C-524/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-07-03
cjeupodatkiVAT — zwolnieniaWysokatrybunal
podatki kapitałoweprzekształcenie spółkiopłaty notarialneprawo UEdyrektywa 69/335TSUEnieograniczony kapitał

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że opłaty pobierane przez notariusza za poświadczenie przekształcenia spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki, które nie prowadzi do podwyższenia kapitału, nie mogą być przedmiotem udziału skarbu państwa, jeśli naruszają zakaz podatków pośrednich od gromadzenia kapitału.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 69/335/EWG w kontekście opłat notarialnych pobieranych za przekształcenie spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki, które nie wiązało się z podwyższeniem kapitału. Niemieckie prawo przewidywało udział skarbu państwa w tych opłatach. Sąd odsyłający pytał, czy takie opłaty, przekazywane częściowo państwu, stanowią zakazany podatek pośredni od gromadzenia kapitału. Trybunał uznał, że art. 10 lit. c) dyrektywy zakazuje pobierania takich opłat przez państwo, jeśli mają one charakter podatku, nawet jeśli nie prowadzą do podwyższenia kapitału.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 10 lit. c) dyrektywy Rady 69/335/EWG dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału. Spór powstał w związku z poborem przez Land Baden-Württemberg udziału w opłatach notarialnych, które pobrał E. Braun, notariusz będący urzędnikiem, za poświadczenie przekształcenia spółek kapitałowych w inne rodzaje spółek, które nie prowadziły do podwyższenia kapitału. Sąd odsyłający (Amtsgericht Karlsruhe) miał wątpliwości, czy przekazanie części opłat skarbowi państwa stanowi podatek zakazany przez dyrektywę. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę, przypomniał, że dyrektywa ta zakazuje podatków o cechach podatku kapitałowego. Artykuł 10 lit. c) dyrektywy zakazuje pobierania podatków od formalności wymaganych od spółek ze względu na ich formę prawną. Trybunał wielokrotnie interpretował ten przepis szeroko, obejmując nim formalności niezbędne do prowadzenia lub kontynuowania działalności spółki. W niniejszej sprawie stwierdzono, że poświadczenie notarialne przekształcenia spółki jest taką formalnością. Trybunał odrzucił argument Landu Baden-Württemberg, że zakaz dotyczy tylko operacji prowadzących do podwyższenia kapitału, wskazując, że art. 4 ust. 3 lit. a) dyrektywy wprost wyłącza opodatkowanie przekształceń spółek, a cel ten byłby zniweczony, gdyby można było pobierać inne podatki o podobnym skutku. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że art. 10 lit. c) dyrektywy sprzeciwia się przepisom krajowym, które przewidują udział skarbu państwa w opłatach notarialnych za przekształcenie spółki, jeśli nie prowadzi ono do podwyższenia kapitału.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, art. 10 lit. c) dyrektywy 69/335/EWG należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on przepisom krajowym, które przewidują, że skarb państwa otrzymuje udział w opłatach pobieranych przez notariusza w związku z poświadczeniem przekształcenia spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki, nieprowadzące do podwyższenia kapitału.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że opłaty te, przekazywane częściowo państwu, mają charakter podatku, a formalność poświadczenia jest wymagana ze względu na formę prawną spółki. Zakaz dotyczy również przekształceń nieprowadzących do podwyższenia kapitału, zgodnie z celem dyrektywy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący

Strony

NazwaTypRola
Eycke Braunosoba_fizycznaskarżący
Land Baden-Württembergorgan_krajowypozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Dyrektywa 69/335/EWG art. 4 § 3 lit. a)

Dyrektywa Rady 69/335/EWG

Przekształcenie spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki kapitałowej nie jest utworzeniem spółki kapitałowej.

Dyrektywa 69/335/EWG art. 10 § lit. c)

Dyrektywa Rady 69/335/EWG

Zakazuje pobierania podatków od rejestracji lub innych formalności wymaganych od spółek ze względu na ich formę prawną, w tym opłat za poświadczenie przekształcenia spółki nieprowadzącego do podwyższenia kapitału.

Pomocnicze

Dyrektywa 69/335/EWG art. 4 § 1 lit. a)

Dyrektywa Rady 69/335/EWG

Nie obejmuje przekształcenia spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki.

Dyrektywa 69/335/EWG art. 12 § 1 lit. e)

Dyrektywa Rady 69/335/EWG

Państwa członkowskie mogą naliczać podatki w formie opłat lub należności mających charakter wynagrodzenia.

Dyrektywa 2008/7/WE art. 16

Dyrektywa Rady 2008/7/WE

Dyrektywa 69/335 utraciła moc z dniem 1 stycznia 2009 r., jednak czynności sprzed tej daty podlegają starej dyrektywie.

BNotO art. 114 § 1

Bundesnotarordnung

Reguluje status notariusza będącego urzędnikiem i jego wynagrodzenie.

LJKG BW art. 11 § 2 lit. b)

Baden-Württembergisches Landesjustizkostengesetz

Przewidywał udział skarbu państwa w opłatach za poświadczenie przekształcenia spółki nieprowadzącego do podwyższenia kapitału.

Gesetz zur Änderung des Landesjustizkostengesetzes und anderer Gesetze art. 10 § 2 akapit drugi

Przepis przejściowy utrzymujący stosowanie poprzednich przepisów do opłat powstałych do 31 grudnia 2008 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłaty pobierane przez notariusza za poświadczenie przekształcenia spółki, które nie prowadzi do podwyższenia kapitału, stanowią podatek zakazany przez art. 10 lit. c) dyrektywy 69/335/EWG, gdy część tych opłat trafia do skarbu państwa. Zakres art. 10 lit. c) dyrektywy obejmuje formalności wymagane do prowadzenia lub kontynuowania działalności spółki, a nie tylko te związane z jej utworzeniem lub podwyższeniem kapitału. Cel art. 4 ust. 3 lit. a) dyrektywy, wyłączający opodatkowanie przekształceń spółek, byłby zniweczony, gdyby można było pobierać inne podatki o podobnym skutku.

Odrzucone argumenty

Opłaty notarialne za przekształcenie spółki nieprowadzące do podwyższenia kapitału nie podlegają zakazowi z art. 10 lit. c) dyrektywy. Zakres art. 10 lit. c) dyrektywy ogranicza się do operacji prowadzących do podwyższenia kapitału.

Godne uwagi sformułowania

„niezbędne jest ujednolicenie […] podatku [kapitałowego], zarówno pod względem jego struktury, jak i stawek” „utrzymanie innych podatków pośrednich o takich samych cechach jak podatek kapitałowy lub opłaty stemplowej od papierów wartościowych może udaremnić cel środków przewidzianych w niniejszej dyrektywie, w związku z czym te podatki powinny zostać zniesione” „przekształcenie spółki kapitałowej w inny rodzaj spółki kapitałowej” nie jest utworzeniem spółki kapitałowej „nie można wykluczyć, iż wynikające z postanowień z dnia 11 grudnia 2008 r. i z dnia 19 sierpnia 2013 r. przekazanie skarbowi państwa części opłat stanowi podatek zakazany mocą art. 10 lit. c) dyrektywy 69/335” „opłaty notarialne pobierane przez notariuszy będących urzędnikami za operację mieszczącą się w zakresie dyrektywy 69/335 stanowią w rozumieniu tej dyrektywy podatek, jako że opłaty te są, choćby w części, przekazywane na rzecz zatrudniającej notariuszy władzy publicznej w celu sfinansowania należących do tej władzy zadań” „przepis ten należy interpretować szeroko, jako obejmujący nie tylko formalności wymagane przed rozpoczęciem działalności przez spółkę kapitałową, ale także formalności, od dopełnienia których uzależnione jest dalsze prowadzenie działalności przez tę spółkę” „cel art. 4 ust. 3 lit. a) dyrektywy 69/355 byłby natomiast zniweczony, gdyby przy przekształceniu spółki kapitałowej w spółkę kapitałową innego rodzaju mogły być pobierane inne podatki o tym samym skutku co podatek kapitałowy”

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

K. Lenaerts

sprawozdawca, wiceprezes Trybunału

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 10 lit. c) dyrektywy 69/335/EWG w kontekście opłat notarialnych za przekształcenia spółek, które nie prowadzą do podwyższenia kapitału, oraz zakazu pobierania przez państwo udziału w tych opłatach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opłat notarialnych pobieranych przez urzędników i przekazywanych państwu, w kontekście dyrektywy 69/335/EWG (choć jej zasady są nadal aktualne w interpretacji prawa UE).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa podatkowego UE i jego wpływu na praktykę notarialną oraz przekształcenia spółek. Pokazuje, jak prawo UE może ograniczać pobieranie opłat przez państwa członkowskie.

Czy opłaty notarialne za przekształcenie firmy to ukryty podatek? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI