C-522/18

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2020-01-29
cjeuprawo_ue_ogolneniezależność sądownictwaNiskatrybunal
niezależność sądownictwanieusuwalność sędziówwiek emerytalnydyskryminacja ze względu na wiekpaństwo prawneTSUEPolskaSąd Najwyższy

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości umorzył postępowanie w sprawie odesłania prejudycjalnego dotyczącego zgodności polskich przepisów o wieku emerytalnym sędziów z prawem UE, po uchwaleniu nowej ustawy przywracającej poprzednie regulacje.

Sąd Najwyższy zwrócił się do TSUE z pytaniami dotyczącymi zgodności przepisów obniżających wiek emerytalny sędziów SN z prawem UE, w szczególności z zasadą nieusuwalności sędziów i zakazem dyskryminacji ze względu na wiek. Po skierowaniu wniosku, w Polsce uchwalono nową ustawę, która przywróciła poprzednie regulacje dotyczące wieku emerytalnego sędziów SN. W związku z tym, sąd odsyłający uznał, że pytania stały się bezprzedmiotowe, a TSUE umorzył postępowanie, stwierdzając brak potrzeby orzekania.

Sprawa dotyczyła wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonego przez Sąd Najwyższy (Polska) w związku z wątpliwościami dotyczącymi zgodności przepisów nowej ustawy o Sądzie Najwyższym z prawem Unii Europejskiej. Przepisy te obniżały wiek przechodzenia sędziów w stan spoczynku z 70 do 65 lat i uzależniały możliwość dalszego zajmowania stanowiska od zgody Prezydenta RP. Sąd Najwyższy pytał o naruszenie zasady nieusuwalności sędziów, zakazu dyskryminacji ze względu na wiek oraz zasady niezawisłości sędziowskiej. Po skierowaniu wniosku do TSUE, w Polsce uchwalono ustawę z dnia 21 listopada 2018 r., która uchyliła sporne przepisy i przywróciła poprzedni wiek emerytalny (70 lat) dla sędziów powołanych przed określonym terminem. Ustawa ta przewidywała również powrót do pełnienia urzędu dla sędziów, którzy przeszli w stan spoczynku na mocy uchylonych przepisów. W związku z tym, sąd odsyłający uznał, że pytania stały się bezprzedmiotowe, ponieważ sytuacja prawna sędziów, których dotyczyły wątpliwości, została uregulowana. Trybunał Sprawiedliwości, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym postępowanie prejudycjalne służy rozstrzyganiu sporów, a nie wydawaniu opinii doradczych, uznał, że nie ma już potrzeby orzekania w sprawie i umorzył postępowanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie ma potrzeby orzekania w sprawie z uwagi na zmianę stanu prawnego.

Uzasadnienie

Po skierowaniu pytań do TSUE, Polska uchwaliła nową ustawę, która przywróciła poprzednie regulacje dotyczące wieku emerytalnego sędziów SN. W związku z tym, sąd odsyłający uznał, że pytania stały się bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Strona wygrywająca

brak

Strony

NazwaTypRola
osoba_fizycznaskarżący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Jaśleorgan_krajowypozwany
Prokuratura Krajowaorgan_krajowyinne

Przepisy (21)

Główne

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Procedura odesłania prejudycjalnego jako instrument współpracy między TSUE a sądami krajowymi.

TUE art. 19 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Wymóg skutecznej ochrony sądowej i niezawisłości sędziów.

TUE art. 4 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada lojalnej współpracy.

TUE art. 2

Traktat o Unii Europejskiej

Wartość państwa prawnego.

Karta praw podstawowych art. 21

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Zakaz dyskryminacji.

Karta praw podstawowych art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznej ochrony sądowej.

Dyrektywa 2000/78/WE art. 2

Dyrektywa Rady 2000/78/WE

Zakaz dyskryminacji ze względu na wiek.

Dyrektywa 2000/78/WE art. 6 § 1

Dyrektywa Rady 2000/78/WE

Uzasadnienie różnic w traktowaniu ze względu na wiek.

Dyrektywa 2000/78/WE art. 9

Dyrektywa Rady 2000/78/WE

Dyrektywa 2000/78/WE art. 11

Dyrektywa Rady 2000/78/WE

Ustawa z 21 listopada 2018 r. art. 1

Ustawa z dnia 21 listopada 2018 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym

Uchylenie spornych przepisów i przywrócenie poprzedniego wieku emerytalnego.

Ustawa z 21 listopada 2018 r. art. 2 § 1

Ustawa z dnia 21 listopada 2018 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym

Przywrócenie do pełnienia urzędu sędziów, którzy przeszli w stan spoczynku na mocy uchylonych przepisów.

Pomocnicze

Ustawa o SN z 2002 r. art. 30

Ustawa o Sądzie Najwyższym z 2002 r.

Wiek przejścia w stan spoczynku sędziów SN (70 lat).

Nowa ustawa o SN art. 37 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym z 2017 r.

Wiek przejścia w stan spoczynku sędziów SN (65 lat) i warunki dalszego zajmowania stanowiska.

Nowa ustawa o SN art. 37 § 1a

Ustawa o Sądzie Najwyższym z 2017 r.

Procedura uzyskania zgody Prezydenta RP na dalsze zajmowanie stanowiska.

Nowa ustawa o SN art. 111 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym z 2017 r.

Przepisy przejściowe dotyczące sędziów SN, którzy ukończyli 65 lat przed wejściem w życie ustawy.

Nowa ustawa o SN art. 111 § 1a

Ustawa o Sądzie Najwyższym z 2017 r.

Przepisy przejściowe dotyczące sędziów SN, którzy ukończą 65 lat po wejściu w życie ustawy.

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Nierozpoznanie istoty sprawy.

k.p.c. art. 477 § 14a

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie 883/2004

Rozporządzenie (WE) nr 883/2004

Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego.

Rozporządzenie 987/2009 art. 16

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 987/2009

Porozumienia między organami w rozumieniu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

procedura ustanowiona w art. 267 TFUE stanowi instrument współpracy między Trybunałem a sądami krajowymi odesłanie prejudycjalne nie ma służyć wydawaniu opinii doradczych w przedmiocie pytań ogólnych i hipotetycznych nie ma już potrzeby orzekania przez Trybunał w przedmiocie niniejszego odesłania prejudycjalnego

Skład orzekający

A. Prechal

prezes izby

L.S. Rossi

sędzia

J. Malenovský

sędzia

F. Biltgen

sędzia

N. Wahl

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania prejudycjalnego z powodu zmiany stanu prawnego."

Ograniczenia: Orzeczenie ma charakter proceduralny i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii niezależności sądownictwa i praworządności w Polsce, choć ostatecznie została umorzona z powodów proceduralnych.

TSUE umarza sprawę o wiek emerytalny sędziów SN po zmianie prawa w Polsce.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI