C-525/23

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-11-13
cjeuazyl_imigracjawarunki pobytu obywateli państw trzecichWysokatrybunal
prawo imigracyjnewolontariatśrodki finansowedyrektywa 2016/801prawo UEzasada pierwszeństwaTSUEobywatele państw trzecichdokument pobytowyWęgry

Podsumowanie

TSUE orzekł, że państwa członkowskie nie mogą nakładać dodatkowych wymogów dotyczących środków finansowych na obywateli państw trzecich ubiegających się o pobyt w celu wolontariatu, wykraczających poza te określone w dyrektywie 2016/801, nawet jeśli wymogi te wynikają z orzecznictwa krajowego.

Sprawa dotyczyła obywatela państwa trzeciego, który ubiegał się o odnowienie dokumentu pobytowego na Węgrzech w celu wolontariatu. Węgierskie władze odmówiły, uznając, że środki finansowe zapewniane przez jego wuja nie spełniają krajowych wymogów, ponieważ wuj nie był członkiem rodziny, a charakter środków był niejasny. Sąd odsyłający zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy krajowe wymogi dotyczące dowodzenia wystarczających środków, w tym spójność oświadczeń i tytuł prawny do środków, są zgodne z prawem UE. TSUE stwierdził, że art. 7 ust. 1 lit. e) dyrektywy 2016/801 stoi na przeszkodzie takim dodatkowym wymogom, nawet jeśli wynikają one z orzecznictwa krajowego, podkreślając autonomiczne pojęcie 'środków' w prawie UE i cel dyrektywy, jakim jest ułatwienie wjazdu i pobytu wolontariuszom.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Fővárosi Törvényszék (sąd dla miasta stołecznego Budapeszt, Węgry) w związku ze sprawą OS przeciwko Országos Idegenrendészeti Főigazgatóság (krajowa dyrekcja generalna policji ds. cudzoziemców). OS, obywatel państwa trzeciego, ubiegał się o odnowienie dokumentu pobytowego na Węgrzech w celu wykonywania świadczeń w ramach wolontariatu. Wniosek został odrzucony, ponieważ węgierskie władze uznały, że środki finansowe zapewniane przez jego wuja nie spełniają krajowych wymogów dotyczących wystarczających środków utrzymania. Wuj nie był uznawany za 'członka rodziny' w rozumieniu węgierskiego prawa, a charakter wsparcia finansowego (pożyczka czy darowizna) był niejasny. Sąd odsyłający powziął wątpliwości, czy praktyka krajowa, która nakłada dodatkowe wymogi na wnioskodawcę, takie jak precyzyjne określenie charakteru środków (dochód/majątek), tytułu prawnego ich uzyskania oraz nieograniczonego dysponowania nimi, jest zgodna z art. 7 ust. 1 lit. e) dyrektywy 2016/801 oraz zasadą pierwszeństwa prawa Unii. TSUE orzekł, że art. 7 ust. 1 lit. e) dyrektywy 2016/801 stoi na przeszkodzie takiej praktyce krajowej. Podkreślił, że pojęcie 'środków' w prawie UE jest autonomiczne i należy je interpretować szeroko, uwzględniając indywidualne badanie przypadku. Państwa członkowskie nie mogą wprowadzać dodatkowych warunków, które wykraczają poza te określone w dyrektywie, nawet jeśli wynikają one z orzecznictwa krajowego. TSUE zaznaczył, że choć niespójności w oświadczeniach wnioskodawcy mogą być istotnym materiałem dowodowym, nie mogą same w sobie stanowić podstawy do odmowy wydania dokumentu pobytowego, chyba że w sposób oczywisty prowadzą do wniosku, że warunek wystarczających środków nie jest spełniony. W przypadku wątpliwości co do kompletności informacji, wnioskodawcy należy zapewnić możliwość uzupełnienia braków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 7 ust. 1 lit. e) dyrektywy 2016/801 stoi na przeszkodzie takiej praktyce krajowej.

Uzasadnienie

Pojęcie 'środków' w prawie UE jest autonomiczne i należy je interpretować szeroko, uwzględniając indywidualne badanie przypadku. Państwa członkowskie nie mogą wprowadzać dodatkowych warunków, które wykraczają poza te określone w dyrektywie, nawet jeśli wynikają one z orzecznictwa krajowego. Celem dyrektywy jest ułatwienie wjazdu i pobytu wolontariuszom, o ile dysponują oni niezbędnymi środkami, aby nie stanowić obciążenia dla systemu pomocy społecznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (OS) - poprzez udzielenie odpowiedzi na pytania prejudycjalne korzystnej dla jego stanowiska

Strony

NazwaTypRola
OSosoba_fizycznaskarżący
Országos Idegenrendészeti Főigazgatóságorgan_krajowypozwany

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 2016/801 art. 7 § 1 lit. e)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/801

Warunek wystarczających środków na pokrycie kosztów utrzymania i podróży powrotnej, oceniany indywidualnie, nie może być uzależniony od dodatkowych kryteriów dotyczących charakteru, pochodzenia środków, tytułu prawnego ich uzyskania ani sposobu dysponowania nimi, które wykraczają poza wymogi dyrektywy.

Pomocnicze

TFUE art. 79

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Ogólna zasada sprawiedliwego traktowania obywateli państw trzecich.

Karta art. 45

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do swobodnego przemieszczania się i pobytu.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

Dyrektywa 2003/109 art. 5 § 1 lit. a)

Dyrektywa Rady 2003/109/WE

Warunki uzyskania statusu rezydenta długoterminowego, analogiczne do warunku wystarczających środków.

Dyrektywa 2004/38 art. 7 § 1 lit. b)

Dyrektywa 2004/38/WE

Prawo pobytu obywateli UE, warunek wystarczających środków, które mogą pochodzić od osób trzecich.

Ustawa nr II z 2007 r. art. 2 § lit. d)

Ustawa nr II z 2007 r. o wjeździe i pobycie obywateli państw trzecich

Definicja 'członka rodziny' w prawie węgierskim.

Ustawa nr II z 2007 r. art. 13 § 1 lit. f)

Ustawa nr II z 2007 r. o wjeździe i pobycie obywateli państw trzecich

Wymóg posiadania wystarczających środków na pokrycie kosztów utrzymania i podróży powrotnej.

Dekret nr 114/2007 art. 29 § 5 i 6

Dekret rządowy nr 114/2007 w sprawie wykonania ustawy nr II z 2007 r.

Sposoby wykazywania wystarczających środków utrzymania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pojęcie 'środków' w prawie UE jest autonomiczne i należy je interpretować szeroko. Państwa członkowskie nie mogą wprowadzać dodatkowych wymogów wykraczających poza te określone w dyrektywie 2016/801. Zasada pierwszeństwa prawa UE wymaga od sądów krajowych stosowania wykładni TSUE, nawet jeśli jest ona sprzeczna z orzecznictwem krajowym. Niespójności w oświadczeniach nie mogą same w sobie prowadzić do odmowy, jeśli nie dowodzą w sposób oczywisty niespełnienia warunku wystarczających środków.

Odrzucone argumenty

Argument rządu węgierskiego o niedopuszczalności wniosku z powodu braku precyzyjnego określenia celu pobytu przez wnioskodawcę. Argument rządu węgierskiego, że stowarzyszenie przyjmujące wolontariusza nie dopełniło obowiązku zgłoszenia.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie 'środków' należy uznać za autonomiczne pojęcie prawa Unii, podlegające jednolitej wykładni na jej terytorium nie należy dodatkowo upewniać się, czy rozpatrywane środki spełniają pewne kryteria szczególne, związane między innymi z ich charakterem, z ich pochodzeniem czy też z warunkami, na jakich dany obywatel państwa trzeciego nimi dysponuje zasada pierwszeństwa prawa Unii sankcjonuje prymat prawa Unii nad prawem państw członkowskim sąd krajowy [...] będzie zobligowany do nieuwzględnienia oceny sądu krajowego wyższej instancji, jeżeli w świetle wykładni dokonanej przez Trybunał uzna, że ocena ta nie jest zgodna z prawem Unii

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezeska izby

J. Passer

sędzia

E. Regan

sprawozdawca

D. Gratsias

sędzia

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 7 ust. 1 lit. e) dyrektywy 2016/801 w zakresie warunku wystarczających środków finansowych dla obywateli państw trzecich ubiegających się o pobyt w celu wolontariatu; zastosowanie zasady pierwszeństwa prawa UE w kontekście orzecznictwa krajowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznie warunków pobytu w celu wolontariatu, choć zasady interpretacji środków finansowych mogą mieć szersze zastosowanie. Konieczność indywidualnej oceny każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa imigracyjnego UE – warunków pobytu obywateli państw trzecich w celu wolontariatu – oraz konfliktu między prawem UE a orzecznictwem krajowym, co jest istotne dla praktyków prawa.

UE chroni wolontariuszy: Państwa nie mogą utrudniać pobytu dodatkowymi wymogami finansowymi.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI