C-589/15 P

Trybunał Sprawiedliwości oddalił odwołanie dotyczące odmowy rejestracji inicjatywy obywatelskiej wzywającej do umorzenia długu publicznego państw członkowskich w stanie wyższej konieczności, uznając, że inicjatywa ta wykraczała w sposób oczywisty poza kompetencje Komisji.

Alexios Anagnostakis wniósł odwołanie od wyroku Sądu UE, który oddalił jego skargę o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej o odmowie rejestracji inicjatywy obywatelskiej „Milion podpisów dla solidarnej Europy”. Inicjatywa ta miała na celu ustanowienie zasady stanu wyższej konieczności pozwalającej na odmowę spłaty „niegodziwego długu” przez państwa członkowskie. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując odwołanie, uznał, że Sąd prawidłowo ocenił, iż Komisja dochowała obowiązku uzasadnienia swojej decyzji, a sama inicjatywa wykraczała w sposób oczywisty poza kompetencje Komisji w zakresie przedkładania wniosków legislacyjnych, w szczególności w odniesieniu do art. 122 i 136 TFUE.

Sprawa dotyczyła odwołania od wyroku Sądu Unii Europejskiej, który oddalił skargę o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej o odmowie rejestracji europejskiej inicjatywy obywatelskiej (EIO) zatytułowanej „Milion podpisów dla solidarnej Europy”. Inicjatywa ta miała na celu wprowadzenie do prawa Unii zasady stanu wyższej konieczności, która pozwalałaby państwom członkowskim zagrożonym przez „niegodziwy dług” na odmowę jego spłaty. Komisja odmówiła rejestracji, uznając, że inicjatywa wykracza w sposób oczywisty poza jej kompetencje do przedkładania wniosków legislacyjnych, powołując się na art. 4 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 211/2011. Wnoszący odwołanie zarzucił Sądowi naruszenie prawa, w tym niewystarczające uzasadnienie decyzji Komisji oraz błędną wykładnię przepisów Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w szczególności art. 122 i 136 TFUE, a także norm prawa międzynarodowego. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując odwołanie, skupił się na dwóch głównych kwestiach: obowiązku uzasadnienia decyzji Komisji oraz zasadności merytorycznej odmowy rejestracji. Trybunał uznał, że Sąd prawidłowo ocenił, iż Komisja dochowała obowiązku uzasadnienia, przedstawiając wystarczające powody odmowy, nawet jeśli sama propozycja EIO była zwięzła i nieprecyzyjna co do podstawy prawnej. Analizując zarzuty dotyczące wykładni art. 122 i 136 TFUE, Trybunał potwierdził stanowisko Sądu, że inicjatywa ta nie mieści się w ramach kompetencji Komisji. Artykuł 122 TFUE, dotyczący środków w przypadku poważnych trudności gospodarczych lub zagrożeń, nie może stanowić podstawy do wprowadzenia mechanizmu jednostronnego zwolnienia z długu. Podobnie art. 136 TFUE, mający na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania unii gospodarczej i walutowej, nie obejmuje takiej zasady. Trybunał podkreślił, że prawo UE działa w granicach kompetencji przyznanych traktatami, a samo istnienie zasady prawa międzynarodowego, jak stan wyższej konieczności, nie uzasadnia inicjatywy prawodawczej Komisji bez wyraźnego upoważnienia traktatowego. W konsekwencji Trybunał oddalił odwołanie jako bezzasadne, obciążając wnoszącego odwołanie kosztami postępowania.

Zagadnienia prawne (2)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (10)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy