C-551/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-10-09
cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela I bisumowa przewozu lotniczegocesja wierzytelnościkonsumentprzewoźnik lotniczymiejsce wykonania zobowiązaniasąd właściwypostępowanie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że sąd miejsca wykonania usługi lotniczej jest właściwy do rozpoznania sporu o odszkodowanie, nawet jeśli wierzytelność została scedowana na firmę windykacyjną.

Sprawa dotyczyła jurysdykcji sądu w przypadku, gdy pasażer scedował roszczenie odszkodowawcze za opóźniony lot na firmę AirHelp, która następnie pozwała przewoźnika lotniczego (Lufthansę) przed polskim sądem. Sąd odsyłający pytał, czy sąd miejsca wykonania usługi (w tym przypadku miejsce odlotu) jest właściwy do rozpoznania takiego sporu, mimo że strony nie łączyła bezpośrednia umowa przewozu. Trybunał uznał, że jurysdykcja sądu miejsca wykonania usługi pozostaje aktualna, nawet po cesji wierzytelności, pod warunkiem, że miejsce to jest związane z wykonaniem umowy przewozu.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Okręgowy w Krakowie dotyczył wykładni rozporządzenia Bruksela I bis (nr 1215/2012), w szczególności art. 7 pkt 1 lit. b) tiret drugie, dotyczącego jurysdykcji szczególnej w sprawach umownych. Sprawa dotyczyła powództwa wytoczonego przez AirHelp Germany GmbH przeciwko Deutsche Lufthansa AG o zapłatę odszkodowania za opóźniony lot. Roszczenie to zostało nabyte przez AirHelp na drodze cesji od pasażera, który był pierwotnie stroną umowy przewozu z Lufthansą. Lufthansa kwestionowała jurysdykcję polskiego sądu, twierdząc, że wyłączną jurysdykcję mają sądy niemieckie. Sąd odsyłający miał wątpliwości, czy w przypadku cesji wierzytelności na rzecz profesjonalnej firmy windykacyjnej, sąd miejsca wykonania usługi (np. miejsce odlotu) jest nadal właściwy do rozpoznania sporu, zwłaszcza że cesjonariusz nie jest bezpośrednio związany umową przewozu. Trybunał Sprawiedliwości UE, po rozpatrzeniu wniosku, orzekł, że art. 7 pkt 1 lit. b) tiret drugie rozporządzenia nr 1215/2012 należy interpretować w ten sposób, że sąd państwa członkowskiego, w którym usługi lotnicze zgodnie z umową były świadczone lub miały być świadczone, posiada jurysdykcję do rozpoznania sporu o odszkodowanie wytoczonego przez cesjonariusza wierzytelności pasażera przeciwko przewoźnikowi lotniczemu. Trybunał podkreślił, że zasada jurysdykcji szczególnej opiera się na ścisłym związku między sądem a umową, a nie na statusie stron, dlatego cesja wierzytelności nie wyłącza stosowania tej zasady. W tym przypadku, jeśli miejsce odlotu znajduje się w Polsce, polskie sądy mogą być właściwe do rozpoznania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd państwa członkowskiego posiada jurysdykcję, o ile jest to sąd miejsca, w którym usługi zgodnie z umową przewozu były świadczone albo miały być świadczone.

Uzasadnienie

Zasada jurysdykcji szczególnej w sprawach umownych opiera się na ścisłym związku między sądem a umową (miejscem wykonania zobowiązania), a nie na statusie stron. Cesja wierzytelności nie wyłącza stosowania tej zasady, ponieważ spór nadal dotyczy miejsca wykonania pierwotnego zobowiązania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

AirHelp Germany GmbH (w kontekście pytania prejudycjalnego)

Strony

NazwaTypRola
Deutsche Lufthansa AGspolkapozwany
AirHelp Germany GmbHspolkaskarżący
rząd polskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § 1 lit. b) tiret drugie

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Miejsce wykonania zobowiązania w przypadku świadczenia usług to miejsce w państwie członkowskim, w którym usługi zgodnie z umową były świadczone albo miały być świadczone. Zasada ta ma zastosowanie nawet po cesji wierzytelności.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 7 § 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Jurysdykcja w sprawach wynikających z działalności filii, agencji lub innego oddziału przysługuje sądom miejsca, w którym znajdują się te podmioty. Pytanie w tym zakresie uznano za niedopuszczalne.

Rozporządzenie nr 1215/2012 art. 4 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Zasada ogólna jurysdykcji - sądy miejsca zamieszkania pozwanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Jurysdykcja sądu miejsca wykonania usługi lotniczej jest właściwa, nawet jeśli wierzytelność została scedowana na firmę windykacyjną. Zasada jurysdykcji szczególnej opiera się na ścisłym związku między sądem a umową, a nie na statusie stron. Cesja wierzytelności nie zmienia miejsca wykonania pierwotnego zobowiązania.

Odrzucone argumenty

Brak bezpośredniego stosunku umownego między cesjonariuszem a przewoźnikiem lotniczym wyłącza jurysdykcję sądu miejsca wykonania usługi. Sąd odsyłający nie posiada jurysdykcji na podstawie art. 7 pkt 5 rozporządzenia nr 1215/2012 z powodu braku informacji o działalności oddziału Lufthansy w Polsce.

Godne uwagi sformułowania

miejsce wykonania zobowiązania jest miejscem w państwie członkowskim, w którym usługi zgodnie z umową były świadczone albo miały być świadczone zasada jurysdykcji szczególnej przewidziana w art. 7 pkt 1 lit. b) tiret drugie nie ma na celu ochrony słabszej strony stosunku umownego fakt, że wierzytelność konsumenta o zapłatę odszkodowania została przeniesiona na przedsiębiorcę, nie ma wpływu na stosowanie wspomnianej zasady spór dotyczący dochodzenia wierzytelności wynikającej z wykonania umowy o świadczenie usług pozostaje w ścisłym związku z miejscem wykonania zobowiązania

Skład orzekający

O. Spineanu-Matei

sprawozdawczyni

S. Rodin

sędzia

N. Piçarra

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji sądów w sprawach dotyczących umów przewozu lotniczego, w których doszło do cesji wierzytelności na rzecz firm windykacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie wykładni rozporządzenia Bruksela I bis (nr 1215/2012) i jurysdykcji w sprawach cywilnych i handlowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opóźnionych lotów i roli firm windykacyjnych, a także precyzyjnej wykładni przepisów UE dotyczących jurysdykcji sądowej, co jest kluczowe dla praktyków.

Czy sąd w miejscu Twojego odlotu jest właściwy do rozpatrzenia Twojego roszczenia o odszkodowanie, nawet jeśli sprawę prowadzi firma windykacyjna?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI