C-555/07
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że niemieckie przepisy dyskryminujące pracowników poniżej 25. roku życia poprzez nieuwzględnianie okresu zatrudnienia przed tą datą do obliczenia długości okresu wypowiedzenia są niezgodne z prawem UE.
Sprawa dotyczyła pracownicy, której okres wypowiedzenia został obliczony z pominięciem lat pracy przed ukończeniem 25. roku życia, zgodnie z niemieckim prawem. Landesarbeitsgericht Düsseldorf zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy takie uregulowanie narusza zasadę niedyskryminacji ze względu na wiek wynikającą z prawa UE. Trybunał uznał, że przepis ten stanowi niedopuszczalną dyskryminację, ponieważ nie jest właściwy ani konieczny do osiągnięcia uzasadnionych celów polityki zatrudnienia, a także orzekł, że sąd krajowy ma obowiązek niestosowania takiego przepisu.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni zasady niedyskryminacji ze względu na wiek oraz dyrektywy 2000/78/WE w sprawie sporu pracownicy S. Kücükdeveci ze Swedex GmbH & Co. KG dotyczącego obliczenia długości okresu wypowiedzenia. Niemieckie prawo (§ 622 BGB) wyłączało z obliczeń okresy zatrudnienia przed ukończeniem 25. roku życia, co w przypadku pracownicy z 10-letnim stażem pracy skutkowało zastosowaniem krótszego, 4-miesięcznego okresu wypowiedzenia zamiast 7-miesięcznego. Sąd krajowy powziął wątpliwości co do zgodności tego przepisu z prawem UE, w szczególności z zasadą niedyskryminacji ze względu na wiek. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując sprawę w wielkiej izbie, potwierdził, że zasada niedyskryminacji ze względu na wiek jest ogólną zasadą prawa Unii, skonkretyzowaną w dyrektywie 2000/78. Stwierdził, że niemiecki przepis stanowi bezpośrednią dyskryminację ze względu na wiek, ponieważ traktuje pracowników z tym samym stażem pracy odmiennie w zależności od wieku w momencie zatrudnienia. Trybunał uznał, że podnoszone przez stronę niemiecką cele, takie jak elastyczność zarządzania personelem i mobilność młodych pracowników, nie uzasadniają takiego zróżnicowania, gdyż środek ten nie jest właściwy ani konieczny do ich realizacji. Ponadto, Trybunał podkreślił, że sąd krajowy ma obowiązek zapewnić pełną skuteczność prawa Unii poprzez niestosowanie przepisów krajowych sprzecznych z prawem UE, nawet w sporach między podmiotami prywatnymi, i nie musi w tym celu czekać na orzeczenie trybunału konstytucyjnego ani zwracać się do TSUE.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, takie uregulowanie stanowi niedopuszczalną dyskryminację ze względu na wiek.
Uzasadnienie
Przepis krajowy stanowi odmienne traktowanie pracowników w zależności od wieku w momencie zatrudnienia, co jest bezpośrednią dyskryminacją ze względu na wiek. Podnoszone cele, takie jak elastyczność pracodawcy i mobilność młodych pracowników, nie stanowią obiektywnego i racjonalnego uzasadnienia, ponieważ środek ten nie jest właściwy ani konieczny do ich realizacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (Seda Kücükdeveci)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Seda Kücükdeveci | osoba_fizyczna | skarżący |
| Swedex GmbH & Co. KG | spolka | pozwany |
| Rząd niemiecki | inne | interwenient |
| Rząd czeski | inne | interwenient |
| Rząd duński | inne | interwenient |
| Irlandia | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd niderlandzki | inne | interwenient |
| Rząd Zjednoczonego Królestwa | inne | interwenient |
| Komisja Wspólnot Europejskich | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (16)
Główne
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Przepis dotyczący odesłania prejudycjalnego, który umożliwia sądom krajowym zwracanie się do TSUE z pytaniami o wykładnię prawa UE.
Dyrektywa 2000/78/WE art. 1
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Określa cel dyrektywy - ustanowienie ogólnych ram dla walki z dyskryminacją ze względu na religię lub przekonania, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną w odniesieniu do zatrudnienia i pracy.
Dyrektywa 2000/78/WE art. 2 § 1
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Definiuje zasadę równego traktowania jako brak jakichkolwiek form bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji.
Dyrektywa 2000/78/WE art. 2 § 2
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Definiuje dyskryminację bezpośrednią jako traktowanie osoby mniej przychylnie niż inną osobę w porównywalnej sytuacji z przyczyny wymienionej w art. 1.
Dyrektywa 2000/78/WE art. 3 § 1
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Określa zakres stosowania dyrektywy, w tym warunki zatrudnienia i pracy, łącznie z warunkami zwalniania.
Dyrektywa 2000/78/WE art. 6 § 1
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Określa warunki, w jakich odmienne traktowanie ze względu na wiek nie stanowi dyskryminacji (obiektywne i racjonalne uzasadnienie zgodne z celem polityki zatrudnienia, rynku pracy i kształcenia zawodowego, a środki są właściwe i konieczne).
Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz art. 1
Ogólna ustawa o równości traktowania
Cel ustawy - uniemożliwienie lub wyeliminowanie nierówności ze względu na wiek.
Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz art. 10
Ogólna ustawa o równości traktowania
Dopuszczalność niektórych różnic w traktowaniu ze względu na wiek, jeśli są obiektywnie i racjonalnie uzasadnione.
BGB art. 622 § 1
Niemiecki kodeks cywilny
Podstawowy okres wypowiedzenia stosunku pracy.
BGB art. 622 § 2
Niemiecki kodeks cywilny
Określa stopniowe wydłużanie okresu wypowiedzenia przez pracodawcę w zależności od stażu pracy.
BGB art. 622 § 2
Niemiecki kodeks cywilny
Przepis stanowiący, że okresy zatrudnienia ukończone przed osiągnięciem przez pracownika 25 lat życia nie są uwzględniane przy obliczaniu długości okresu wypowiedzenia.
Karta Praw Podstawowych art. 21 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Zakaz dyskryminacji, w tym ze względu na wiek.
TWE art. 13
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Podstawa prawna do przyjęcia dyrektywy 2000/78/WE.
Pomocnicze
Dyrektywa 2000/78/WE art. 18
Dyrektywa Rady 2000/78/WE
Określa terminy transpozycji dyrektywy do prawa krajowego.
Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz art. 2 § 4
Ogólna ustawa o równości traktowania
Wskazuje, że w stosunku do wypowiedzeń stosunku pracy obowiązują przepisy dotyczące ochrony przed wypowiedzeniem.
TFUE art. 288 § 3
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Przepis dotyczący mocy wiążącej dyrektyw i obowiązku osiągnięcia rezultatu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niemiecki przepis § 622 ust. 2 akapit drugi BGB stanowi bezpośrednią dyskryminację ze względu na wiek, ponieważ traktuje pracowników z tym samym stażem pracy odmiennie w zależności od wieku w momencie zatrudnienia. Cele podnoszone przez stronę niemiecką (elastyczność pracodawcy, mobilność młodych pracowników) nie stanowią obiektywnego i racjonalnego uzasadnienia dla dyskryminacji, ponieważ środek ten nie jest właściwy ani konieczny do ich realizacji. Sąd krajowy ma obowiązek zapewnić pełną skuteczność prawa Unii poprzez niestosowanie przepisów krajowych sprzecznych z prawem UE, nawet w sporach między podmiotami prywatnymi.
Odrzucone argumenty
Argumenty strony pozwanej i rządu niemieckiego dotyczące uzasadnienia przepisu przez cele polityki zatrudnienia i rynku pracy (elastyczność, mobilność młodych pracowników).
Godne uwagi sformułowania
zasada niedyskryminacji ze względu na wiek jest ogólną zasadą prawa Unii przepis krajowy stanowi odmienne traktowanie osób posiadających taki sam staż pracy w zależności od tego, w jakim były wieku w chwili zatrudnienia środek ten nie jest właściwy do realizacji tego celu, ponieważ stosowany jest wobec wszystkich pracowników, którzy rozpoczęli pracę w przedsiębiorstwie przed ukończeniem 25 lat, niezależnie od ich wieku w chwili rozwiązania z nimi stosunku pracy sąd krajowy powinien odstąpić od stosowania tego przepisu, i ani nie jest przy tym zobowiązany do uprzedniego wystąpienia do Trybunału z pytaniem prejudycjalnym, ani nie można mu w tym przeszkodzić
Skład orzekający
V. Skouris
prezes
J.N. Cunha Rodrigues
sędzia
K. Lenaerts
sędzia
J.C. Bonichot
sędzia
R. Silva de Lapuerta
sędzia
P. Lindh
sprawozdawca
C. Toader
prezes_izby
C.W.A. Timmermans
sędzia
A. Rosas
sędzia
P. Kūris
sędzia
T. von Danwitz
sędzia
A. Arabadjiev
sędzia
J.J. Kasel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie zasady niedyskryminacji ze względu na wiek przez przepisy krajowe, obowiązek sądów krajowych do niestosowania przepisów sprzecznych z prawem UE, wykładnia dyrektywy 2000/78/WE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego uregulowania niemieckiego prawa pracy dotyczącego okresów wypowiedzenia, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego prawa pracy i dyskryminacji ze względu na wiek, a także ważnej kwestii stosowania prawa UE przez sądy krajowe. Wyrok ma istotne implikacje praktyczne dla pracowników i pracodawców.
“Czy Twój staż pracy sprzed 25. urodzin jest mniej wart? TSUE odpowiada!”
Sektor
prawo pracy
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI