C-593/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-10-13
cjeuprawo_ue_ogolneprzedstawiciele handlowiWysokatrybunal
przedstawiciel handlowydyrektywa 86/653świadczenie wyrównawczepodwykonawstwoznaczną korzyśćzasady słusznościprawo agencyjneTSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że świadczenie wyrównawcze dla głównego przedstawiciela handlowego może obejmować korzyści uzyskane dzięki podwykonawcy, ale nie jeśli podwykonawca kontynuuje działalność dla tych samych klientów na rzecz głównego zleceniodawcy.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o przedstawicielach handlowych w kontekście świadczenia wyrównawczego. Główny przedstawiciel handlowy (Herios) żądał świadczenia od swojego zleceniodawcy (Poensgen) za klientów pozyskanych przez podwykonawcę (NY). NY z kolei żądał części tego świadczenia od Herios. Sąd kasacyjny Belgii zapytał TSUE, czy świadczenie otrzymane przez Herios stanowiło 'znaczną korzyść' dla NY. TSUE stwierdził, że świadczenie wyrównawcze dla głównego przedstawiciela może obejmować korzyści z podwykonawcy, ale nie jeśli podwykonawca kontynuuje działalność dla tych samych klientów na rzecz głównego zleceniodawcy, gdyż wtedy nie ponosi on straty.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 17 ust. 2 lit. a) dyrektywy 86/653/EWG w sprawie przedstawicieli handlowych działających na własny rachunek. Spór powstał między głównym przedstawicielem handlowym (Herios) a jego zleceniodawcą (Poensgen) w kwestii świadczenia wyrównawczego po rozwiązaniu umowy. Herios otrzymał świadczenie od Poensgen. Tymczasem podwykonawca Herios, firma NY, która pozyskała klientów dla Herios, żądała od Herios części świadczenia wyrównawczego. NY argumentował, że skoro Herios czerpie korzyści z klienteli pozyskanej przez NY, to NY powinien otrzymać część świadczenia. Sąd kasacyjny Belgii zadał pytanie, czy świadczenie otrzymane przez Herios stanowiło 'znaczną korzyść' dla NY. Trybunał Sprawiedliwości UE, uwzględniając cel dyrektywy, jakim jest ochrona przedstawicieli handlowych, orzekł, że świadczenie wyrównawcze wypłacone głównemu przedstawicielowi handlowemu (Herios) w związku z klientelą pozyskaną przez przedstawiciela handlowego działającego jako podwykonawca (NY) może stanowić znaczną korzyść dla głównego przedstawiciela. Jednakże, TSUE zaznaczył, że zapłata świadczenia wyrównawczego na rzecz podwykonawcy (NY) może zostać uznana za niezgodną z zasadami słuszności, jeśli podwykonawca nadal działa jako przedstawiciel handlowy w stosunku do tych samych klientów i w odniesieniu do tych samych produktów, ale bezpośrednio na rzecz głównego zleceniodawcy (Poensgen), zastępując tym samym pierwotnego przedstawiciela (Herios). W takim przypadku podwykonawca nie ponosi straty, która miałaby być rekompensowana przez świadczenie wyrównawcze.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, świadczenie wyrównawcze wypłacone przez zleceniodawcę głównemu przedstawicielowi handlowemu w związku z klientelą pozyskaną przez przedstawiciela handlowego działającego jako podwykonawca może stanowić znaczną korzyść dla głównego przedstawiciela handlowego.

Uzasadnienie

TSUE uznał, że pojęcie 'znacznych korzyści' nie jest ograniczone do konkretnego rodzaju korzyści i może obejmować świadczenie wyrównawcze otrzymane przez zleceniodawcę, ponieważ celem dyrektywy jest ochrona przedstawicieli handlowych. Węższa interpretacja mogłaby pozbawić przedstawiciela rekompensaty za wartość firmy, którą przysporzył zleceniodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
NYosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
Herios SARLspolkapozwany
Poensgenspolkainne

Przepisy (4)

Główne

Dyrektywa 86/653/EWG art. 17 § 2 lit. a)

Dyrektywa Rady 86/653/EWG

Świadczenie wyrównawcze wypłacone przez zleceniodawcę głównemu przedstawicielowi handlowemu w związku z klientelą pozyskaną przez przedstawiciela handlowego działającego jako podwykonawca może stanowić znaczną korzyść dla głównego przedstawiciela handlowego. Zapłata świadczenia wyrównawczego na rzecz przedstawiciela handlowego działającego jako podwykonawca może zostać uznana za niezgodną z zasadami słuszności, jeżeli ów przedstawiciel handlowy działający jako podwykonawca nadal działa jako przedstawiciel handlowy w stosunku do tych samych klientów i w odniesieniu do tych samych produktów, lecz w ramach bezpośredniego stosunku z głównym zleceniodawcą, i to w miejsce przedstawiciela handlowego, który wcześniej go zatrudniał.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

C. Econ. art. X.5

Kodeks prawa gospodarczego (Belgia)

Przedstawiciel handlowy może korzystać z usług podwykonawców.

C. Econ. art. X.18 § akapit pierwszy

Kodeks prawa gospodarczego (Belgia)

Przedstawicielowi handlowemu przysługuje roszczenie o świadczenie wyrównawcze, jeżeli pozyskał nowych klientów lub rozwinął relacje handlowe z istniejącą klientelą, pod warunkiem że działalność ta nadal przynosi zleceniodawcy znaczne korzyści.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Świadczenie wyrównawcze otrzymane przez głównego przedstawiciela handlowego od zleceniodawcy, w związku z klientelą pozyskaną przez podwykonawcę, może stanowić 'znaczną korzyść' dla głównego przedstawiciela. Cel dyrektywy 86/653/EWG to ochrona przedstawicieli handlowych, co uzasadnia szeroką interpretację pojęcia 'znacznych korzyści'. Jeśli podwykonawca nie ponosi straty (np. kontynuuje działalność dla tych samych klientów na rzecz głównego zleceniodawcy), zapłata świadczenia wyrównawczego na jego rzecz byłaby niezgodna z zasadami słuszności.

Odrzucone argumenty

Świadczenie wyrównawcze otrzymane przez głównego przedstawiciela handlowego nie stanowi 'znacznej korzyści' dla podwykonawcy, ponieważ jest to świadczenie prawne, a nie przyszła korzyść. Podwykonawca nadal pracuje i korzysta z klienteli zbudowanej z poprzednim zleceniodawcą, co oznacza brak straty.

Godne uwagi sformułowania

świadczenie wyrównawcze należne głównemu przedstawicielowi handlowemu w związku z klientelą pozyskaną przez przedstawiciela handlowego działającego jako podwykonawca nie stanowi »znacznej korzyści« dla głównego przedstawiciela handlowego zapłata takiego świadczenia wyrównawczego przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności [...] jest zgodna z zasadami słuszności nie ponosi a fortiori żadnych negatywnych konsekwencji rozwiązania jego umowy agencyjnej

Skład orzekający

K. Jürimäe

sprawozdawczyni

N. Jääskinen

sędzia

M. Safjan

sędzia

N. Piçarra

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'znacznych korzyści' w kontekście świadczenia wyrównawczego dla przedstawicieli handlowych, zwłaszcza w przypadku podwykonawstwa i kontynuacji działalności przez podwykonawcę na rzecz głównego zleceniodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podwykonawstwa w ramach umów agencyjnych i wymaga oceny zasad słuszności przez sąd krajowy w każdym indywidualnym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej relacji między głównym przedstawicielem handlowym, podwykonawcą i zleceniodawcą, a także interpretacji przepisów chroniących przedstawicieli handlowych, co jest istotne dla wielu firm i prawników.

Czy podwykonawca może przejąć świadczenie wyrównawcze głównego przedstawiciela? TSUE wyjaśnia zasady słuszności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI