C-56/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-05-22
cjeuprawo_ue_ogolneochrona zdrowia zwierzątWysokatrybunal
ptasia grypaodszkodowanieprawo UEśrodki ochronneutracone zyskiswoboda przedsiębiorczościprawo własnościskarga prejudycjalnazdrowie zwierząt

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że przepisy unijne dotyczące zwalczania ptasiej grypy nie nakładają obowiązku odszkodowania za utracone zyski, a ocena zgodności prawa krajowego z prawami podstawowymi nie leży w jego kompetencji.

Sprawa dotyczyła wniosku o odszkodowanie za utracone zyski przez węgierską spółkę rolniczą, której zakazano transportu indyków do fermy w strefie ochronnej utworzonej w związku z ptasią grypą. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że unijne dyrektywy i decyzje dotyczące zwalczania ptasiej grypy nie ustanawiają systemu odszkodowań za szkody wyrządzone przez te środki, w tym za utracone zyski. Ponadto, Trybunał stwierdził, że ocena zgodności prawa krajowego, które wyłącza utracone zyski z odszkodowania, z prawami podstawowymi UE nie należy do jego właściwości.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Szegedi ítélőtábla (Węgry) w związku ze sprawą Érsekcsanádi Mezőgazdasági Zrt przeciwko Bács-Kiskun Megyei Kormányhivatal. Spółka domagała się odszkodowania za utracone zyski, które poniosła w wyniku zakazu transportu indyków do fermy położonej w strefie ochronnej utworzonej na Węgrzech w związku z wykryciem ptasiej grypy u dzikiego ptactwa. Węgierskie organy administracyjne, działając na podstawie krajowych przepisów i decyzji UE, ustanowiły strefę ochronną i zakazały transportu drobiu w jej obrębie, co uniemożliwiło spółce prowadzenie działalności. Trybunał Sprawiedliwości UE w swoim wyroku rozpatrzył kilka pytań prejudycjalnych. Po pierwsze, stwierdził, że decyzje Komisji Europejskiej dotyczące środków ochronnych w przypadku ptasiej grypy (2006/105 i 2006/115) nie sprzeciwiają się krajowym środkom administracyjnym, które ustanowiły strefę ochronną i zakazały transportu drobiu, ani decyzji odmawiającej zezwolenia na transport indyków do fermy w tej strefie. Po drugie, Trybunał orzekł, że wspomniane decyzje UE nie zawierają przepisów ustanawiających system naprawy szkód wyrządzonych przez wdrożone środki, w tym utraconych zysków. W związku z tym, Trybunał stwierdził, że ocena zgodności prawa krajowego, które wyłącza utracone zyski z odszkodowania, z prawami podstawowymi UE (swoboda przedsiębiorczości, prawo własności, prawo do skutecznego środka prawnego) nie należy do jego właściwości, ponieważ sytuacja ta nie jest objęta zakresem prawa Unii. Zasada równoważności również nie miała zastosowania, gdyż nie dotyczyła sytuacji objętych prawem UE.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzje UE dotyczące zwalczania ptasiej grypy nie zawierają przepisów ustanawiających system odszkodowań za szkody wyrządzone przez wdrożone środki, w tym utracone zyski.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że decyzje UE dotyczące zwalczania ptasiej grypy nie ustanawiają systemu odszkodowań. Brak jest ogólnej zasady prawa UE nakazującej takie odszkodowania, a prawodawca UE ma szeroki zakres swobodnego uznania w dziedzinie polityki rolnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

Bács-Kiskun Megyei Kormányhivatal (organ administracji)

Strony

NazwaTypRola
Érsekcsanádi Mezőgazdasági Zrtspolkaskarżący
Bács-Kiskun Megyei Kormányhivatalorgan_krajowypozwany
rząd węgierskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (23)

Główne

Dyrektywa 92/40/EWG art. 1 § akapit pierwszy

Dyrektywa Rady 92/40/EWG

Dyrektywa 2005/94/WE art. 1 § ust. 1

Dyrektywa 2005/94/WE

Decyzja 2006/105/WE art. 2 § ust. 1

Decyzja Komisji 2006/105/WE

Decyzja 2006/105/WE art. 3 § ust. 2 lit. a) i c)

Decyzja Komisji 2006/105/WE

Decyzja 2006/105/WE art. 6 § ust. 1

Decyzja Komisji 2006/105/WE

Decyzja 2006/115/WE art. 2 § ust. 1

Decyzja Komisji 2006/115/WE

Decyzja 2006/115/WE art. 3 § ust. 2

Decyzja Komisji 2006/115/WE

Decyzja 2006/115/WE art. 6 § ust. 1

Decyzja Komisji 2006/115/WE

Ustawa o zdrowiu zwierząt art. 7 § ust. 4

Ustawa nr CLXXVI z 2005 dotycząca zdrowia zwierząt

Ustawa o zdrowiu zwierząt art. 10 § ust. 1, 3

Ustawa nr CLXXVI z 2005 dotycząca zdrowia zwierząt

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

Dyrektywa 2005/94/WE art. 67 § ust. 1 akapit pierwszy

Dyrektywa 2005/94/WE

Decyzja 2006/105/WE art. 11

Decyzja Komisji 2006/105/WE

Decyzja 2006/115/WE art. 11 § akapit pierwszy

Decyzja Komisji 2006/115/WE

Ustawa o zdrowiu zwierząt art. 8 § ust. 1

Ustawa nr CLXXVI z 2005 dotycząca zdrowia zwierząt

Zarządzenie nr 44 art. 14

Zarządzenie nr 44 ministra ds. rolnictwa i rozwoju wsi

k.c. art. 339 § ust. 1

Kodeks cywilny (ustawa nr IV z 1959 r.)

k.c. art. 349 § ust. 1

Kodeks cywilny (ustawa nr IV z 1959 r.)

Karta art. 16

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Wolność prowadzenia działalności gospodarczej, potencjalnie naruszona przez środki ochronne.

Karta art. 17

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo własności, potencjalnie naruszone przez środki ochronne.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego, potencjalnie naruszone przez ograniczenia w dochodzeniu odszkodowania.

Dyrektywa 89/662/EWG art. 9 § ust. 3 i 4

Dyrektywa Rady 89/662/EWG

Dyrektywa 90/425/EWG art. 10 § ust. 3 i 4

Dyrektywa Rady 90/425/EWG

Argumenty

Skuteczne argumenty

Unijne przepisy dotyczące zwalczania ptasiej grypy nie nakładają obowiązku odszkodowania za utracone zyski. Ocena zgodności prawa krajowego z prawami podstawowymi UE nie leży w kompetencji Trybunału, gdy sytuacja nie jest objęta zakresem prawa UE. Krajowe środki ochronne były zgodne z unijnymi dyrektywami i decyzjami.

Odrzucone argumenty

Unijne przepisy powinny zapewniać naprawienie szkód wyrządzonych przez tymczasowe środki ochronne. Ograniczenie odszkodowania do poniesionych szkód (bez utraconych zysków) narusza prawa podstawowe UE. Zasada równoważności powinna nakazywać stosowanie tych samych przepisów proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

żądana wykładnia prawa Unii w sposób oczywisty nie ma żadnego związku z rzeczywistością lub przedmiotem sporu ocena zgodności z prawem przepisów krajowych [...] nie należy do właściwości Trybunału nie można stąd wywieść istnienia w prawie Unii ogólnej zasady, która nakazywałaby przyznawanie odszkodowania we wszelkich okolicznościach

Skład orzekający

A. Borg Barthet

prezes_izby

E. Levits

sprawozdawca

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania prawa UE w kontekście środków krajowych, brak obowiązku odszkodowania za utracone zyski w przypadku środków ochronnych UE, granice właściwości Trybunału Sprawiedliwości UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej ze zwalczaniem ptasiej grypy i środków ochronnych, ale zasady dotyczące właściwości Trybunału i braku obowiązku odszkodowania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy UE dotyczące zdrowia publicznego mogą wpływać na działalność gospodarczą i jakie są ograniczenia w dochodzeniu odszkodowań, zwłaszcza utraconych zysków. Jest to istotne dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem administracyjnym i UE.

Czy można odzyskać utracone zyski, gdy ptasia grypa zamknie fermę? TSUE wyjaśnia granice odszkodowań.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI