C-519/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-02-16
cjeupodatkiVATWysokatrybunal
VATspółka nieposiadająca osobowości prawnejpodatnikprawo do odliczenianeutralność podatkowazasada proporcjonalnościzasada pewności prawanieruchomości

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że strony niezarejestrowanej umowy spółki nieposiadającej osobowości prawnej nie mogą być uznane za podatników VAT, a prawo do odliczenia VAT nie przysługuje, gdy brak jest faktur i obiektywnych dowodów na dostarczenie towarów/usług.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy VAT w kontekście budowy kompleksu nieruchomości przez spółkę nieposiadającą osobowości prawnej i sprzedaży mieszkań. Sąd odsyłający pytał, czy wspólnicy takiej spółki, która nie została zarejestrowana przed organami podatkowymi, mogą być uznani za podatników VAT, oraz czy podatnik może odliczyć VAT zapłacony przez inną stronę umowy, jeśli nie posiada faktury. Trybunał stwierdził, że strony niezarejestrowanej umowy spółki nie są podatnikami VAT, a prawo do odliczenia VAT wymaga posiadania faktury i obiektywnych dowodów na dostarczenie towarów/usług.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (VAT) oraz zasad proporcjonalności, neutralności podatkowej i pewności prawa. Sprawa wywodziła się ze sporu pomiędzy osobą fizyczną (ASA) a rumuńskim organem podatkowym w przedmiocie opodatkowania transakcji sprzedaży mieszkań podatkiem VAT. ASA wraz z innymi osobami fizycznymi zawarła umowę spółki nieposiadającej osobowości prawnej w celu budowy i sprzedaży kompleksu nieruchomości. Spółka ta nie została zarejestrowana przed organami podatkowymi. Po wybudowaniu mieszkań, część z nich została sprzedana, a organ podatkowy nałożył na ASA obowiązek zapłaty VAT. Sąd odsyłający (Curtea de Apel Cluj) zadał Trybunałowi trzy pytania prejudycjalne dotyczące statusu podatnika wspólników niezarejestrowanej spółki, prawa do odliczenia VAT w przypadku braku faktur oraz dopuszczalności powództwa gwarancyjnego. Trybunał orzekł, że strony umowy spółki nieposiadającej osobowości prawnej, która nie została zarejestrowana przed organem podatkowym przed rozpoczęciem działalności, nie można uznać za podatników VAT. Ponadto, prawo do odliczenia VAT nie przysługuje podatnikowi, który nie posiada wystawionej na siebie faktury i nie przedstawi obiektywnych dowodów na to, że towary i usługi zostały mu rzeczywiście dostarczone i wyświadczone przez podatników na wcześniejszym etapie obrotu na potrzeby jego własnych transakcji podlegających opodatkowaniu VAT. W odniesieniu do trzeciego pytania, Trybunał uznał je za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyło ono kwestii regulowanej wyłącznie przez prawo krajowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, strony umowy spółki nieposiadającej osobowości prawnej, której nie zarejestrowano przed organem podatkowym przed rozpoczęciem działalności, nie można uznać za podatników VAT.

Uzasadnienie

Kryterium samodzielności prowadzenia działalności gospodarczej jest kluczowe. W analizowanym przypadku, mimo umowy spółki, sprzedaż nieruchomości nastąpiła na podstawie umów sprzedaży, w których jako właściciele wskazano wyłącznie ASA i PP. BP i MB działali na podstawie pełnomocnictwa, a skutki prawne umów sprzedaży dotyczyły wyłącznie ASA i PP.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
ASAosoba_fizycznaskarżący
DGRFP Clujorgan_krajowypozwany
BPosoba_fizycznainterwenient
MBosoba_fizycznainterwenient
Rząd rumuńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (20)

Główne

Dyrektywa VAT art. 9 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 11

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 167

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 168 § lit. a)

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 178 § lit. a)

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Pomocnicze

Dyrektywa VAT art. 1 § 2

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 12

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 14 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 62

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 63

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 65

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 73

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 78

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 179

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 226

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

kodeks podatkowy art. 86 § 2-5

Ustawa nr 571/2003 ustanawiająca kodeks podatkowy

kodeks podatkowy art. 125 § 1 pkt 18

Ustawa nr 571/2003 ustanawiająca kodeks podatkowy

kodeks podatkowy art. 127 § 8-9

Ustawa nr 571/2003 ustanawiająca kodeks podatkowy

kodeks podatkowy art. 152 § 1

Ustawa nr 571/2003 ustanawiająca kodeks podatkowy

dekretem rządowym nr 44/2004 art. 127 § pkt 4

Dekret rządowy nr 44/2004 zatwierdzający przepisy wykonawcze do ustawy nr 571/2003

Argumenty

Skuteczne argumenty

Strony niezarejestrowanej umowy spółki nieposiadającej osobowości prawnej nie mogą być uznane za podatników VAT. Prawo do odliczenia VAT wymaga posiadania faktury i obiektywnych dowodów na dostarczenie towarów/usług na potrzeby własnych transakcji podlegających opodatkowaniu.

Godne uwagi sformułowania

zasada neutralności podatkowej prawo do odliczenia VAT stanowi podstawową zasadę wspólnego systemu VAT ciężar udowodnienia spełnienia przesłanek skorzystania z prawa do odliczenia spoczywa na podatniku wnioskującym o odliczenie VAT

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezes izby

F. Biltgen

sędzia

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów VAT dotyczących statusu podatnika w przypadku spółek nieposiadających osobowości prawnej oraz prawa do odliczenia VAT w braku faktur."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niezarejestrowanej spółki i braku dokumentacji VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych zasad VAT, takich jak status podatnika i prawo do odliczenia, w kontekście złożonych transakcji nieruchomościowych i umów spółek. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Niezarejestrowana spółka a VAT: Czy wspólnicy są podatnikami i czy można odliczyć podatek bez faktury?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI