Orzeczenie · 2026-03-19

C-526/24

Sąd

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Data

2026-03-19

cjeuochrona_danychRODOWysokatrybunal

RODOochrona danych osobowychprawo dostępunadmierne żądanienadużycie prawaodszkodowanieszkoda niemajątkowautrata kontroli nad danymi

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów RODO, w szczególności art. 12 ust. 5, art. 15 ust. 1 oraz art. 82 ust. 1. Sprawa wywodziła się ze sporu między przedsiębiorcą optycznym a osobą fizyczną, która po zaprenumerowaniu biuletynu informacyjnego złożyła wniosek o dostęp do swoich danych osobowych, a następnie żądanie odszkodowania. Przedsiębiorca odrzucił wniosek jako nadmierny i wniósł powództwo o stwierdzenie braku prawa do odszkodowania. Osoba fizyczna wniosła powództwo wzajemne o zasądzenie odszkodowania. Sąd odsyłający zadał pytania dotyczące możliwości uznania pierwszego wniosku o dostęp za nadmierny, kryteriów oceny nadmiernego charakteru, a także prawa do odszkodowania za naruszenie prawa dostępu i szkody niemajątkowe. Trybunał orzekł, że pierwszy wniosek o dostęp może być uznany za nadmierny, jeśli administrator wykaże zamiar nadużycia prawa przez wnioskodawcę, biorąc pod uwagę wszystkie istotne okoliczności sprawy. Podkreślono, że dowód nadużycia wymaga zarówno obiektywnych okoliczności, jak i elementu subiektywnego. Ponadto, Trybunał stwierdził, że art. 82 ust. 1 RODO przyznaje prawo do odszkodowania za szkodę wynikającą z naruszenia prawa dostępu, nawet jeśli nie doszło do przetwarzania danych. Szkoda niemajątkowa, obejmująca utratę kontroli nad danymi lub niepewność co do ich przetwarzania, może być podstawą do odszkodowania, pod warunkiem wykazania rzeczywistego poniesienia szkody i braku decydującego wpływu zachowania osoby na jej powstanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Wykładnia przepisów RODO dotyczących nadmiernych wniosków o dostęp do danych, prawa do odszkodowania za naruszenie prawa dostępu oraz szkody niemajątkowej.

Ograniczenia stosowania

Każdy przypadek nadużycia prawa musi być oceniany indywidualnie na podstawie wszystkich istotnych okoliczności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pierwszy wniosek o dostęp do danych osobowych złożony przez osobę, której dane dotyczą, może być uznany za 'nadmierny' w rozumieniu art. 12 ust. 5 RODO?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pierwszy wniosek o dostęp może być uznany za nadmierny, jeśli administrator wykaże, że został złożony z zamiarem nadużycia prawa, a nie w celu zapoznania się z przetwarzaniem danych i sprawdzenia jego zgodności z prawem.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że pojęcie 'nadmiernych żądań' należy interpretować szeroko, uwzględniając kontekst i cele RODO. Choć powtarzalność jest przykładem nadmierności, nie jest jedynym kryterium. Administrator musi wykazać obiektywne okoliczności i subiektywny zamiar nadużycia.

Czy naruszenie prawa dostępu do danych osobowych (art. 15 RODO) może skutkować prawem do odszkodowania na podstawie art. 82 ust. 1 RODO, nawet jeśli nie doszło do faktycznego przetwarzania danych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 82 ust. 1 RODO przyznaje prawo do odszkodowania za szkodę wynikającą z naruszenia prawa dostępu, nawet jeśli naruszenie nie wiąże się z przetwarzaniem danych.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że art. 82 ust. 1 RODO nie ogranicza prawa do odszkodowania wyłącznie do szkód wynikających z przetwarzania danych. Prawo to obejmuje szkody wynikające z naruszenia wszelkich praw gwarantowanych przez RODO, w tym prawa dostępu.

Czy utrata kontroli nad danymi osobowymi lub niepewność co do ich przetwarzania, wynikająca z naruszenia art. 15 RODO, stanowi szkodę niemajątkową podlegającą odszkodowaniu na podstawie art. 82 ust. 1 RODO?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, utrata kontroli nad danymi lub niepewność co do ich przetwarzania może stanowić szkodę niemajątkową, pod warunkiem wykazania rzeczywistego poniesienia szkody i braku decydującego wpływu zachowania osoby na jej powstanie.

Uzasadnienie

Trybunał potwierdził, że RODO obejmuje pojęcie 'utraty kontroli' nad danymi jako potencjalną szkodę. Jednakże, aby uzyskać odszkodowanie, osoba musi wykazać rzeczywiste poniesienie szkody i związek przyczynowy, a jej własne zachowanie nie może być decydującą przyczyną szkody.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odpowiedz na pytanie

Strona wygrywająca

TC (osoba, której dane dotyczą) w zakresie prawa do odszkodowania i wykładni przepisów

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Brillen Rottler GmbH & Co. KG	spolka	pozwany
TC	osoba_fizyczna	powód
Komisja Europejska	instytucja_ue	interwenient