C-565/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-04-19
cjeuprawo_ue_ogolnewspółpraca sądowa w sprawach cywilnychWysokatrybunal
jurysdykcjaodpowiedzialność rodzicielskaspadekdzieckoprorogacja jurysdykcjidobro dzieckarozporządzenie 2201/2003współpraca sądowa

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że wniosek rodziców o zgodę na zrzeczenie się spadku przez małoletniego dziecka może stanowić uznanie jurysdykcji sądu, nawet jeśli dziecko i rodzice mieszkają w innym kraju, pod warunkiem braku sprzeciwu prokuratora i zgodności z dobrem dziecka.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia nr 2201/2003 w kontekście jurysdykcji sądu w Grecji do wyrażenia zgody na zrzeczenie się spadku przez małoletniego obywatela greckiego, którego rodzice i on sam mieszkali we Włoszech. Sąd odsyłający pytał, czy złożenie wniosku przez rodziców, brak sprzeciwu prokuratora oraz położenie spadku w Grecji wystarczą do uznania jurysdykcji, a także czy jest to zgodne z dobrem dziecka. Trybunał uznał, że wniosek rodziców stanowi jednoznaczne uznanie jurysdykcji, prokurator jest stroną postępowania, a brak jego sprzeciwu pozwala uznać wymóg spełnionym. Ponadto, położenie spadku w Grecji i brak negatywnego wpływu na dziecko potwierdzają zgodność z jego dobrem.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 12 ust. 3 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 w sprawie jurysdykcji w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej. Sprawa wywodziła się z wniosku rodziców, Alessandra Saponaro i Kalliopi-Chloi Xyliny, złożonego w imieniu ich małoletniego dziecka do greckiego sądu pokoju (Eirinodikeio Lerou) o wyrażenie zgody na zrzeczenie się przez dziecko spadku po dziadku. Dziecko i jego rodzice mieli zwykły pobyt w Rzymie (Włochy), podczas gdy spadkodawca zmarł w Grecji, a jego majątek znajdował się w tym kraju. Sąd odsyłający miał wątpliwości co do jurysdykcji greckich sądów, w szczególności czy doszło do prorogacji jurysdykcji na podstawie art. 12 ust. 3 lit. b) rozporządzenia nr 2201/2003. Pytania prejudycjalne dotyczyły interpretacji pojęć „uznanie jurysdykcji wyraźnie lub w inny jednoznaczny sposób”, „wszystkie strony postępowania w chwili wszczęcia postępowania” oraz „dobro dziecka”. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, po rozważeniu wstępnych kwestii dotyczących zakresu zastosowania rozporządzenia nr 2201/2003 (stwierdzając, że sprawa dotyczy odpowiedzialności rodzicielskiej, a nie dziedziczenia), udzielił odpowiedzi na pytania prejudycjalne. Stwierdził, że wniosek złożony przez oboje rodziców wspólnie przed wybranym przez nich sądem stanowi jednoznaczne uznanie jurysdykcji. Uznał również, że grecki prokurator, posiadający z mocy prawa status strony w postępowaniu, jest „stroną postępowania” w rozumieniu rozporządzenia. Brak sprzeciwu prokuratora wobec wyboru jurysdykcji przez rodziców po dacie wszczęcia postępowania pozwala uznać, że wymóg jednoznacznego uznania jurysdykcji przez wszystkie strony został spełniony. Ponadto, Trybunał uznał, że okoliczność, iż miejsce zamieszkania zmarłego, jego majątek i pasywa znajdowały się w Grecji, w połączeniu z brakiem elementów wskazujących na negatywny wpływ na dziecko, pozwala uznać prorogację jurysdykcji za zgodną z dobrem dziecka. W konsekwencji, sądy greckie mogą być właściwe do rozpoznania wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek złożony przez rodziców dziecka wspólnie przed wybranym przez nich sądem stanowi jednoznaczne uznanie przez nich tej jurysdykcji.

Uzasadnienie

Wspólne wystąpienie obojga rodziców do tego samego sądu wyraża tę samą wolę i zgodę na wybór danego sądu jako właściwego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Alessandra Saponaraosoba_fizycznawnioskodawca
Kalliopi-Chloi Xylinaosoba_fizycznawnioskodawca
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient
Rząd greckiinneinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 8 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 12 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 12 § 3 lit. b)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 1 § 1 lit. b)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 1 § 2 lit. e)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Rozporządzenie nr 2201/2003 art. 1 § 3 lit. f)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

K.p.c. art. 797

Kodeks postępowania cywilnego

K.p.c. art. 748 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

K.p.c. art. 750

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek rodziców o zgodę na zrzeczenie się spadku przez dziecko jest środkiem mającym na celu ochronę dziecka w kontekście zarządu jego majątkiem, co wpisuje się w zakres odpowiedzialności rodzicielskiej. Wspólne złożenie wniosku przez oboje rodziców stanowi jednoznaczne uznanie jurysdykcji sądu. Prokurator, jako strona postępowania z mocy prawa, jeśli nie wyrazi sprzeciwu, może być uznany za stronę, która domyślnie uznała jurysdykcję. Położenie majątku spadkowego i zmarłego w państwie, którego jurysdykcja została wybrana, oraz brak negatywnego wpływu na dziecko, przemawiają za zgodnością z dobrem dziecka.

Godne uwagi sformułowania

podstawy jurysdykcji w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej ukształtowane są zgodnie z zasadą dobra dziecka wymóg dotyczący jednoznacznego uznania jurysdykcji sądu [...] przez wszystkie strony postępowania należy interpretować ściśle w wyrażeniu „wszystkie strony postępowania” należy podkreślić użycie słowa „wszystkie” brak elementów wskazujących na to, że prorogacja jurysdykcji mogłaby mieć negatywny wpływ na sytuację dziecka

Skład orzekający

C.G. Fernlund

prezes_izby

A. Arabadjiev

sędzia

E. Regan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 12 ust. 3 lit. b) rozporządzenia nr 2201/2003 w kontekście jurysdykcji w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej, w tym dotyczących zgody na zrzeczenie się spadku przez małoletniego, z uwzględnieniem roli prokuratora i zasady dobra dziecka."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której wniosek o zrzeczenie się spadku przez małoletniego jest rozpatrywany w ramach jurysdykcji w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej, a nie stricte prawa spadkowego. Wymaga analizy prawa krajowego dotyczącego statusu prokuratora.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii jurysdykcji w sprawach transgranicznych dotyczących dzieci, łącząc prawo rodzinne z prawem spadkowym i współpracą sądową. Wyjaśnia, kiedy sąd jednego państwa może rozstrzygać w sprawie dotyczącej dziecka mieszkającego w innym państwie.

Czy grecki sąd może zdecydować o spadku dziecka mieszkającego we Włoszech? TSUE wyjaśnia zasady jurysdykcji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI