C-573/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2019-06-24
cjeuwspolpraca_sadowaeuropejski nakaz aresztowaniaWysokatrybunal
ENAprawo karnewspółpraca sądowazasada pierwszeństwawykładnia prawabezpośrednia skutecznośćdecyzje ramoweresocjalizacja

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że oświadczenie państwa członkowskiego złożone po przyjęciu decyzji ramowej 2008/909 nie wywołuje skutków prawnych, a zasada pierwszeństwa prawa UE nie nakazuje sądowi odstąpienia od stosowania niezgodnego prawa krajowego, jeśli nie jest ono bezpośrednio skuteczne, lecz wymaga jego wykładni zgodnej z prawem UE.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów dotyczących europejskiego nakazu aresztowania (ENA) i przekazywania osób skazanych. Sąd w Amsterdamie pytał, czy oświadczenie złożone przez Niderlandy po terminie, na podstawie decyzji ramowej 2008/909, jest skuteczne, oraz czy zasada pierwszeństwa prawa UE nakazuje odstąpienie od stosowania niderlandzkich przepisów, które wydają się sprzeczne z decyzjami ramowymi 2002/584 i 2008/909. Trybunał stwierdził, że takie oświadczenie jest nieskuteczne, a sąd krajowy powinien dokonać wykładni prawa krajowego zgodnie z prawem UE, zamiast go bezpośrednio stosować, jeśli prawo UE nie jest bezpośrednio skuteczne.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni zasady pierwszeństwa prawa Unii oraz art. 28 ust. 2 decyzji ramowej Rady 2008/909/WSiSW, a także art. 4 pkt 6 decyzji ramowej 2002/584/WSiSW. Sprawa wyłoniła się w kontekście wykonania europejskiego nakazu aresztowania (ENA) wydanego przez polski sąd przeciwko Danielowi Adamowi Popławskiemu w celu wykonania kary pozbawienia wolności. Sąd w Amsterdamie miał wątpliwości co do zgodności niderlandzkich przepisów (Overleveringswet - OLW) z prawem UE, w szczególności w sytuacji, gdy odmowa wykonania ENA mogłaby prowadzić do bezkarności osoby ściganej. Trybunał orzekł, że oświadczenie złożone przez państwo członkowskie na podstawie art. 28 ust. 2 decyzji ramowej 2008/909 po terminie jej przyjęcia nie wywołuje skutków prawnych. Odnosząc się do zasady pierwszeństwa prawa UE, Trybunał wyjaśnił, że nie nakłada ona na sąd krajowy obowiązku odstąpienia od stosowania przepisu prawa krajowego niezgodnego z decyzją ramową, jeśli ta ostatnia nie wywiera bezpośredniego skutku. Niemniej jednak, sądy krajowe są zobowiązane do dokonywania wykładni prawa krajowego w możliwie największym zakresie zgodnej z prawem Unii, tak aby osiągnąć rezultat zgodny z celem wyznaczonym w decyzji ramowej. W kontekście ENA, oznacza to konieczność zapewnienia rzeczywistego wykonania kary, aby uniknąć bezkarności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, oświadczenie złożone po przyjęciu decyzji ramowej nie może wywierać skutków prawnych.

Uzasadnienie

Przepis art. 28 ust. 2 decyzji ramowej 2008/909 należy interpretować ściśle. Oświadczenie powinno być złożone przy przyjęciu decyzji ramowej. Możliwość złożenia oświadczenia później nie została przewidziana w tym przepisie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Openbaar Ministerieorgan_krajowyuczestnik postępowania
Daniel Adam Popławskiosoba_fizycznaosoba, której dotyczy wniosek
rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
rząd hiszpańskiorgan_krajowyinterwenient
rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
rząd polskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (20)

Główne

Decyzja ramowa 2002/584 art. 4 § 6

Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 28 § 2

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

OLW art. 6 § 2

Overleveringswet

OLW art. 6 § 3

Overleveringswet

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pomocnicze

Decyzja ramowa 2002/584 art. 1

Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 3 § 1

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 4 § 5

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 4 § 7

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 7 § 4

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 25

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 26 § 1

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

Decyzja ramowa 2008/909 art. 28 § 1

Decyzja ramowa Rady 2008/909/WSiSW

OLW art. 6 § 1

Overleveringswet

OLW art. 6 § 4

Overleveringswet

OLW art. 6 § 5

Overleveringswet

WETS art. 5 § 2

Wet wederzijdse erkenning en tenuitvoerlegging vrijheidsbenemende en voorwaardelijke sancties

TUE art. 3 § 2

Traktat o Unii Europejskiej

Karta praw podstawowych art. 27

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Protokół (nr 36) art. 9

Protokół (nr 36) w sprawie postanowień przejściowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oświadczenie złożone po terminie przyjęcia decyzji ramowej 2008/909 nie jest skuteczne. Zasada pierwszeństwa prawa UE nie nakazuje odstąpienia od stosowania prawa krajowego, jeśli prawo UE nie jest bezpośrednio skuteczne, ale wymaga wykładni zgodnej z prawem UE. Prawo UE nie stoi na przeszkodzie interpretacji art. 6 ust. 3 OLW w sposób pozwalający na przejęcie wykonania kary w Niderlandach, co zapobiega bezkarności.

Odrzucone argumenty

Niderlandzkie przepisy (OLW) są sprzeczne z decyzjami ramowymi 2002/584 i 2008/909. Sąd krajowy powinien odstąpić od stosowania niezgodnych przepisów prawa krajowego na podstawie zasady pierwszeństwa prawa UE. Oświadczenie złożone przez Niderlandy po terminie przyjęcia decyzji ramowej 2008/909 jest skuteczne.

Godne uwagi sformułowania

zasada pierwszeństwa prawa Unii nie wywierają bezpośredniego skutku wykładni prawa krajowego w możliwie największym zakresie zgodnej z prawem Unii uniknięcie bezkarności rzeczywiste wykonanie kary wykładnia contra legem

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

R. Silva de Lapuerta

wiceprezes

J.C. Bonichot

prezes izby

A. Arabadjiev

prezes izby

M. Vilaras

prezes izby

C. Lycourgos

sprawozdawca, prezes izby

M. Ilešič

sędzia

J. Malenovský

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

C.G. Fernlund

sędzia

S. Rodin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady pierwszeństwa prawa UE w kontekście decyzji ramowych niewywierających bezpośredniego skutku, zasady wykładni zgodnej prawa krajowego oraz skuteczności oświadczeń składanych na podstawie prawa UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z decyzjami ramowymi przyjętymi przed wejściem w życie TFUE i ich transpozycją.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa wyjaśnia kluczowe zasady stosowania prawa UE przez sądy krajowe, zwłaszcza gdy prawo UE nie jest bezpośrednio skuteczne, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej.

Prawo UE a polskie nakazy aresztowania: Kiedy polskie przepisy muszą ustąpić?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI