C-60/20

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-07-15
cjeutransporttransport kolejowyWysokatrybunal
transport kolejowyinfrastruktura usługowadostęp do infrastrukturyoperatorwłaścicielumowa najmudyrektywa 2012/34rozporządzenie 2017/2177prawo UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że właściciel obiektu infrastruktury usługowej, który nie jest jego operatorem, nie może być zobowiązany do zapewnienia dostępu do tego obiektu, a także że nie może być ograniczany w rozwiązaniu umowy najmu w celu ponownego wykorzystania obiektu na własne potrzeby, jeśli obiekt jest używany.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących dostępu do obiektów infrastruktury usługowej w transporcie kolejowym. Sąd krajowy zapytał, czy właściciel infrastruktury, który nie jest jej operatorem, może być zobowiązany do zapewnienia dostępu innym przewoźnikom, oraz czy może rozwiązać umowę najmu w celu ponownego wykorzystania obiektu. Trybunał orzekł, że obowiązek zapewnienia dostępu spoczywa na operatorze, a nie na właścicielu, jeśli nie jest on operatorem. Ponadto, jeśli obiekt jest używany, właściciel nie jest ograniczony w rozwiązaniu umowy najmu w celu ponownego wykorzystania go na własne potrzeby.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 13 ust. 2 i 6 dyrektywy 2012/34/UE oraz art. 15 ust. 5 i 6 rozporządzenia wykonawczego 2017/2177 w sprawie dostępu do obiektów infrastruktury usługowej w transporcie kolejowym. Spór powstał między łotewskim zarządcą infrastruktury kolejowej Latvijas Dzelzceļš a krajowym organem kontrolnym Valsts dzelzceļa administrācija. Latvijas Dzelzceļš, właściciel budynku lokomotywowni w Windawie, wynajmował go spółce Baltijas Ekspresis, która prowadziła tam konserwację lokomotyw. Gdy Latvijas Dzelzceļš chciał ponownie wykorzystać budynek na własne potrzeby, rozwiązał umowę najmu. Baltijas Ekspresis złożył skargę, twierdząc, że narusza to zasady konkurencji i niedyskryminacji. Organ kontrolny kolei nakazał Latvijas Dzelzceļš zapewnienie dostępu do budynku jako obiektu infrastruktury usługowej. Sąd odsyłający powziął wątpliwości, czy właściciel, który nie jest operatorem, może być zobowiązany do zapewnienia dostępu, oraz czy może rozwiązać umowę najmu w celu ponownego wykorzystania obiektu. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że obowiązek zapewnienia niedyskryminacyjnego dostępu do obiektów infrastruktury usługowej spoczywa na operatorach tych obiektów, a nie na ich właścicielach, jeśli nie są oni operatorami. Ponadto, Trybunał stwierdził, że art. 13 ust. 6 dyrektywy 2012/34 nie ma zastosowania do sytuacji, gdy właściciel używanego obiektu infrastruktury usługowej zamierza rozwiązać umowę najmu w celu ponownego przeznaczenia go na własny użytek. W konsekwencji, właściciel nie jest ograniczony w takim działaniu na podstawie tego przepisu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek ten ciąży wyłącznie na operatorze obiektu.

Uzasadnienie

Definicja operatora obiektu infrastruktury usługowej obejmuje podmiot odpowiedzialny za zarządzanie lub świadczenie usług, niezależnie od prawa własności. Przepis art. 13 ust. 2 dyrektywy 2012/34 nie nakłada takiego obowiązku na właściciela, który nie jest operatorem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

właściciel infrastruktury (Latvijas Dzelzceļš)

Strony

NazwaTypRola
Latvijas dzelzceļšspolkaskarżący
Valsts dzelzceļa administrācijaorgan_krajowypozwany
Baltijas Ekspresisspolkainterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

Dyrektywa 2012/34/UE art. 13 § ust. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

Obowiązek zapewnienia niedyskryminacyjnego dostępu do obiektów infrastruktury usługowej ciąży na operatorach tych obiektów.

Dyrektywa 2012/34/UE art. 13 § ust. 6

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

Przepis ten ma zastosowanie do obiektów nieużywanych przez co najmniej dwa lata i nie ogranicza właściciela używanego obiektu w rozwiązaniu umowy najmu w celu ponownego wykorzystania go na własne potrzeby.

Rozporządzenie wykonawcze 2017/2177 art. 15 § ust. 5

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/2177 z dnia 22 listopada 2017 r. w sprawie dostępu do obiektów infrastruktury usługowej i usług związanych z koleją

Odpowiednik art. 13 ust. 6 dyrektywy 2012/34 w prawie wykonawczym.

Rozporządzenie wykonawcze 2017/2177 art. 15 § ust. 6

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/2177 z dnia 22 listopada 2017 r. w sprawie dostępu do obiektów infrastruktury usługowej i usług związanych z koleją

Odpowiednik art. 13 ust. 6 dyrektywy 2012/34 w prawie wykonawczym.

Pomocnicze

Dyrektywa 2012/34/UE art. 3 § ust. 11

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

Definicja 'obiektu infrastruktury usługowej' opiera się na kryterium technicznym, a nie na tożsamości beneficjentów czy charakterze prawnym tytułu własności.

Dyrektywa 2012/34/UE art. 3 § ust. 12

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

Definicja 'operatora obiektu infrastruktury usługowej' obejmuje podmiot odpowiedzialny za zarządzanie lub świadczenie usług, niezależnie od tego, czy jest właścicielem obiektu.

Dyrektywa 2012/34/UE art. 27 § ust. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

Regulamin sieci zawiera informacje o warunkach dostępu do obiektów infrastruktury usługowej, ale wpisanie do niego nie jest warunkiem koniecznym uznania obiektu za taki.

Ustawa o kolei art. 1 § pkt 26

Dzelzceļa likums (Ustawa o kolei)

Łotewska definicja 'obiektu infrastruktury usługowej'.

Ustawa o kolei art. 1 § pkt 27

Dzelzceļa likums (Ustawa o kolei)

Łotewska definicja 'operatora obiektu infrastruktury usługowej'.

Ustawa o kolei art. 12 § ust. 2 pkt 5 i 6

Dzelzceļa likums (Ustawa o kolei)

Wykaz obiektów infrastruktury usługowej w prawie łotewskim.

Ustawa o kolei art. 12 § ust. 7

Dzelzceļa likums (Ustawa o kolei)

Łotewskie przepisy dotyczące obiektów nieużywanych.

Ustawa o kolei art. 12 § ust. 8

Dzelzceļa likums (Ustawa o kolei)

Łotewskie przepisy dotyczące wynajmu lub zbycia nieużywanych obiektów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zapewnienia dostępu do infrastruktury usługowej spoczywa na operatorze, a nie na właścicielu, jeśli nie jest on operatorem. Przepis dotyczący obiektów nieużywanych (art. 13 ust. 6 dyrektywy 2012/34) nie ma zastosowania do używanych obiektów, co pozwala właścicielowi na rozwiązanie umowy najmu w celu ponownego wykorzystania obiektu na własne potrzeby.

Odrzucone argumenty

Organ regulacyjny może nałożyć obowiązek zapewnienia dostępu na właściciela infrastruktury, który nie jest jej operatorem. Budynek lokomotywowni, w którym najemca prowadzi konserwację na własne potrzeby, należy uznać za niewykorzystany obiekt infrastruktury usługowej, co ogranicza właściciela w możliwości rozwiązania umowy najmu.

Godne uwagi sformułowania

Definicja 'operatora obiektu infrastruktury usługowej' uwzględnia jedynie charakter działalności operatora obiektu infrastruktury usługowej i dostawcy usług kolejowych, bez względu na to, czy podmiot publiczny lub prywatny, który prowadzi obiekt infrastruktury usługowej, jest jego właścicielem, czy też nie. Okoliczność, że jedynie przedsiębiorstwo kolejowe zapewniające działanie infrastruktury z tych usług korzysta, nie stoi na przeszkodzie uznaniu, że infrastruktura ta stanowi 'obiekt infrastruktury usługowej' w rozumieniu art. 3 pkt 11 dyrektywy 2012/34. Nie ma to miejsca w przypadku obiektu, w którym usługi są świadczone na rzecz jego operatora.

Skład orzekający

E. Regan

prezes izby

M. Ilešič

sędzia

E. Juhász

sprawozdawca

C. Lycourgos

sędzia

I. Jarukaitis

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć 'operatora obiektu infrastruktury usługowej' oraz 'obiektu infrastruktury usługowej' w kontekście dostępu do infrastruktury kolejowej i możliwości zarządzania nią przez właściciela."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dyrektywy 2012/34/UE i rozporządzenia 2017/2177, ale zasady dotyczące rozróżnienia między właścicielem a operatorem oraz definicji używanego obiektu mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii dostępu do infrastruktury w sektorze transportu kolejowego, co ma znaczenie dla konkurencji i efektywności. Wyjaśnia relacje między właścicielem a operatorem infrastruktury.

Kto naprawdę zarządza infrastrukturą kolejową? TSUE rozstrzyga spór o dostęp i własność.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI