C-57/21
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że sąd krajowy może nakazać ujawnienie dowodów w sprawie o odszkodowanie za naruszenie prawa konkurencji, nawet jeśli Komisja Europejska prowadzi równoległe postępowanie, pod warunkiem zachowania proporcjonalności i nieingerowania w postępowanie unijne.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 2014/104 w przedmiocie ujawniania dowodów w postępowaniach o odszkodowanie za naruszenie prawa konkurencji. Sąd najwyższy Czech zapytał TSUE, czy sąd krajowy może nakazać ujawnienie dowodów, gdy Komisja Europejska prowadzi równoległe postępowanie, a także jak należy interpretować przepisy dotyczące ujawniania dowodów znajdujących się w aktach organów ochrony konkurencji. TSUE orzekł, że sąd krajowy może nakazać ujawnienie dowodów, nawet jeśli postępowanie unijne jest w toku, pod warunkiem zachowania proporcjonalności i nieingerowania w postępowanie Komisji. Wyjaśniono również, że zawieszenie postępowania przez organ krajowy nie jest równoznaczne z jego zakończeniem, a przepisy dyrektywy nie pozwalają na rozszerzanie ograniczeń w ujawnianiu dowodów ponad to, co przewiduje dyrektywa.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2014/104/UE w sprawie ujawniania dowodów w postępowaniach o odszkodowanie z tytułu naruszenia prawa konkurencji. Sprawa wyłoniła się z powództwa odszkodowawczego wniesionego przez RegioJet a.s. przeciwko České dráhy a.s. w Czechach. Sąd najwyższy Czech zadał pięć pytań prejudycjalnych dotyczących możliwości nakazania przez sąd krajowy ujawnienia dowodów, gdy Komisja Europejska prowadzi równoległe postępowanie w sprawie tego samego naruszenia, a także interpretacji przepisów dyrektywy dotyczących ujawniania dowodów znajdujących się w aktach organów ochrony konkurencji. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) orzekł, że art. 5 ust. 1 dyrektywy 2014/104/UE nie stoi na przeszkodzie nakazaniu przez sąd krajowy ujawnienia dowodów, nawet jeśli Komisja Europejska prowadzi równoległe postępowanie, pod warunkiem, że sąd krajowy upewni się, iż ujawnienie dowodów nie wykracza poza to, co jest konieczne w kontekście żądania odszkodowawczego i spełnia warunki określone w dyrektywie. TSUE wyjaśnił również, że zawieszenie postępowania przez krajowy organ ochrony konkurencji nie jest równoznaczne z jego zakończeniem w rozumieniu art. 6 ust. 5 dyrektywy. Ponadto, TSUE stwierdził, że przepisy dyrektywy stoją na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które ograniczają ujawnianie informacji "przedłożonych" na potrzeby postępowania organu ochrony konkurencji, a nie tylko tych "przygotowanych" specjalnie na potrzeby tego postępowania. Wreszcie, TSUE orzekł, że sąd krajowy może zarządzić zabezpieczenie dowodów i odłożyć rozstrzygnięcie o ich ujawnieniu do czasu zbadania, czy należą one do kategorii dowodów podlegających ograniczeniu, przy czym musi to być zgodne z zasadą proporcjonalności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (5)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd krajowy może nakazać ujawnienie dowodów, pod warunkiem, że ujawnienie to nie wykracza poza to, co jest konieczne w kontekście żądania odszkodowawczego i spełnia warunki określone w art. 5 i 6 dyrektywy 2014/104.
Uzasadnienie
Dyrektywa 2014/104/UE nie nakłada na sądy krajowe obowiązku zawieszenia postępowań o odszkodowanie z powodu wszczęcia postępowania przez Komisję. Oba rodzaje postępowań (publiczne i prywatne) mogą być prowadzone równolegle. Nakazanie ujawnienia dowodów nie stanowi decyzji sprzecznej z decyzją rozważaną przez Komisję, o ile sąd krajowy zachowa proporcjonalność i uwzględni postępowanie unijne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| RegioJet a.s. | spolka | skarżący |
| České dráhy a.s. | spolka | pozwany |
| Česká republika | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Ministerstvo dopravy | organ_krajowy | interwenient |
Przepisy (14)
Główne
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa do złożenia wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.
TFUE art. 101
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zakaz porozumień ograniczających konkurencję.
TFUE art. 102
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zakaz nadużywania pozycji dominującej.
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Ciężar dowodu naruszenia art. 101 i 102 TFUE spoczywa na stronie lub organie zarzucającym naruszenie.
Dyrektywa 2014/104/UE art. 5 ust. 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/104/UE
Możliwość nakazania przez sądy krajowe ujawnienia istotnych dowodów.
Dyrektywa 2014/104/UE art. 6 ust. 5 lit. a)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/104/UE
Ujawnianie dowodów znajdujących się w aktach organu ochrony konkurencji - informacje przygotowane specjalnie na potrzeby postępowania.
Dyrektywa 2014/104/UE art. 6 ust. 9
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/104/UE
Ujawnianie dowodów znajdujących się w aktach organu ochrony konkurencji - inne kategorie dowodów (lista biała).
Pomocnicze
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 11 ust. 6
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Wszczęcie postępowania przez Komisję pozbawia krajowe organy ochrony konkurencji ich kompetencji.
Rozporządzenie nr 1/2003 art. 16 ust. 1
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003
Sądy krajowe nie mogą wydawać decyzji sprzecznych z decyzją Komisji i powinny unikać sprzeczności z decyzją rozważaną przez Komisję.
Dyrektywa 2014/104/UE art. 5 ust. 8
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/104/UE
Państwa członkowskie mogą przyjąć przepisy prowadzące do szerszego ujawniania dowodów.
Ustawa nr 262/2017 art. § 10 ust. 1
Ustawa nr 262/2017
Nakazanie ujawnienia dokumentów w postępowaniu o odszkodowanie.
Ustawa nr 262/2017 art. § 15 ust. 4
Ustawa nr 262/2017
Ujawnienie poufnych informacji po ostatecznej decyzji organu ochrony konkurencji.
Ustawa nr 262/2017 art. § 16 ust. 3
Ustawa nr 262/2017
Ujawnienie dokumentów zawierających informacje poufne po zakończeniu postępowania przez organ ochrony konkurencji.
Ustawa nr 262/2017 art. § 27 ust. 1
Ustawa nr 262/2017
Związanie sądu orzeczeniem innego sądu, organu ochrony konkurencji lub Komisji dotyczącym istnienia ograniczenia konkurencji i sprawcy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sądy krajowe mogą nakazać ujawnienie dowodów w postępowaniach o odszkodowanie, nawet jeśli Komisja Europejska prowadzi równoległe postępowanie, pod warunkiem zachowania proporcjonalności i nieingerowania w postępowanie unijne. Zawieszenie postępowania przez organ krajowy nie jest zakończeniem postępowania w rozumieniu dyrektywy. Przepisy krajowe nie mogą rozszerzać ograniczeń w ujawnianiu dowodów ponad to, co przewiduje dyrektywa. Sąd krajowy może zastosować krajowe środki proceduralne do zabezpieczenia dowodów i odłożenia decyzji o ich ujawnieniu, pod warunkiem proporcjonalności.
Odrzucone argumenty
Argumenty sugerujące, że równoległe postępowanie Komisji Europejskiej automatycznie uniemożliwia sądowi krajowemu nakazanie ujawnienia dowodów. Argumenty, że zawieszenie postępowania przez organ krajowy jest równoznaczne z jego zakończeniem. Argumenty, że przepisy krajowe mogą ograniczać ujawnianie informacji "przedłożonych" na potrzeby postępowania organu ochrony konkurencji, a nie tylko tych "przygotowanych" specjalnie na potrzeby tego postępowania.
Godne uwagi sformułowania
"nie stoi on na przeszkodzie nakazaniu przez sąd krajowy ujawnienia dowodów" "zawieszenia [...] nie można utożsamiać z zakończeniem tego postępowania" "przepisy te stoją na przeszkodzie uregulowaniu krajowemu, które [...] ogranicza [...] ujawnianie informacji 'przedłożonych'" "nie sprzeciwiają się temu, aby sąd krajowy [...] odkładając rozstrzygnięcie kwestii [...] do momentu uzyskania przez ów sąd dostępu do tych dowodów" "sąd ten powinien zapewnić, aby wnioskodawca [...] nie mieli dostępu do tych dowodów [...] dopóki sąd nie ukończy tego badania"
Skład orzekający
A. Prechal
prezes izby
M.L. Arastey Sahún
sędzia
F. Biltgen
sędzia
N. Wahl
sprawozdawca
J. Passer
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy 2014/104/UE dotyczących ujawniania dowodów w postępowaniach o odszkodowanie za naruszenie prawa konkurencji, w szczególności w kontekście równoległych postępowań prowadzonych przez Komisję Europejską."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej wykładni przepisów UE i może wymagać analizy w kontekście konkretnych przepisów krajowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych w postępowaniach o naruszenie konkurencji, które mają bezpośrednie przełożenie na możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przez poszkodowane firmy. Wyjaśnia relacje między postępowaniami krajowymi a unijnymi.
“Czy sąd krajowy może zmusić konkurenta do ujawnienia dowodów, gdy Komisja UE już bada sprawę?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI