C-523/14

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2015-10-22
cjeuwspolpraca_sadowaodesłanie prejudycjalneWysokatrybunal
rozporządzenie Bruksela Ijurysdykcjazawisłość sporupowództwo adhezyjnepostępowanie karnesprawa cywilnamoment wszczęcia postępowaniaTSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem cywilnym, złożone belgijskiemu sędziemu śledczemu, jest objęte zakresem rozporządzenia Bruksela I, a sprawa jest zawisła od momentu złożenia zawiadomienia.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia Bruksela I w kontekście zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem cywilnym, złożonego belgijskiemu sędziemu śledczemu. Sąd odsyłający pytał, czy takie zawiadomienie jest objęte zakresem rozporządzenia i kiedy sprawa jest uważana za zawisłą. Trybunał orzekł, że zawiadomienie o przestępstwie z powództwem cywilnym jest sprawą cywilną w rozumieniu rozporządzenia, a sprawa jest zawisła od momentu złożenia zawiadomienia, nawet jeśli postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych. Spór powstał między belgijskimi spółkami Aertssen a niderlandzkimi VSB i in., dotyczącym zarzutów oszustwa. Spółki Aertssen złożyły w Belgii zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem adhezyjnym, a następnie w Niderlandach wniosek o zajęcie zabezpieczające i pozew o odszkodowanie. Sąd odsyłający (Rechtbank Gelderland) miał wątpliwości, czy zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem cywilnym jest objęte zakresem rozporządzenia nr 44/2001 oraz kiedy sprawa jest uważana za zawisłą w rozumieniu tego rozporządzenia. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że takie zawiadomienie jest objęte zakresem rozporządzenia, ponieważ jego przedmiotem jest odszkodowanie pieniężne za szkodę, co nadaje mu charakter cywilny, nawet jeśli jest rozpatrywane w ramach postępowania karnego. Ponadto, Trybunał stwierdził, że sprawa jest zawisła w rozumieniu art. 27 ust. 1 rozporządzenia od momentu złożenia zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem adhezyjnym, pod warunkiem, że nie zaniechano czynności niezbędnych do doręczenia pozwanemu. Moment ten jest określony autonomicznie przez art. 30 rozporządzenia, jako chwila wniesienia dokumentu do sądu, jeśli nie jest wymagane wcześniejsze doręczenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, takie zawiadomienie jest objęte zakresem stosowania rozporządzenia nr 44/2001, ponieważ jego przedmiotem jest odszkodowanie pieniężne za szkodę, co nadaje mu charakter cywilny, nawet jeśli jest rozpatrywane w ramach postępowania karnego.

Uzasadnienie

Rozporządzenie nr 44/2001 ma zastosowanie do spraw cywilnych i handlowych, niezależnie od rodzaju sądu. Powództwo cywilne o naprawienie szkody, nawet wniesione w ramach postępowania karnego, zachowuje swój cywilny charakter. Celem zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem adhezyjnym jest rozstrzygnięcie sporu między prywatnymi stronami dotyczącego odszkodowania, co kwalifikuje je jako sprawę cywilną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Aannemingsbedrijf Aertssen NVspolkaskarżący
Aertssen Terrassements SAspolkaskarżący
VSB Machineverhuur BVspolkapozwany
Van Sommeren Bestrating BVspolkapozwany
Jos van Sommerenosoba_fizycznapozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Rozporządzenie 44/2001 art. 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Ma zastosowanie do spraw cywilnych i handlowych, niezależnie od rodzaju sądu. Nie obejmuje spraw podatkowych, celnych i administracyjnych. Pojęcie 'spraw cywilnych i handlowych' jest autonomiczne. Zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem adhezyjnym jest objęte zakresem stosowania, jeśli jego przedmiotem jest odszkodowanie pieniężne.

Rozporządzenie 44/2001 art. 27 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Jeżeli przed sądami różnych państw członkowskich zawisły sprawy o to samo roszczenie między tymi samymi stronami, sąd, przed którym wytoczono powództwo później, z urzędu zawiesza postępowanie do czasu stwierdzenia jurysdykcji sądu, przed którym najpierw wytoczono powództwo. Sprawa jest zawisła od momentu złożenia zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem adhezyjnym.

Rozporządzenie 44/2001 art. 30

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Określa moment wytoczenia powództwa: w chwili wniesienia dokumentu do sądu lub w dniu otrzymania dokumentu przez organ doręczający (jeśli doręczenie poprzedza złożenie w sądzie), pod warunkiem podjęcia dalszych niezbędnych czynności.

Pomocnicze

Rozporządzenie 44/2001 art. 5 § 4

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Przyznaje sądowi karnemu jurysdykcję do rozpoznania powództwa cywilnego akcesoryjnego w stosunku do oskarżenia.

Rozporządzenie 44/2001 art. 27 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Jeżeli stwierdzona zostanie jurysdykcja sądu, przed którym najpierw wytoczono powództwo, sąd, przed którym wytoczono powództwo później, stwierdza brak swojej jurysdykcji na rzecz tego sądu.

Rozporządzenie 44/2001 art. 28

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Dotyczy spraw pozostających ze sobą w związku, pozwalając na zawieszenie postępowania lub stwierdzenie braku jurysdykcji.

niderlandzki kodeks postępowania cywilnego art. 70

Wetboek van burgerlijke rechtsvordering

Dotyczy upoważnienia do zajęcia zabezpieczającego i warunku wytoczenia powództwa co do istoty.

belgijski kodeks postępowania karnego art. 63

Code d’instruction criminelle

Pozwala na wniesienie zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem cywilnym przed sędzią śledczym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem cywilnym ma charakter cywilny i jest objęte zakresem rozporządzenia nr 44/2001. Sprawa jest zawisła od momentu złożenia zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem cywilnym, nawet jeśli postępowanie karne nie zostało zakończone. Moment wytoczenia powództwa określa się autonomicznie na podstawie art. 30 rozporządzenia, jako moment wniesienia dokumentu do sądu (jeśli nie jest wymagane wcześniejsze doręczenie).

Odrzucone argumenty

Zawiadomienie o przestępstwie połączone z powództwem cywilnym nie jest sprawą cywilną w rozumieniu rozporządzenia nr 44/2001. Sprawa nie jest zawisła, dopóki postępowanie karne nie zostanie zakończone. Moment wytoczenia powództwa powinien być określany według prawa krajowego, a nie autonomicznie.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie 'spraw cywilnych i handlowych' należy traktować jako pojęcie autonomiczne mechanizm rozstrzygający kwestię zawisłości sporu ma charakter obiektywny i automatyczny art. 27 rozporządzenia nr 44/2001 musi być przedmiotem szerokiej wykładni

Skład orzekający

M. Ilešič

prezes_izby

C. Toader

sprawozdawca

J.-C. Bonichot

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

C.G. Fernlund

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia zakresu stosowania rozporządzenia Bruksela I (obecnie Bruksela Ia) w kontekście zawiadomień o przestępstwie połączonych z powództwem cywilnym oraz ustalenie momentu zawisłości sporu w takich przypadkach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawiadomienia o przestępstwie połączonego z powództwem cywilnym w prawie belgijskim i jego relacji do jurysdykcji w innych państwach członkowskich UE. Wymaga analizy prawa krajowego w celu ustalenia momentu wytoczenia powództwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii jurysdykcji i zawisłości sporu w kontekście transgranicznym, łącząc postępowanie karne z cywilnym. Jest to istotne dla praktyków prawa cywilnego i karnego.

Czy pozew cywilny wniesiony w ramach sprawy karnej podlega unijnym zasadom jurysdykcji? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI