C-572/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-07-14
cjeuprawo_ue_ogolnejurysdykcja w sprawach rodzinnychWysokatrybunal
jurysdykcjaodpowiedzialność rodzicielskamiejsce zwykłego pobytupaństwo trzeciekonwencja haskarozporządzenie Bruksela II bisperpetuatio foridziecko

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że sąd państwa członkowskiego traci jurysdykcję w sprawie odpowiedzialności rodzicielskiej, jeśli dziecko przeniesie swoje miejsce zwykłego pobytu do państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej z 1996 r.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia nr 2201/2003 w sytuacji, gdy dziecko przeniosło swoje miejsce zwykłego pobytu ze Szwecji do Rosji w trakcie postępowania o pieczę. Sąd najwyższy Szwecji zapytał, czy szwedzki sąd zachowuje jurysdykcję. Trybunał uznał, że sąd państwa członkowskiego traci jurysdykcję, jeśli dziecko przeniesie swoje miejsce zwykłego pobytu do państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej z 1996 r., nawet jeśli pierwotnie jurysdykcja wynikała z zasady perpetuatio fori.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 8 ust. 1 i art. 61 rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 w sprawie odpowiedzialności rodzicielskiej. Sprawa dotyczyła dziecka, które w trakcie postępowania o pieczę przeniosło swoje miejsce zwykłego pobytu ze Szwecji do Rosji, państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej z 1996 r. Sąd najwyższy Szwecji zapytał, czy szwedzki sąd zachowuje jurysdykcję na podstawie zasady perpetuatio fori (art. 8 ust. 1 rozporządzenia), mimo przeniesienia miejsca pobytu dziecka do państwa trzeciego. Trybunał, analizując art. 61 lit. a) rozporządzenia, orzekł, że jurysdykcja sądu państwa członkowskiego wygasa, gdy dziecko przeniesie swoje miejsce zwykłego pobytu do państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej z 1996 r. Wykładnia ta jest zgodna z celem rozporządzenia, aby nie podważać postanowień konwencji haskiej i uwzględniać zasady jurysdykcji państwa nowego zwykłego pobytu dziecka. Trybunał podkreślił, że dobro dziecka pozostaje priorytetem, a sądy państw stron konwencji haskiej muszą je uwzględniać.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd państwa członkowskiego nie zachowuje jurysdykcji w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Artykuł 61 lit. a) rozporządzenia nr 2201/2003 stanowi, że rozporządzenie ma zastosowanie, jeżeli dziecko ma zwykły pobyt na terytorium państwa członkowskiego. Gdy dziecko przenosi miejsce zwykłego pobytu do państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej z 1996 r., jurysdykcja sądu państwa członkowskiego wygasa, a zastosowanie znajdują postanowienia konwencji haskiej. Jest to zgodne z celem rozporządzenia, aby nie podważać postanowień konwencji haskiej i zasadą jurysdykcji państwa nowego zwykłego pobytu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

sąd odsyłający otrzymał odpowiedź na pytanie prejudycjalne

Strony

NazwaTypRola
CCosoba_fizycznaskarżący
VOosoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 8 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Jurysdykcja w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej należy do sądów państwa członkowskiego, w którym dziecko ma zwykły pobyt w chwili wniesienia pozwu lub wniosku. Zasada perpetuatio fori.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 61 § lit. a)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

W stosunku do konwencji haskiej z 1996 r., rozporządzenie ma zastosowanie, jeżeli dziecko ma zwykły pobyt na terytorium państwa członkowskiego. Oznacza to, że jurysdykcja sądu państwa członkowskiego wygasa, gdy dziecko przeniesie miejsce zwykłego pobytu do państwa trzeciego będącego stroną konwencji haskiej.

Pomocnicze

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 61 § lit. b)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Rozporządzenie ma zastosowanie w kwestiach uznawania i wykonywania orzeczeń wydanych przez sąd państwa członkowskiego na terytorium innego państwa członkowskiego, nawet jeśli dziecko ma zwykły pobyt na terytorium państwa trzeciego.

Konwencja haska z 1996 r. art. 5 § 2

Konwencja o jurysdykcji, prawie właściwym, uznawaniu, wykonywaniu i współpracy w zakresie odpowiedzialności rodzicielskiej oraz środków ochrony dzieci

W razie zmiany zwykłego pobytu dziecka na inne umawiające się państwo, właściwe są organy państwa nowego zwykłego pobytu.

Konwencja haska z 1996 r. art. 52 § 3

Konwencja o jurysdykcji, prawie właściwym, uznawaniu, wykonywaniu i współpracy w zakresie odpowiedzialności rodzicielskiej oraz środków ochrony dzieci

Porozumienia zawierane przez umawiające się państwa nie naruszają stosowania postanowień konwencji haskiej w stosunkach między tymi państwami a innymi umawiającymi się państwami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 61 lit. a) rozporządzenia nr 2201/2003 ogranicza stosowanie art. 8 ust. 1 do sytuacji, gdy dziecko ma zwykły pobyt na terytorium państwa członkowskiego. Utrata jurysdykcji sądu państwa członkowskiego jest zgodna z celem rozporządzenia, aby nie podważać postanowień konwencji haskiej z 1996 r. Zasada jurysdykcji państwa nowego zwykłego pobytu dziecka (art. 5 ust. 2 konwencji haskiej) powinna być przestrzegana. Prorogacja jurysdykcji sądu państwa członkowskiego wbrew przeniesieniu miejsca pobytu dziecka do państwa trzeciego byłaby sprzeczna z zobowiązaniami międzynarodowymi państw członkowskich.

Odrzucone argumenty

Zasada perpetuatio fori (art. 8 ust. 1 rozporządzenia) powinna utrzymywać jurysdykcję sądu państwa członkowskiego nawet po przeniesieniu miejsca pobytu dziecka do państwa trzeciego.

Godne uwagi sformułowania

zasada perpetuatio fori miejsce zwykłego pobytu dziecka państwo trzecie będące stroną konwencji haskiej z 1996 r. nie podważać postanowień tej konwencji dobro dziecka powinno być uwzględnione w pierwszym rzędzie

Skład orzekający

C. Lycourgos

prezes izby

S. Rodin

sędzia

J.-C. Bonichot

sędzia

L. S. Rossi

sprawozdawczyni

O. Spineanu-Matei

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu jurysdykcji sądów państw członkowskich w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej, gdy miejsce pobytu dziecka przenosi się do państwa trzeciego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy państwo trzecie jest stroną konwencji haskiej z 1996 r. Wymaga od sądów krajowych dokładnego ustalenia miejsca zwykłego pobytu dziecka.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii jurysdykcji w sprawach rodzinnych transgranicznych, która ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i życie obywateli UE.

Czy polski sąd nadal rozstrzygnie sprawę o opiekę nad dzieckiem, jeśli wyjedzie ono do Rosji?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI