C-61/08
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że Grecja naruszyła prawo UE, wymagając od notariuszy bycia obywatelami greckimi, ponieważ czynności notarialne nie są związane z wykonywaniem władzy publicznej.
Komisja Europejska wniosła skargę przeciwko Grecji, zarzucając jej naruszenie art. 43 i 45 Traktatu WE poprzez zastrzeżenie dostępu do zawodu notariusza dla obywateli greckich. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że czynności notarialne, mimo ich doniosłości prawnej i publicznego charakteru, nie są bezpośrednio i szczególnie związane z wykonywaniem władzy publicznej w rozumieniu art. 45 akapit pierwszy WE. W związku z tym, warunek przynależności państwowej stanowił niedopuszczalną dyskryminację.
Sprawa dotyczyła skargi Komisji Europejskiej przeciwko Republice Greckiej o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Głównym zarzutem było naruszenie art. 43 Traktatu WE (swoboda przedsiębiorczości) poprzez zastrzeżenie dostępu do zawodu notariusza dla obywateli greckich. Komisja argumentowała, że czynności notarialne nie są związane z wykonywaniem władzy publicznej w rozumieniu art. 45 akapit pierwszy Traktatu WE, co wyłączałoby stosowanie swobody przedsiębiorczości. Republika Grecka broniła swojego stanowiska, wskazując na publiczny charakter czynności notarialnych, ich znaczenie prawne oraz udział w procesach egzekucyjnych i tworzeniu osób prawnych. Trybunał Sprawiedliwości UE, po szczegółowej analizie charakteru czynności notarialnych, uznał, że choć czynności te mają istotne skutki prawne i służą interesowi ogólnemu (np. zapewnienie pewności prawa), nie stanowią one bezpośredniego i szczególnego udziału w wykonywaniu władzy publicznej. Wyłączono z tego zakresu m.in. sporządzanie dokumentów urzędowych, nadawanie klauzuli wykonalności, udział w egzekucji czy czynności związane z prawem spółek. W konsekwencji, Trybunał stwierdził, że warunek przynależności państwowej jest niedopuszczalną dyskryminacją i narusza art. 43 Traktatu WE. Drugi zarzut dotyczący braku transpozycji dyrektywy 89/48 został oddalony ze względu na niejasności prawne i legislacyjne w momencie upływu terminu na transpozycję.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, warunek przynależności państwowej w odniesieniu do dostępu do zawodu notariusza, którego czynności nie są związane z wykonywaniem władzy publicznej, stanowi zakazaną przez art. 43 Traktatu WE dyskryminację ze względu na przynależność państwową.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że czynności notarialne, mimo ich publicznego charakteru i znaczenia prawnego, nie są bezpośrednio i szczególnie związane z wykonywaniem władzy publicznej w rozumieniu art. 45 akapit pierwszy Traktatu WE. W związku z tym, zastrzeżenie dostępu do zawodu dla obywateli greckich stanowiło niedopuszczalną dyskryminację naruszającą swobodę przedsiębiorczości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_uchybienie
Strona wygrywająca
Komisja Europejska (częściowo)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Komisja Europejska | instytucja_ue | skarżąca |
| Republika Grecka | panstwo_czlonkowskie | pozwana |
| Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Czeska | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Francuska | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Litewska | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Słowenii | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Słowacka | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
Przepisy (5)
Główne
TWE art. 43
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Zakazuje dyskryminacji ze względu na przynależność państwową w zakresie podejmowania i wykonywania działalności na własny rachunek.
TWE art. 45 § akapit pierwszy
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Stanowi odstępstwo od swobody przedsiębiorczości w odniesieniu do działalności związanej z wykonywaniem władzy publicznej; należy interpretować ściśle.
Pomocnicze
Dyrektywa 89/48/EWG
Dyrektywa Rady 89/48/EWG
Ogólny system uznawania dyplomów ukończenia studiów wyższych; nie narusza art. 45 TWE.
Dyrektywa 2005/36/WE
Dyrektywa 2005/36/WE
Uchyliła dyrektywę 89/48/EWG; nie narusza art. 45 TWE, w szczególności w odniesieniu do notariuszy.
Kodeks notariuszy (Grecja) art. 19
Warunek obywatelstwa greckiego dla kandydata na notariusza.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czynności notarialne nie są bezpośrednio i szczególnie związane z wykonywaniem władzy publicznej w rozumieniu art. 45 akapit pierwszy Traktatu WE. Warunek przynależności państwowej dla dostępu do zawodu notariusza stanowi niedopuszczalną dyskryminację naruszającą swobodę przedsiębiorczości (art. 43 Traktatu WE).
Odrzucone argumenty
Czynności notarialne są związane z wykonywaniem władzy publicznej, co uzasadnia wyłączenie z zakresu stosowania swobody przedsiębiorczości. Brak transpozycji dyrektywy 89/48/EWG do greckiego porządku prawnego w odniesieniu do zawodu notariusza był uzasadniony niejasnościami prawnymi.
Godne uwagi sformułowania
Odstępstwo to winno być ograniczone tylko do działalności, która rozpatrywana samodzielnie stanowi bezpośrednie i szczególne uczestnictwo w wykonywaniu władzy publicznej. Samo dążenie do tego celu nie może uzasadniać, by niezbędne ku temu prerogatywy były zastrzeżone wyłącznie dla notariuszy będących obywatelami zainteresowanego państwa członkowskiego. Warunek przynależności państwowej wymagany przez przepisy greckie w odniesieniu do dostępu do zawodu notariusza stanowi zakazaną przez art. 43 WE dyskryminację ze względu na przynależność państwową.
Skład orzekający
P. Cruz Villalón
rzecznik_generalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 43 i 45 Traktatu WE w kontekście zawodów regulowanych, zwłaszcza tych o charakterze publicznym, ale nie związanych bezpośrednio z władzą państwową."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zawodu notariusza w kontekście greckiego systemu prawnego, ale zasady interpretacji art. 43 i 45 TWE mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu swobód unijnych – swobody przedsiębiorczości – oraz tego, jak państwa członkowskie mogą ograniczać dostęp do zawodów regulowanych. Wyjaśnia, co oznacza 'wykonywanie władzy publicznej' w prawie UE.
“Czy notariusz to urzędnik państwowy? TSUE wyjaśnia granice swobody przedsiębiorczości w UE.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI