C-540/23 P

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-02-05
cjeuprawo_ue_ogolnedostęp do dokumentówWysokatrybunal
przejrzystośćdostęp do dokumentówprocedura komitetowapaństwa członkowskieKomisja Europejskaproces decyzyjnyprawo administracyjne UE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE oddalił odwołanie Komisji Europejskiej, potwierdzając prawo dostępu do dokumentów dotyczących głosów państw członkowskich w procedurach komitetowych, chyba że ich ujawnienie poważnie narusza proces decyzyjny.

Sprawa dotyczyła odwołania Komisji Europejskiej od wyroku Sądu UE, który stwierdził nieważność decyzji Komisji odmawiającej dostępu do dokumentów zawierających głosy państw członkowskich w procedurze komitetowej dotyczącej zmiany rozporządzenia w sprawie dodatków do żywności. Komisja argumentowała, że ujawnienie tych głosów naruszyłoby proces podejmowania decyzji. Trybunał Sprawiedliwości UE oddalił odwołanie, uznając, że głosy te, choć stanowią część obrad, podlegają zasadzie przejrzystości, a odmowa dostępu wymaga wykazania konkretnego i poważnego naruszenia procesu decyzyjnego.

Sprawa C-540/23 P dotyczyła odwołania Komisji Europejskiej od wyroku Sądu Unii Europejskiej, który stwierdził nieważność decyzji Komisji odmawiającej dostępu do dokumentów zawierających głosy państw członkowskich oddane w ramach procedury komitetowej dotyczącej zmiany załącznika III do rozporządzenia (WE) nr 1925/2006 w sprawie dodatków do żywności. Skarżący w pierwszej instancji, Covington & Burling LLP i Bart Van Vooren, domagali się dostępu do tych dokumentów, powołując się na prawo dostępu do dokumentów. Komisja odmówiła, opierając się na wyjątku dotyczącym ochrony procesu podejmowania decyzji (art. 4 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 1049/2001). Sąd UE uznał, że głosy państw członkowskich w ramach procedury komitetowej stanowią część obrad i wstępnych konsultacji, ale odmowa dostępu wymaga wykazania poważnego naruszenia procesu decyzyjnego. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując odwołanie Komisji oraz odwołanie wzajemne skarżących, potwierdził, że głosy państw członkowskich w procedurach komitetowych podlegają zasadzie przejrzystości, a wyjątek dotyczący ochrony procesu podejmowania decyzji musi być interpretowany ściśle. Trybunał oddalił odwołanie Komisji, uznając, że nie wykazała ona konkretnego i poważnego naruszenia procesu decyzyjnego, a także oddalił odwołanie wzajemne skarżących dotyczące zastosowania art. 4 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 1049/2001. W rezultacie, dostęp do dokumentów powinien być udzielony, chyba że istnieją inne podstawy odmowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, głosy państw członkowskich oddane w ramach procedury komitetowej należy uznać za opinie w rozumieniu art. 4 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 1049/2001, które mogą podlegać ochronie, jeśli ich ujawnienie poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji przez instytucję.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że głosy państw członkowskich w procedurze komitetowej są częścią procesu decyzyjnego Komisji i stanowią opinie w rozumieniu art. 4 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 1049/2001. Jednakże, aby odmówić dostępu, Komisja musi wykazać, że ujawnienie tych dokumentów poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji, a sama procedura komitetowa nie stanowi wystarczającej podstawy do domniemania poufności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_odwolanie

Strona wygrywająca

skarżący w pierwszej instancji (Covington & Burling LLP i Bart Van Vooren)

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_uestrona wnosząca odwołanie
Covington & Burling LLPspolkastrona skarżąca w pierwszej instancji
Bart Van Voorenosoba_fizycznastrona skarżąca w pierwszej instancji
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient w postępowaniu odwoławczym

Przepisy (4)

Główne

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 4 § 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1049/2001

Wyjątek dotyczący ochrony procesu podejmowania decyzji ma zastosowanie do dokumentów zawierających opinie na użytek wewnętrzny jako część obrad i wstępnych konsultacji, ale wymaga wykazania poważnego naruszenia procesu decyzyjnego, nawet po podjęciu decyzji. Wyjątki te należy interpretować i stosować ściśle.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 182/2011 art. 10 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011

Przepis ten określa zawartość rejestru prac komitetów, ale nie stanowi podstawy do odmowy dostępu do dokumentów.

Decyzja 1999/468/WE art. 5a

Decyzja Rady 1999/468/WE

Określa procedurę regulacyjną połączoną z kontrolą, która była stosowana w sprawie.

TFUE art. 4 § 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zasada lojalnej współpracy, która może być brana pod uwagę, ale nie stanowi lex specialis wobec prawa dostępu do dokumentów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Głosy państw członkowskich w procedurach komitetowych podlegają zasadzie przejrzystości. Odmowa dostępu do dokumentów wymaga wykazania konkretnego i poważnego naruszenia procesu decyzyjnego. Przepisy dotyczące procedur komitetowych nie tworzą ogólnego domniemania poufności wyłączającego prawo dostępu. Komisja nie wykazała konkretnego naruszenia procesu decyzyjnego.

Odrzucone argumenty

Głosy państw członkowskich są "opiniami na użytek wewnętrzny" chronionymi przez art. 4 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 1049/2001. Procedury komitetowe tworzą ogólne domniemanie poufności głosów państw członkowskich. Ujawnienie głosów poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji przez Komisję. Art. 4 ust. 3 TFUE (lojalna współpraca) może uzasadniać nieujawnianie informacji.

Godne uwagi sformułowania

zasada możliwie najszerszego publicznego dostępu do dokumentów wyjątki te powinny być interpretowane i stosowane w sposób ścisły poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji abstrakcyjne i ogólne względy uzasadniające nieujawnienie

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezeska izby

J. Passer

sędzia

E. Regan

sędzia

D. Gratsias

sprawozdawca

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnianie wniosków o dostęp do dokumentów w procedurach komitetowych, interpretacja art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 1049/2001, zasada przejrzystości w UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji głosowania państw członkowskich w procedurach komitetowych; wymaga indywidualnej oceny ryzyka naruszenia procesu decyzyjnego w każdym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady przejrzystości w UE i prawa obywateli do informacji o procesach decyzyjnych instytucji UE, co jest zawsze interesujące dla prawników i obywateli.

Czy głosy państw członkowskich w UE powinny być tajne? Trybunał Sprawiedliwości UE rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI