C-55/00

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2002-01-15
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ pracownikówWysokatrybunal
emeryturaubezpieczenie społeczneobywatelstwopaństwo trzecieumowa dwustronnazasada równego traktowaniaswoboda przepływu pracownikówsumowanie okresów ubezpieczenia

Podsumowanie

Obywatelka UE pracująca w różnych krajach ma prawo do uwzględnienia okresów ubezpieczenia z państwa trzeciego przy ustalaniu prawa do emerytury, jeśli kraj członkowski pozwala na to swoim obywatelom na podstawie umowy dwustronnej.

Sprawa dotyczyła obywatelki francuskiej, która pracowała we Włoszech, Szwajcarii i Francji. Włoski organ ubezpieczeniowy odmówił jej prawa do włoskiej emerytury, powołując się na jej francuskie obywatelstwo i brak możliwości uwzględnienia okresów ubezpieczenia ze Szwajcarii na podstawie umowy włosko-szwajcarskiej, która była dostępna tylko dla obywateli włoskich i szwajcarskich. Trybunał orzekł, że zasada niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową (art. 39 TFUE) wymaga, aby państwo członkowskie przyznawało obywatelom innych państw członkowskich takie same przywileje wynikające z umów z państwami trzecimi, jakie przyznaje własnym obywatelom, chyba że istnieje obiektywne uzasadnienie dla odmowy.

Sprawa C-55/00 dotyczyła obywatelki francuskiej, Elide Gottardo, która pracowała we Włoszech, Szwajcarii i Francji, odprowadzając składki na ubezpieczenie społeczne. Po złożeniu wniosku o włoską emeryturę, Istituto nazionale della previdenza sociale (INPS) odmówiło jej przyznania, powołując się na jej francuskie obywatelstwo. Włoskie przepisy, w tym umowa z Konfederacją Szwajcarską, pozwalały na sumowanie okresów ubezpieczenia z Szwajcarii w celu nabycia prawa do włoskiej emerytury, ale tylko dla obywateli włoskich i szwajcarskich. E. Gottardo twierdziła, że jako obywatelka państwa członkowskiego UE powinna być traktowana na równi z obywatelami włoskimi. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując pytanie prejudycjalne włoskiego sądu, uznał, że zasada niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową, zawarta w art. 39 ust. 2 TFUE, nakłada na państwa członkowskie obowiązek przyznawania obywatelom innych państw członkowskich takich samych korzyści wynikających z dwustronnych umów z państwami trzecimi, jakie przyznają własnym obywatelom. Trybunał podkreślił, że odmowa uwzględnienia okresów ubezpieczenia ze Szwajcarii dla obywatelki francuskiej, podczas gdy byłoby to możliwe dla obywatela włoskiego w tej samej sytuacji, stanowi dyskryminację. Argumenty INPS i rządu włoskiego dotyczące potencjalnego naruszenia równowagi umowy z Szwajcarią lub dodatkowych obciążeń finansowych i administracyjnych zostały odrzucone jako niewystarczające uzasadnienie dla naruszenia prawa wspólnotowego. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że włoskie organy ubezpieczeniowe powinny uwzględnić okresy ubezpieczenia uzyskane przez E. Gottardo w Szwajcarii na takich samych zasadach, jak dla obywateli włoskich.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, państwo członkowskie ma obowiązek przyznać obywatelom innych państw członkowskich takie same przywileje wynikające z dwustronnej umowy z państwem trzecim, jakie przyznaje własnym obywatelom, chyba że istnieje obiektywne uzasadnienie dla odmowy.

Uzasadnienie

Zasada niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową (art. 39 TFUE) wymaga równego traktowania obywateli UE w zakresie warunków pracy i świadczeń. Odmowa uwzględnienia okresów ubezpieczenia z państwa trzeciego dla obywatela UE, podczas gdy jest to możliwe dla obywatela państwa członkowskiego na podstawie tej samej umowy, stanowi dyskryminację. Argumenty o naruszeniu równowagi umowy lub dodatkowych kosztach nie stanowią obiektywnego uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (E. Gottardo)

Strony

NazwaTypRola
Elide Gottardoosoba_fizycznastrona_w_postępowaniu_głównym
Istituto nazionale della previdenza sociale (INPS)organ_krajowystrona_w_postępowaniu_głównym
Rząd włoskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Wspólnot Europejskichinstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

TWE art. 12

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową w zakresie zastosowania traktatu.

TWE art. 39 § 2

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Zniesienie wszelkiej dyskryminacji ze względu na przynależność państwową między pracownikami państw członkowskich w zakresie zatrudnienia, wynagrodzenia i innych warunków pracy.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1408/71 art. 1 § j)

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Definicja 'ustawodawstwa' w kontekście zabezpieczenia społecznego.

Rozporządzenie nr 1408/71 art. 1 § k)

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Definicja 'konwencji o zabezpieczeniu społecznym'.

Rozporządzenie nr 1408/71 art. 3 § 1

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71

Zasada równego traktowania osób zamieszkujących na terytorium państwa członkowskiego.

Umowa włosko-szwajcarska art. 9 § 1

Umowa o zabezpieczeniu społecznym między Republiką Włoską a Konfederacją Szwajcarską

Zasada sumowania okresów ubezpieczenia dla nabycia prawa do świadczeń emerytalnych.

Umowa dodatkowa do umowy włosko-szwajcarskiej art. 3

Rozszerzenie zasady sumowania okresów ubezpieczenia.

TWE art. 307

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Przepisy dotyczące zgodności prawa wspólnotowego z wcześniejszymi zobowiązaniami międzynarodowymi.

Rozporządzenie nr 1612/68 art. 7

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1612/68

Obowiązek państw członkowskich do rozszerzenia dobrodziejstw pomocy finansowej na kształcenie na pracowników wspólnotowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obywatelka UE pracująca w różnych państwach członkowskich korzysta ze swobody przepływu pracowników. Odmowa uwzględnienia okresów ubezpieczenia z państwa trzeciego dla obywatelki UE, podczas gdy jest to możliwe dla obywatela państwa członkowskiego na podstawie tej samej umowy dwustronnej, stanowi dyskryminację ze względu na przynależność państwową. Państwa członkowskie mają obowiązek wykonywać swoje kompetencje w sposób zgodny z prawem wspólnotowym, w tym z zasadą równego traktowania. Argumenty dotyczące potencjalnego naruszenia równowagi umowy z państwem trzecim lub dodatkowych kosztów nie stanowią obiektywnego uzasadnienia dla dyskryminacji.

Odrzucone argumenty

Zawarcie przez jedno państwo członkowskie umowy międzynarodowej z państwem trzecim nie mieści się w kompetencjach wspólnotowych. Umowy dwustronne z państwami trzecimi, które nie są częścią acquis communautaire, nie podlegają bezpośrednio prawu UE. Potencjalny wzrost obciążeń finansowych i trudności administracyjne związane ze współpracą z władzami państwa trzeciego uzasadniają odmowę.

Godne uwagi sformułowania

zasada niedyskryminacji znajduje zastosowanie „[w] zakresie zastosowania niniejszego traktatu” i „bez uszczerbku dla postanowień szczególnych, które on przewiduje” spór dotyczy różnicy w traktowaniu wyłącznie ze względu na obywatelstwo państwa członkowskie nie mogą jednak pominąć zasad wspólnotowych, lecz są zobowiązane do wykonywania swych kompetencji w sposób zgodny z prawem wspólnotowym podstawowa zasada równego traktowania zobowiązuje to państwo członkowskie do przyznania obywatelom innych państw członkowskich takich samych przywilejów, z jakich korzystają jego obywatele na podstawie owej umowy, chyba że może ono przedstawić obiektywne uzasadnienie dla swej odmowy.

Skład orzekający

G.C. Rodríguez Iglesias

prezes

F. Macken

prezes_izby

S. von Bahr

prezes_izby

C. Gulmann

sędzia

D.A.O. Edward

sprawozdawca

A. La Pergola

sędzia

L. Sevón

sędzia

M. Wathelet

sędzia

V. Skouris

sędzia

J.N. Cunha Rodrigues

sędzia

C.W.A. Timmermans

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że zasada niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową (art. 39 TFUE) wymaga równego traktowania obywateli UE w zakresie świadczeń emerytalnych wynikających z umów z państwami trzecimi, nawet jeśli umowy te pierwotnie ograniczają korzyści do obywateli państw umawiających się."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy państwo członkowskie przyznaje korzyści własnym obywatelom na podstawie umowy z państwem trzecim. Nie dotyczy sytuacji, gdy umowa z państwem trzecim w ogóle nie przewiduje takich korzyści.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak prawo UE chroni obywateli przed dyskryminacją nawet w kontekście umów międzynarodowych z państwami spoza UE, co jest istotne dla osób pracujących transgranicznie.

Emerytura z UE: Czy umowa z krajem spoza Unii może dyskryminować?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy