C-550/16
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że małoletni uchodźca, który osiągnął pełnoletność w trakcie procedury azylowej, ale był niepełnoletni w momencie wjazdu i złożenia wniosku, nadal kwalifikuje się do łączenia rodziny z rodzicami.
Sprawa dotyczyła wykładni pojęcia „osoby małoletniej pozbawionej opieki” w kontekście prawa do łączenia rodzin uchodźców. Sąd odsyłający zapytał, czy osoba, która wjechała do państwa członkowskiego jako małoletnia, złożyła wniosek o azyl jako małoletnia, ale osiągnęła pełnoletność w trakcie procedury azylowej, nadal może być uznana za małoletnią do celów łączenia rodziny z rodzicami. Trybunał orzekł, że kluczowe jest to, czy osoba była niepełnoletnia w momencie wjazdu i złożenia wniosku o azyl, a późniejsze osiągnięcie pełnoletności nie pozbawia jej tego prawa, pod warunkiem złożenia wniosku o łączenie rodziny w rozsądnym terminie.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 2 lit. f) dyrektywy Rady 2003/86/WE w sprawie prawa do łączenia rodzin. Sprawa dotyczyła obywateli Erytrei, A i S, którzy złożyli wniosek o zezwolenie na pobyt dla swoich rodziców i trzech małoletnich synów w celu połączenia rodziny z ich najstarszą córką. Sekretarz stanu ds. bezpieczeństwa i sprawiedliwości Niderlandów odmówił, argumentując, że córka była już pełnoletnia w momencie składania wniosku o łączenie rodziny. Sąd odsyłający (rechtbank Den Haag) miał wątpliwości, czy dla określenia statusu „osoby małoletniej pozbawionej opieki” kluczowa jest data wjazdu do państwa członkowskiego, czy data złożenia wniosku o łączenie rodziny. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując przepisy dyrektywy, w szczególności art. 10 ust. 3 lit. a) dotyczący małoletnich uchodźców pozbawionych opieki, orzekł, że kluczowe jest, czy osoba była niepełnoletnia w momencie wjazdu na terytorium państwa członkowskiego i w momencie złożenia wniosku o azyl. Nawet jeśli osoba osiągnęła pełnoletność w trakcie procedury azylowej i uzyskała status uchodźcy z mocą wsteczną, nadal może być uznana za małoletnią dla celów łączenia rodziny z rodzicami. Trybunał podkreślił, że uznanie statusu uchodźcy jest aktem deklaratoryjnym, a uzależnianie prawa do łączenia rodzin od momentu wydania formalnej decyzji przez organ krajowy podważałoby skuteczność przepisów i cel dyrektywy, jakim jest wzmocniona ochrona małoletnich uchodźców. Wskazano również, że wniosek o łączenie rodziny powinien zostać złożony w rozsądnym terminie, sugerując jako orientacyjny termin trzy miesiące od uzyskania statusu uchodźcy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Jako „osobę nieletnią [małoletnią]” w rozumieniu art. 2 lit. f) dyrektywy 2003/86 należy zakwalifikować obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca, który nie ukończył 18 lat w dniu wjazdu na terytorium państwa członkowskiego i w dniu złożenia przez niego wniosku o udzielenie azylu w tym państwie, lecz który w toku procedury azylowej osiągnął pełnoletność i otrzymał następnie status uchodźcy.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że cel art. 10 ust. 3 lit. a) dyrektywy 2003/86, jakim jest zapewnienie wzmocnionej ochrony małoletnim uchodźcom pozbawionym opieki, oraz zasada pewności prawa i równego traktowania przemawiają za tym, aby momentem decydującym o statusie małoletniego była data wjazdu i złożenia wniosku o azyl, a nie data wydania formalnej decyzji o przyznaniu statusu uchodźcy. Uznanie statusu uchodźcy jest aktem deklaratoryjnym, a uzależnianie prawa do łączenia rodzin od szybkości postępowania administracyjnego byłoby nieskuteczne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (A i S)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A | osoba_fizyczna | skarżący |
| S | osoba_fizyczna | skarżący |
| Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd niderlandzki | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd polski | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (7)
Główne
Dyrektywa 2003/86/WE art. 2 § lit. f)
Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin
Definicja „osoby nieletniej [małoletniej] pozbawionej opieki” oznacza obywateli państwa trzeciego lub bezpaństwowców poniżej 18. roku życia, którzy przybywają na terytorium państw członkowskich bez opieki osoby dorosłej odpowiedzialnej zgodnie z prawem lub zwyczajowo, oraz o ile nie są skutecznie objęte opieką takiej osoby, bądź też osoby nieletnie [małoletnie], które są pozostawione bez opieki po wjeździe na terytorium państw członkowskich.
Dyrektywa 2003/86/WE art. 10 § ust. 3 lit. a)
Dyrektywa Rady 2003/86/WE z dnia 22 września 2003 r. w sprawie prawa do łączenia rodzin
W przypadku gdy uchodźca jest osobą nieletnią pozbawioną opieki, państwa członkowskie zezwalają na wjazd i pobyt do celów łączenia rodziny w przypadku wstępnych pierwszego stopnia w prostej linii, przy pozbawieniu możliwości stosowania warunków określonych w art. 4 ust. 2 lit. a).
Pomocnicze
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dyrektywa 2011/95/UE art. 13
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do otrzymania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony
Dyrektywa 2013/32/UE art. 31 § ust. 7 lit. b)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej
Karta art. 24 § ust. 2
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Vw 2000 art. 29 § ust. 2 lit. c)
Vreemdelingenwet 2000 (ustawa o cudzoziemcach z 2000 r.)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Data wjazdu na terytorium państwa członkowskiego i data złożenia wniosku o azyl są decydujące dla określenia statusu małoletniego pozbawionego opieki, nawet jeśli osoba osiągnęła pełnoletność w trakcie procedury azylowej. Uznanie statusu uchodźcy jest aktem deklaratoryjnym, a prawo do łączenia rodzin nie powinno zależeć od szybkości postępowania administracyjnego. Cel dyrektywy 2003/86, jakim jest wzmocniona ochrona małoletnich uchodźców, przemawia za taką interpretacją.
Odrzucone argumenty
Decydująca jest data złożenia wniosku o łączenie rodziny (stanowisko sekretarza stanu). Decydująca jest data wydania decyzji o przyznaniu statusu uchodźcy (stanowisko rządu polskiego). Państwa członkowskie powinny mieć swobodę w definiowaniu momentu decydującego dla oceny statusu małoletniego (stanowisko rządu niderlandzkiego).
Godne uwagi sformułowania
„Uznanie statusu uchodźcy jest aktem deklaratoryjnym”. „uzależnienie wskazanego w art. 10 ust. 3 lit. a) dyrektywy 2003/86 prawa do łączenia rodziny od momentu, w którym właściwy organ krajowy przyjmie formalną decyzję przyznającą status uchodźcy danej osobie [...] podważałoby skuteczność (effet utile) tego przepisu”. „nie można pozostawić ocenie każdego z państw członkowskich” określenia momentu, do którego uchodźca powinien być małoletni.
Skład orzekający
M. Ilešič
prezes izby
A. Rosas
sędzia
C. Toader
sędzia
A. Prechal
sędzia
E. Jarašiūnas
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia „małoletniego pozbawionego opieki” w kontekście prawa do łączenia rodzin uchodźców, zwłaszcza w przypadkach, gdy osoba osiąga pełnoletność w trakcie procedury azylowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji małoletniego uchodźcy, który uzyskał status uchodźcy z mocą wsteczną, ale osiągnął pełnoletność przed wydaniem formalnej decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa azylowego i imigracyjnego, jakim jest prawo do łączenia rodzin, a także interpretacji kluczowego pojęcia „małoletniego pozbawionego opieki” w kontekście zmieniającego się statusu prawnego w trakcie procedury.
“Czy osiągnięcie pełnoletności w trakcie procedury azylowej pozbawia Cię prawa do łączenia rodziny? TSUE odpowiada!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI