Orzeczenie · 2013-07-11

C-521/11

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2013-07-11
cjeuprawo_ue_ogolnewłasność intelektualnaWysokatrybunal
prawo autorskiezwielokrotnianieużytek prywatnygodziwa rekompensataopłata licencyjnanośniki zapisudyrektywa 2001/29/WETSUEAustria

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Oberster Gerichtshof dotyczył wykładni art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE w sprawie opłat licencyjnych za kopię na użytek prywatny od nośników zapisu. Spór toczył się między firmą Amazon a organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskimi Austro-Mechana, która domagała się zapłaty wynagrodzenia za nośniki wprowadzone do obrotu w Austrii. Pytania prejudycjalne dotyczyły warunku „godziwej rekompensaty”, możliwości ustanowienia domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych, wpływu przekazywania części dochodów na cele społeczne i kulturalne oraz możliwości wykluczenia opłaty z powodu jej uiszczenia w innym państwie członkowskim. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy nie stoi na przeszkodzie uregulowaniu państwa członkowskiego, które stosuje niezróżnicowaną opłatę za kopię na użytek prywatny, pod warunkiem że praktyczne trudności uzasadniają taki system, a prawo do zwrotu opłaty jest skuteczne. Uznano również, że dopuszczalne jest ustanowienie wzruszalnego domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych w przypadku ich sprzedaży osobom fizycznym, a także przekazywanie części dochodów na instytucje społeczne i kulturalne, o ile wspierają one uprawnionych i nie dyskryminują. Ponadto, uiszczenie analogicznej opłaty w innym państwie członkowskim nie wyklucza obowiązku zapłaty w państwie, w którym powstała szkoda.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE w zakresie opłat za kopię na użytek prywatny, w tym dopuszczalność niezróżnicowanych opłat z mechanizmem zwrotu, domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych oraz podziału środków na cele społeczne i kulturalne.

Ograniczenia stosowania

Konkretne zastosowanie zależy od oceny praktycznych trudności i skuteczności mechanizmów zwrotu przez sąd krajowy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE stoi na przeszkodzie uregulowaniu państwa członkowskiego, które stosuje opłatę za kopię na użytek prywatny przy okazji pierwszego wprowadzenia do obrotu nośników zapisu, w sposób niezróżnicowany, przewidując jednocześnie prawo do zwrotu uiszczonej opłaty w sytuacji, gdy końcowe użycie tych nośników nie jest objęte hipotezą tego przepisu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie stoi na przeszkodzie, jeżeli praktyczne trudności uzasadniają taki system finansowania godziwej rekompensaty i jeżeli prawo do zwrotu jest skuteczne i nie czyni nadmiernie utrudnionym zwrotu uiszczonych opłat.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że system opłat za kopię na użytek prywatny, nawet stosowany niezróżnicowanie, może być zgodny z dyrektywą, jeśli praktyczne trudności uzasadniają jego stosowanie, a mechanizm zwrotu jest skuteczny. Kluczowe jest zachowanie właściwej równowagi między interesami podmiotów praw autorskich a użytkowników.

Czy art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE stoi na przeszkodzie ustanowieniu przez państwo członkowskie wzruszalnego domniemania co do wykorzystywania do celów prywatnych nośników zapisu, które nadają się do zwielokrotniania, w przypadku wprowadzenia tych nośników do obrotu z przeznaczeniem dla osób fizycznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie stoi na przeszkodzie, jeżeli praktyczne trudności związane z określeniem wykorzystywania nośników do celów prywatnych uzasadniają ustanowienie takiego domniemania i jeżeli przewidziane domniemanie nie prowadzi do pobierania opłaty w sytuacji, gdy końcowe użycie nośników w sposób oczywisty nie jest objęte hipotezą przepisu.

Uzasadnienie

Ustanowienie wzruszalnego domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych w przypadku sprzedaży osobom fizycznym jest uzasadnione praktycznymi trudnościami w ustaleniu faktycznego celu korzystania z nośnika. Domniemanie to musi być jednak zgodne z wymogiem właściwej równowagi i nie może prowadzić do pobierania opłaty w oczywistych przypadkach niezgodności z dyrektywą.

Czy art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE należy interpretować w ten sposób, że prawo do godziwej rekompensaty może zostać wykluczone ze względu na to, iż połowa przychodu z tej rekompensaty podlega wypłaceniu instytucjom społecznym i kulturalnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie może zostać wykluczone, jeżeli instytucje te rzeczywiście wspierają uprawnionych, a warunki ich funkcjonowania nie mają charakteru dyskryminującego.

Uzasadnienie

Przekazywanie części dochodów na instytucje społeczne i kulturalne wspierające twórców jest dopuszczalne, ponieważ dyrektywa nie wymaga wypłacania rekompensaty w całości bezpośrednio uprawnionym. Taki system może realizować cele dyrektywy, zapewniając środki na twórczość kulturalną, pod warunkiem braku dyskryminacji.

Czy art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE stoi na przeszkodzie temu, że obowiązek uiszczenia opłaty za kopię na użytek prywatny może zostać wykluczony ze względu na to, iż analogiczna opłata została już uiszczona w innym państwie członkowskim?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie może zostać wykluczony.

Uzasadnienie

Obowiązek państwa członkowskiego zapewnienia skutecznego poboru godziwej rekompensaty ma charakter terytorialny i służy naprawieniu szkody poniesionej na jego terytorium. Uiszczenie opłaty w innym państwie członkowskim nie zwalnia z tego obowiązku, choć osoba, która zapłaciła dwukrotnie, może żądać zwrotu od państwa, w którym opłata została uiszczona nieprawidłowo.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Amazon.com International Sales Inc., Amazon EU Sàrl, Amazon.de GmbH, Amazon.com GmbH, w likwidacji, Amazon Logistik GmbHspolkaskarżący
Austro-Mechana Gesellschaft zur Wahrnehmung mechanisch-musikalischer Urheberrechte Gesellschaft mbHspolkapozwany
rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd fińskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

Dyrektywa 2001/29/WE art. 5 § ust. 2 lit. b)

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Państwa członkowskie mogą przewidzieć wyjątek lub ograniczenie w odniesieniu do prawa do zwielokrotniania na dowolnych nośnikach przez osobę fizyczną do prywatnego użytku i do celów innych aniżeli bezpośrednio czy pośrednio handlowe, pod warunkiem że podmioty praw autorskich otrzymają godziwą rekompensatę.

UrhG art. 42b § ust. 1, 3, 5, 6

Urheberrechtsgesetz

Reguluje prawo do wynagrodzenia z tytułu nośników zapisu na użytek prywatny oraz obowiązek zapłaty przez pierwszego wprowadzającego do obrotu, z możliwością zwrotu dla eksporterów lub użytkowników za zgodą.

Pomocnicze

Dyrektywa 2001/29/WE art. 2

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Definiuje wyłączne prawo do zwielokrotniania utworów.

UrhG art. 42 § ust. 1 i 4

Urheberrechtsgesetz

Pozwala na wykonanie pojedynczych kopii utworu na użytek osobisty lub prywatny.

Vgg art. 13 § ust. 1, 2, 3, 4

Verwertungsgesellschaftengesetz

Nakłada na organizacje zbiorowego zarządzania obowiązek tworzenia instytucji do celów społecznych i kulturalnych oraz przekazywania im 50% przychodów z rekompensaty.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

System opłat za kopię na użytek prywatny, nawet niezróżnicowany, jest dopuszczalny, jeśli praktyczne trudności uzasadniają jego stosowanie, a mechanizm zwrotu jest skuteczny. • Ustanowienie wzruszalnego domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych jest uzasadnione praktycznymi trudnościami. • Przekazywanie części dochodów na instytucje społeczne i kulturalne wspierające twórców jest zgodne z celem dyrektywy. • Uiszczenie opłaty w innym państwie członkowskim nie zwalnia z obowiązku zapłaty w państwie, w którym powstała szkoda.

Godne uwagi sformułowania

właściwa równowaga • praktyczne trudności • godziwa rekompensata • zwielokrotnianie na użytek prywatny

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

sprawozdawca

G. Arestis

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 5 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2001/29/WE w zakresie opłat za kopię na użytek prywatny, w tym dopuszczalność niezróżnicowanych opłat z mechanizmem zwrotu, domniemania wykorzystania nośników do celów prywatnych oraz podziału środków na cele społeczne i kulturalne."

Ograniczenia: Konkretne zastosowanie zależy od oceny praktycznych trudności i skuteczności mechanizmów zwrotu przez sąd krajowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zjawiska kopiowania treści na własny użytek i związanych z tym opłat, co jest interesujące dla szerokiego grona odbiorców. Wyjaśnia zasady prawa autorskiego UE w tym kontekście.

Czy opłata za kopię na użytek prywatny od pendrive'a lub płyty CD jest zgodna z prawem UE? TSUE wyjaśnia zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy