C-528/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-07-25
cjeuochrona_srodowiskaGMOWysokatrybunal
GMOmutagenezaprawo UEochrona środowiskazasada ostrożnościrośliny modyfikowane genetycznieodmiany roślinherbicydyidentyfikowalnośćocena ryzyka

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że organizmy uzyskane za pomocą nowych technik mutagenezy, które nie były tradycyjnie stosowane i których bezpieczeństwo nie jest potwierdzone, są GMO i podlegają regulacjom, podczas gdy tradycyjnie stosowane i bezpieczne techniki mutagenezy mogą być wyłączone z niektórych obowiązków.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektyw UE w sprawie GMO, w szczególności czy organizmy uzyskane za pomocą mutagenezy, zwłaszcza nowych technik, są GMO i podlegają regulacjom. Trybunał orzekł, że organizmy uzyskane za pomocą nowych technik mutagenezy, które nie były tradycyjnie stosowane i których bezpieczeństwo nie jest potwierdzone, są GMO i podlegają regulacjom. Natomiast organizmy uzyskane tradycyjnymi, bezpiecznymi technikami mutagenezy mogą być wyłączone z niektórych obowiązków, ale państwa członkowskie nadal mogą je regulować.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni i ważności przepisów dyrektyw UE w sprawie zamierzonego uwalniania organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO) oraz wspólnego katalogu odmian roślin rolniczych. Głównym przedmiotem sporu było ustalenie, czy organizmy uzyskane za pomocą mutagenezy, zwłaszcza nowych technik inżynierii genetycznej, są GMO w rozumieniu prawa UE i czy podlegają obowiązkom oceny ryzyka i identyfikowalności. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) orzekł, że organizmy uzyskane za pomocą technik i metod mutagenezy stanowią GMO w rozumieniu art. 2 dyrektywy 2001/18/WE. Jednakże, zgodnie z art. 3 ust. 1 tej dyrektywy i motywem 17, z zakresu jej stosowania wyłączone są tylko te organizmy, które zostały uzyskane za pomocą technik mutagenezy tradycyjnie wykorzystywanych i których bezpieczeństwo zostało dawno potwierdzone. Nowe techniki mutagenezy, które pojawiły się lub rozwinęły po przyjęciu dyrektywy, a których bezpieczeństwo nie jest potwierdzone, podlegają jej regulacjom. TSUE podkreślił, że wyłączenie to nie pozbawia państw członkowskich możliwości poddania takich organizmów obowiązkom przewidzianym w dyrektywie lub innym, pod warunkiem poszanowania prawa UE, w tym swobodnego przepływu towarów. W odniesieniu do dyrektywy 2002/53/WE, TSUE stwierdził, że art. 4 ust. 4 tej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że z przewidzianych w nim obowiązków są wyłączone tylko te odmiany zmodyfikowane genetycznie, które uzyskano za pomocą tradycyjnych i bezpiecznych technik mutagenezy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, organizmy uzyskane za pomocą technik i metod mutagenezy stanowią GMO w rozumieniu art. 2 dyrektywy 2001/18/WE.

Uzasadnienie

Mutacje spowodowane przez techniki mutagenezy, zwłaszcza nowe techniki inżynierii genetycznej, stanowią modyfikacje materiału genetycznego organizmu w sposób niezachodzący w warunkach naturalnych. Definicja GMO w dyrektywie nie jest wyczerpująca i nie wyklucza mutagenezy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w części dotyczącej wykładni przepisów)

Strony

NazwaTypRola
Confédération paysanneinneskarżący
Réseau Semences Paysannesinneskarżący
Les Amis de la Terre Franceinneskarżący
Collectif Vigilance OGM et Pesticides 16inneskarżący
Vigilance OG2Minneskarżący
CSFV 49inneskarżący
OGM dangersinneskarżący
Vigilance OGM 33inneskarżący
Fédération Nature et Progrèsinneskarżący
Premier ministreorgan_krajowypozwany
Ministre de l’Agriculture, de l’Agroalimentaire et de la Forêtorgan_krajowypozwany
Rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd greckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd austriackiorgan_krajowyinterwenient
Rząd szwedzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwaorgan_krajowyinterwenient
Parlament Europejskiinstytucja_ueinterwenient
Rada Unii Europejskiejinstytucja_ueinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (15)

Główne

Dyrektywa 2001/18/WE art. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Definicja GMO obejmuje organizmy, których materiał genetyczny został zmieniony w sposób niezachodzący w warunkach naturalnych, w tym te uzyskane za pomocą technik mutagenezy.

Dyrektywa 2001/18/WE art. 3 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Wyłącza z zakresu stosowania dyrektywy organizmy uzyskane za pomocą tradycyjnie stosowanych i bezpiecznych technik mutagenezy.

Dyrektywa 2001/18/WE art. 4 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Państwa członkowskie zapewniają podjęcie wszelkich właściwych działań w celu uniknięcia niekorzystnego wpływu na zdrowie ludzkie i środowisko naturalne.

Dyrektywa 2002/53/WE art. 4 § 4

Dyrektywa Rady 2002/53/WE

W przypadku odmian zmodyfikowanych genetycznie, zatwierdza się je tylko po podjęciu środków pozwalających uniknąć negatywnych skutków dla zdrowia i środowiska.

Dyrektywa 2002/53/WE art. 1

Dyrektywa Rady 2002/53/WE

Dotyczy kwalifikacji odmian roślin rolniczych do włączenia do wspólnego katalogu.

TFUE art. 191 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Określa zasadę ostrożności w polityce ochrony środowiska.

Code de l’environnement art. L. 531-1

Kodeks ochrony środowiska

Definicja GMO w prawie francuskim.

Code de l’environnement art. L. 531-2

Kodeks ochrony środowiska

Wyłącza z przepisów GMO uzyskane przy użyciu technik, które nie są uważane za prowadzące do modyfikacji genetycznej.

Code de l’environnement art. D. 531-2

Kodeks ochrony środowiska

Wymienia techniki, które nie są uważane za prowadzące do modyfikacji genetycznej, w tym mutagenezę.

Pomocnicze

Dyrektywa 2001/18/WE § Załącznik I A, część 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Wymienia techniki modyfikacji genetycznej, ale nie jest wyczerpujący.

Dyrektywa 2001/18/WE § Załącznik I B, pkt 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Wymienia mutagenezę jako technikę, która może prowadzić do wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy.

Dyrektywa 2001/18/WE § Motyw 17

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/18/WE

Wyjaśnia, że z zakresu stosowania dyrektywy powinny być wyłączone organizmy uzyskane za pomocą tradycyjnie wykorzystywanych i bezpiecznych technik modyfikacji genetycznej.

Dyrektywa 2002/53/WE art. 7 § 4 lit. a)

Dyrektywa Rady 2002/53/WE

W przypadku odmiany zmodyfikowanej genetycznie należy przeprowadzić ocenę ryzyka ekologicznego.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

TFUE art. 34-36

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Reguły dotyczące swobodnego przepływu towarów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nowe techniki mutagenezy, które nie były tradycyjnie stosowane i których bezpieczeństwo nie jest potwierdzone, powinny być traktowane jako GMO i podlegać regulacjom dyrektywy 2001/18/WE. Wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy 2001/18/WE dotyczy tylko tradycyjnych i bezpiecznych technik mutagenezy. Państwa członkowskie mają prawo regulować organizmy uzyskane tradycyjnymi technikami mutagenezy, nawet jeśli są one wyłączone z dyrektywy 2001/18/WE.

Odrzucone argumenty

Wszystkie organizmy uzyskane za pomocą mutagenezy, niezależnie od techniki, powinny być wyłączone z zakresu stosowania dyrektywy 2001/18/WE. Ważność przepisów dyrektywy 2001/18/WE powinna zostać zakwestionowana w świetle zasady ostrożności.

Godne uwagi sformułowania

zasada ostrożności organizmy zmodyfikowane genetycznie (GMO) techniki mutagenezy nowe techniki mutagenezy ukierunkowanej tradycyjnie wykorzystywane i których bezpieczeństwo zostało już dawno potwierdzone nieodwracalne skutki dla środowiska naturalnego ochrona zdrowia ludzkiego i środowiska naturalnego

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

L. Bay Larsen

sprawozdawca

T. von Danwitz

prezes izby

J.L. da Cruz Vilaça

prezes izby

E. Levits

prezes izby

C.G. Fernlund

prezes izby

C. Vajda

prezes izby

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

S. Rodin

sędzia

F. Biltgen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia GMO, zakres stosowania dyrektyw dotyczących GMO, zasada ostrożności w kontekście nowych technologii, uprawnienia państw członkowskich do regulacji GMO."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych dyrektyw UE i ich interpretacji. Konkretne zastosowanie zależy od krajowych przepisów implementujących prawo UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnych tematów GMO i nowych technologii w rolnictwie, co budzi zainteresowanie zarówno wśród prawników, jak i opinii publicznej.

Nowe GMO czy tradycyjne odmiany? TSUE rozstrzyga o granicach regulacji mutagenezy.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI