C-570/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2015-04-16
cjeuochrona_srodowiskaocena oddziaływania na środowisko (OOŚ)Wysokatrybunal
OOŚochrona środowiskaprawo do informacjiudział społeczeństwadostęp do wymiaru sprawiedliwościkonwencja z Aarhusprawo austriackieprocedura administracyjna

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że prawo UE sprzeciwia się sytuacji, w której decyzja o braku obowiązku oceny oddziaływania na środowisko jest wiążąca dla sąsiadów, którzy nie mieli możliwości jej zaskarżenia.

Sprawa dotyczyła budowy centrum handlowego w Austrii i decyzji o nieprzeprowadzaniu oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ). Kobieta mieszkająca w sąsiedztwie, która nie miała możliwości zaskarżenia tej decyzji, wniosła skargę. Sąd odsyłający zapytał Trybunał Sprawiedliwości UE, czy prawo UE, w szczególności dyrektywa 2011/92, sprzeciwia się takiemu uregulowaniu. Trybunał stwierdził, że prawo UE wymaga zapewnienia dostępu do procedury odwoławczej dla członków "zainteresowanej społeczności", którzy spełniają kryteria "wystarczającego interesu prawnego" lub "naruszenia prawa", nawet jeśli nie byli stronami pierwotnego postępowania.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 11 dyrektywy 2011/92/UE w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko. Sprawa wywodziła się ze sporu dotyczącego budowy centrum handlowego w Austrii, gdzie decyzja o nieprzeprowadzaniu oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ) została wydana bez możliwości jej zaskarżenia przez sąsiadów, takich jak Karoline Gruber. Sąd odsyłający (Verwaltungsgerichtshof) miał wątpliwości co do zgodności z prawem Unii wiążącej mocy takich decyzji w późniejszych postępowaniach. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując pytania prejudycjalne, przypomniał, że art. 11 dyrektywy 2011/92 wymaga zapewnienia członkom "zainteresowanej społeczności" dostępu do procedury odwoławczej w celu zakwestionowania legalności decyzji dotyczących środowiska. Trybunał podkreślił, że państwa członkowskie mają pewien zakres uznania w określaniu, co stanowi "wystarczający interes prawny" lub "naruszenie prawa", jednak musi to być zgodne z celem zapewnienia szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości. W analizowanej sprawie austriackie przepisy, które pozbawiały sąsiadów prawa do zaskarżenia decyzji o braku OOŚ, zostały uznane za niezgodne z dyrektywą, ponieważ ograniczały ten dostęp w sposób nieproporcjonalny. Trybunał orzekł, że decyzja administracyjna o nieprzeprowadzeniu OOŚ nie może być wiążąca dla sąsiadów, którzy należą do "zainteresowanej społeczności" i spełniają kryteria prawne, jeśli nie mieli oni możliwości jej zaskarżenia. W takim przypadku sąd krajowy powinien stwierdzić brak mocy wiążącej takiej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, prawo Unii sprzeciwia się takiemu uregulowaniu, jeśli sąsiedzi ci należą do "zainteresowanej społeczności" i spełniają kryteria "wystarczającego interesu prawnego" lub "naruszenia prawa".

Uzasadnienie

Dyrektywa 2011/92/UE wymaga zapewnienia szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości dla "zainteresowanej społeczności". Uregulowanie krajowe, które pozbawia sąsiadów możliwości zaskarżenia decyzji o braku OOŚ, narusza ten wymóg, jeśli ci sąsiedzi spełniają określone kryteria prawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (K. Gruber)

Strony

NazwaTypRola
Karoline Gruberosoba_fizycznaskarżący
Unabhängiger Verwaltungssenat für Kärntenorgan_krajowypozwany
EMA Beratungs- und Handels GmbHspolkapozwany
Bundesminister für Wirtschaft, Familie und Jugendorgan_krajowypozwany
Rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

Dyrektywa 2011/92/UE art. 11

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko

Państwa członkowskie zapewniają członkom zainteresowanej społeczności, mającym wystarczający interes prawny lub podnoszącym naruszenie prawa, dostęp do procedury odwoławczej kwestionującej legalność decyzji, działań lub zaniechań objętych dyrektywą. Zakres uznania państw członkowskich w definiowaniu tych przesłanek jest ograniczony celem zapewnienia szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości.

UVP-G 2000 art. 3 § ust. 7

Ustawa o ocenie oddziaływania na środowisko

Austriackie przepisy dotyczące stwierdzania obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i statusu stron postępowania.

Pomocnicze

Dyrektywa 2011/92/UE art. 1 § ust. 2 lit. d) i e)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko

Definicje "społeczeństwa" i "zainteresowanej społeczności".

Dyrektywa 2011/92/UE art. 2 § ust. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko

Możliwość integracji oceny oddziaływania na środowisko z istniejącymi procedurami udzielania zezwoleń.

Dyrektywa 2011/92/UE art. 4

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko

Określenie przedsięwzięć podlegających ocenie oddziaływania na środowisko.

konwencja z Aarhus art. 9 § ust. 2

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska

Zapewnienie członkom zainteresowanej społeczności dostępu do procedury odwoławczej przed sądem lub innym organem dla kwestionowania legalności decyzji, działań lub zaniechań w sprawach środowiskowych.

Gewerbeordnung art. 74 § ust. 2

Prawo o działalności gospodarczej

Warunki udzielania zezwolenia na obiekty działalności gospodarczej ze względu na zagrożenie lub uciążliwość dla sąsiadów.

Gewerbeordnung art. 75 § ust. 2

Prawo o działalności gospodarczej

Definicja sąsiada w kontekście prawa o działalności gospodarczej.

Gewerbeordnung art. 77 § ust. 1

Prawo o działalności gospodarczej

Warunki udzielenia zezwolenia na obiekt działalności gospodarczej.

Gewerbeordnung art. 356 § ust. 1

Prawo o działalności gospodarczej

Ogłaszanie sąsiadom informacji o rozprawie w postępowaniu o zezwolenie na obiekt działalności gospodarczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo UE, w szczególności dyrektywa 2011/92, wymaga zapewnienia dostępu do procedury odwoławczej dla członków "zainteresowanej społeczności", którzy spełniają kryteria "wystarczającego interesu prawnego" lub "naruszenia prawa". Austriackie przepisy UVP-G 2000, ograniczając prawo do zaskarżenia decyzji o braku OOŚ tylko do określonych podmiotów i pozbawiając tego prawa sąsiadów, naruszają wymóg szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Decyzja o braku OOŚ nie może być wiążąca dla osób, które należą do "zainteresowanej społeczności" i spełniają kryteria prawne, jeśli nie miały możliwości jej zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Decyzja ustalająca brak obowiązku przeprowadzenia OOŚ posiada moc wiążącą wobec sąsiadów, którzy nie byli stronami tego postępowania, ponieważ nie mieli oni prawa do jej zaskarżenia w terminie. Procedura przewidziana w Gewerbeordnung, umożliwiająca zgłoszenie zastrzeżeń w późniejszym postępowaniu o zezwolenie, jest wystarczająca do ochrony interesów sąsiadów.

Godne uwagi sformułowania

"wystarczający interes prawny" lub "naruszenie prawa" "szerokiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości" "zainteresowana społeczność" "moc wiążąca decyzji administracyjnej" "sprzeciwia się uregulowaniu krajowemu"

Skład orzekający

T. von Danwitz

prezes izby

C. Vajda

sędzia

A. Rosas

sędzia

E. Juhász

sprawozdawca

D. Šváby

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie prawa do zaskarżania decyzji środowiskowych, zwłaszcza w kontekście OOŚ, dla osób bezpośrednio dotkniętych przedsięwzięciem, nawet jeśli nie były stronami pierwotnego postępowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni dyrektywy 2011/92/UE i konwencji z Aarhus, a jego bezpośrednie zastosowanie zależy od specyfiki krajowych przepisów proceduralnych i definicji "wystarczającego interesu prawnego" lub "naruszenia prawa".

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i praw obywateli w procesach decyzyjnych dotyczących inwestycji. Pokazuje, jak prawo UE może chronić jednostki przed wadliwymi procedurami administracyjnymi.

Czy decyzja o braku oceny wpływu na środowisko może być wiążąca, jeśli nie można jej zaskarżyć? TSUE odpowiada!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI