr 1008/2008 art. 22 § 2

Rozporządzenie (WE) nr 1008/2008

Dotyczy swobody ustalania taryf dla przewozów do państw trzecich, z zastrzeżeniem niedyskryminacji.

Rozporządzenie nr 261/2004 art. 3 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 261/2004

Określa zakres zastosowania rozporządzenia, w tym do lotów z państw trzecich do państw członkowskich.

Rozporządzenie nr 785/2004 art. 2 § 1

Rozporządzenie (WE) nr 785/2004

Określa zakres zastosowania rozporządzenia do przewoźników lotniczych dokonujących przelotów do, z lub ponad terytorium państwa członkowskiego.

Rozporządzenie nr 847/2004 art. 2

Rozporządzenie (WE) nr 847/2004

Dotyczy negocjacji umów o usługi lotnicze z państwami trzecimi i równego traktowania przewoźników wspólnotowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymóg uzyskania zezwolenia na wlot dla lotów z państw trzecich, podczas gdy nie jest on stawiany przewoźnikom krajowym, stanowi dyskryminację ze względu na przynależność państwową, naruszając art. 18 TFUE. Koncesja wydana przez jedno państwo członkowskie zgodnie z rozporządzeniem nr 1008/2008 powinna być uznawana przez inne państwa członkowskie. Wymogi bezpieczeństwa i ubezpieczenia są już weryfikowane przy wydawaniu koncesji w państwie pochodzenia, co czyni dodatkowe niemieckie wymogi nieproporcjonalnymi i nieuzasadnionymi.

Odrzucone argumenty

Rozporządzenie nr 1008/2008 dotyczy tylko lotów wewnątrzwspólnotowych. Swoboda świadczenia usług (art. 56 TFUE) nie ma zastosowania do transportu lotniczego. Niemieckie przepisy służą ochronie gospodarki narodowej i bezpieczeństwa, co uzasadnia odmienne traktowanie.

Godne uwagi sformułowania

„w celu pełnej realizacji wewnętrznego rynku lotniczego należy znieść nadal istniejące ograniczenia stosowane między państwami członkowskimi” „okoliczność, iż dane usługi są świadczone z państwa trzeciego, może wykluczyć stosowanie art. 18 TFUE” „przepisy takie jak będące przedmiotem postępowania głównego stanowią dyskryminację opartą na przynależności państwowej, wzmocnioną grzywną nakładaną w przypadku naruszenia tego uregulowania”

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

K. Lenaerts

wiceprezes

A. Tizzano

prezes_izby

R. Silva de Lapuerta

prezes_izby

L. Bay Larsen

prezes_izby

E. Juhász

prezes_izby

A. Borg Barthet

prezes_izby

C.G. Fernlund

prezes_izby

J.L. da Cruz Vilaça

prezes_izby

A. Rosas

sprawozdawca

G. Arestis

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

C. Toader

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

C. Vajda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady niedyskryminacji w kontekście lotów z państw trzecich do UE, gdy przewoźnik posiada koncesję z innego państwa członkowskiego. Podkreślenie znaczenia harmonizacji przepisów dotyczących koncesji i wzajemnego uznawania."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy państwo członkowskie nakłada dodatkowe wymogi na przewoźników z innych państw członkowskich, a nie na krajowych, w odniesieniu do lotów z państw trzecich. Nie dotyczy bezpośrednio sytuacji, gdy istnieją specyficzne umowy dwustronne z państwami trzecimi, które mogą wprowadzać inne zasady.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady niedyskryminacji w kontekście transportu lotniczego, która ma bezpośrednie przełożenie na działalność przewoźników i funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Wyjaśnia, jak przepisy UE ograniczają możliwość państw członkowskich do tworzenia barier dla przewoźników z innych krajów UE.

Niemcy nie mogą dyskryminować przewoźników lotniczych z innych krajów UE na trasach z państw trzecich – orzeka TSUE.

Sektor

transport lotniczy

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI