C-541/08

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2010-02-11
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ kapitałuWysokatrybunal
swobodny przepływ kapitałunieruchomościumowa UE-Szwajcariaosoby prawneograniczeniapaństwa trzecieAustria

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że umowa o swobodnym przepływie osób między UE a Szwajcarią nie przyznaje osobom prawnym prawa do nabywania nieruchomości, a ograniczenia w tym zakresie wobec Szwajcarii jako państwa trzeciego są dopuszczalne.

Sprawa dotyczyła nabycia nieruchomości w Austrii przez spółkę prawa austriackiego, której udziały należały do spółki prawa szwajcarskiego. Sąd krajowy pytał, czy umowa o swobodnym przepływie osób między UE a Szwajcarią przyznaje osobom prawnym takie same prawa jak osobom fizycznym w zakresie nabywania nieruchomości oraz czy ograniczenia w tym zakresie wobec Szwajcarii są zgodne z zasadą swobodnego przepływu kapitału. Trybunał stwierdził, że umowa dotyczy wyłącznie osób fizycznych, a ograniczenia w nabywaniu nieruchomości przez podmioty szwajcarskie są dopuszczalne na podstawie art. 64 TFUE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 25 załącznika I do umowy między Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską w sprawie swobodnego przepływu osób, a także art. 63 i 64 TFUE. Sprawa rozpatrywana przez Oberster Gerichtshof dotyczyła nabycia nieruchomości w Austrii przez spółkę prawa austriackiego, której całość udziałów posiadała spółka prawa szwajcarskiego. Sąd krajowy zadał dwa pytania: po pierwsze, czy art. 25 umowy należy interpretować w ten sposób, że nakaz traktowania takiego samego jak podmioty krajowe dotyczy jedynie osób fizycznych, z wyłączeniem osób prawnych. Po drugie, w przypadku odpowiedzi twierdzącej, czy przepisy austriackiej ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (WrAuslGEG), które nakładają na zagraniczne osoby prawne obowiązek uzyskania zezwolenia lub potwierdzenia zwolnienia z tego obowiązku, stanowią dopuszczalne ograniczenie swobodnego przepływu kapitału wobec Szwajcarii jako państwa trzeciego na podstawie art. 64 ust. 1 TFUE. Trybunał, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo (wyrok w sprawie C-351/08 Grimme), stwierdził, że umowy dwustronne ze Szwajcarią nie mogą być automatycznie interpretowane na podstawie przepisów prawa UE dotyczących rynku wewnętrznego, chyba że umowa stanowi inaczej. Analiza umowy wykazała, że jej cele i postanowienia dotyczące swobód gospodarczych (w tym prawa do prowadzenia działalności na własny rachunek) dotyczą przede wszystkim osób fizycznych. Artykuł 25 załącznika I, regulujący nabycie nieruchomości, wymienia jako uprawnione osoby fizyczne (obywateli umawiających się stron z prawem pobytu oraz mieszkańców terenów przygranicznych). W związku z tym Trybunał odpowiedział, że traktowanie takie samo jak obywateli krajowych w dziedzinie nabywania nieruchomości ma zastosowanie jedynie do osób fizycznych. W odniesieniu do drugiego pytania, Trybunał zbadał, czy przepisy WrAuslGEG stanowią ograniczenie swobodnego przepływu kapitału dopuszczalne na podstawie art. 64 ust. 1 TFUE, który zezwala na utrzymanie ograniczeń istniejących w stosunku do państw trzecich na dzień 31 grudnia 1993 r. Analiza wykazała, że już przed tą datą, na mocy wcześniejszej ustawy (AuslGEG), nabycie nieruchomości przez cudzoziemców w Austrii było uzależnione od uzyskania zezwolenia. Chociaż zmieniła się procedura (organ właściwy do wydania potwierdzenia zwolnienia), istota regulacji pozostała ta sama – obowiązek uzyskania zezwolenia lub wykazania spełnienia przesłanek zwolnienia. Ponieważ spółka z większościowym udziałem szwajcarskim została uznana za podmiot zagraniczny niekorzystający ze zwolnienia, obowiązek uzyskania zezwolenia był zgodny z art. 64 ust. 1 TFUE. Trybunał orzekł zatem, że przepisy WrAuslGEG stanowią dopuszczalne ograniczenie swobodnego przepływu kapitału wobec Szwajcarii.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umowa przyznaje prawa w zakresie nabywania nieruchomości jedynie osobom fizycznym.

Uzasadnienie

Analiza umowy i jej celów wskazuje, że dotyczy ona głównie osób fizycznych. Artykuł 25 załącznika I wymienia jako uprawnione osoby fizyczne (obywateli i mieszkańców). Brak jest postanowień przyznających prawa osobom prawnym w tej dziedzinie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Fokus Invest AGspolkaskarżący
Finanzierungsberatung-Immobilientreuhand und Anlageberatung GmbH (FIAG)spolkapozwany
Rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Umowa UE-Szwajcaria art. 25 § załącznik I

Umowa między Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Konfederacją Szwajcarską, z drugiej strony, w sprawie swobodnego przepływu osób

Traktowanie takie samo jak obywateli krajowych w dziedzinie nabywania nieruchomości ma zastosowanie jedynie do osób fizycznych.

TFUE art. 63

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 64 § ust. 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pozwala na utrzymanie ograniczeń istniejących w stosunku do państw trzecich na dzień 31 grudnia 1993 r. w zakresie przepływu kapitału, w tym inwestycji w nieruchomości.

TWE art. 56

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Ustanawia swobodny przepływ kapitału.

TWE art. 57 § ust. 1

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Zezwala na utrzymanie względem państw trzecich ograniczeń istniejących w dniu 31 grudnia 1993 r. w związku ze swobodnym przepływem kapitału.

WrAuslGEG art. § 1 ust. 1, § 2 pkt 3, § 3 ust. 2 i 3, § 5 ust. 4

Ustawa kraju związkowego Wiednia w sprawie nabywania nieruchomości przez cudzoziemców

Reguluje wymóg uzyskania zezwolenia lub potwierdzenia zwolnienia na nabycie nieruchomości przez podmioty zagraniczne.

Pomocnicze

TWE art. 48

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Wyraźnie przewiduje zrównanie osób prawnych z osobami fizycznymi będącymi obywatelami państw członkowskich w celu zastosowania przepisów dotyczących swobody przedsiębiorczości (nie ma zastosowania do umowy UE-Szwajcaria w kontekście swobody przedsiębiorczości).

Grundbuchsgesetz art. 53, 57

Ustawa o księgach wieczystych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa UE-Szwajcaria dotyczy głównie osób fizycznych, a nie osób prawnych w zakresie nabywania nieruchomości. Obowiązek uzyskania zezwolenia na nabycie nieruchomości przez podmioty szwajcarskie jest dopuszczalnym ograniczeniem swobodnego przepływu kapitału na podstawie art. 64 ust. 1 TFUE, ponieważ odpowiada ograniczeniom istniejącym przed 31 grudnia 1993 r. i nie wprowadza zasadniczo nowych procedur.

Odrzucone argumenty

Osoby prawne powinny być traktowane na równi z osobami fizycznymi w zakresie nabywania nieruchomości na mocy umowy UE-Szwajcaria. Nowe procedury wprowadzone przez WrAuslGEG stanowią niedopuszczalne ograniczenie swobodnego przepływu kapitału.

Godne uwagi sformułowania

wykładnia przepisów prawa wspólnotowego dotyczących rynku wewnętrznego nie może zostać w sposób automatyczny przełożona na wykładnię umowy cele umowy określone w jej art. 1 zostały wytyczone dla dobra obywateli państw członkowskich Wspólnoty i Konfederacji Szwajcarskiej, a zatem na rzecz osób fizycznych warunek wprowadzony w art. 64 ust. 1 TFUE w odniesieniu do ograniczeń istniejących względem państw trzecich przed dniem 31 grudnia 1993 r. jest spełniony, jeżeli uregulowanie krajowe przyjęte po tej dacie zawiera przepisy, które co do istoty są identyczne jak wcześniejsze uregulowanie istniejące w tej dacie.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes izby

E. Juhász

sprawozdawca

G. Arestis

sędzia

J. Malenovský

sędzia

T. von Danwitz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja umowy UE-Szwajcaria w zakresie praw osób prawnych i swobodnego przepływu kapitału wobec państw trzecich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej umowy UE-Szwajcaria i austriackich przepisów krajowych dotyczących nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii swobód rynkowych UE i relacji z państwami trzecimi, a także interpretacji umów międzynarodowych. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie UE i prawie międzynarodowym.

Czy szwajcarska spółka może kupić austriacką ziemię? TSUE wyjaśnia granice umowy o swobodnym przepływie osób.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI