C-516/19

Trybunał Sprawiedliwości UE zinterpretował przepisy dotyczące definicji MŚP, określając, kiedy organy publiczne sprawują kontrolę nad przedsiębiorstwem, co wyklucza jego status jako MŚP.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 3 ust. 4 załącznika I do rozporządzenia (UE) nr 651/2014, który wyklucza możliwość uznania przedsiębiorstwa za MŚP, jeśli 25% lub więcej jego kapitału lub praw głosu kontrolują organy publiczne. Sąd odsyłający pytał, czy uniwersytety, szkoły wyższe i izby handlowe są organami publicznymi oraz czy pośrednia kontrola przez organy publiczne wystarczy do wykluczenia statusu MŚP. Trybunał orzekł, że pojęcie 'organu publicznego' jest autonomiczne i obejmuje te instytucje, a pośrednia kontrola przez organy publiczne, nawet jeśli nie ma dowodów na faktyczne wpływanie na decyzje, jest wystarczająca do wykluczenia statusu MŚP.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 3 ust. 4 załącznika I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014, który określa kryteria wykluczenia przedsiębiorstwa z kategorii MŚP (małych i średnich przedsiębiorstw) w przypadku, gdy co najmniej 25% jego kapitału lub praw głosu jest kontrolowane przez organy publiczne. Sprawa wyłoniła się w kontekście odmowy przyznania dotacji spółce NMI Technologietransfer GmbH (NMI TT) przez EuroNorm GmbH, która uznała, że NMI TT nie spełnia kryteriów MŚP z powodu pośredniej kontroli sprawowanej przez organy publiczne poprzez fundację prawa cywilnego (instytut NMI), będącą jej większościowym udziałowcem. Instytut NMI posiadał 90% kapitału NMI TT, a jego rada fundacji składała się w większości z przedstawicieli organów publicznych (ministerstw, miasta, uniwersytetu, szkoły wyższej, izby handlowej). Sąd odsyłający (Verwaltungsgericht Berlin) zadał osiem pytań prejudycjalnych, koncentrując się na definicji „organu publicznego” oraz na tym, czy sama możliwość sprawowania kontroli przez organy publiczne (poprzez posiadanie udziałów lub praw głosu) jest wystarczająca do wykluczenia statusu MŚP, bez konieczności dowodzenia faktycznego wpływu na podejmowane decyzje. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w swoim wyroku z dnia 24 września 2020 r. orzekł, że: 1. Pojęcie „organu publicznego” w rozumieniu art. 3 ust. 4 załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014 jest autonomicznym pojęciem prawa UE. Powinno ono obejmować podmioty takie jak uniwersytety, placówki szkolnictwa wyższego oraz izby handlowo-przemysłowe, jeśli spełniają kryteria: utworzenia w celu zaspokajania potrzeb leżących w interesie ogólnym, posiadania osobowości prawnej oraz bycia w przeważającej części finansowanym lub kontrolowanym przez państwo, jednostki samorządu terytorialnego lub inne organy publiczne. Okoliczność, że osoby powołane przez te organy pełnią funkcje w ramach wolontariatu, nie ma znaczenia, gdyż ich powołanie wynika ze statusu w organie publicznym. 2. Dla stwierdzenia istnienia kontroli przez organy publiczne wystarczy, że posiadają one wspólnie, choćby pośrednio, co najmniej 25% kapitału lub praw głosu w danym przedsiębiorstwie (lub w przedsiębiorstwie sprawującym nad nim kontrolę), zgodnie ze statutem tego ostatniego. Nie jest konieczne badanie, czy organy te faktycznie wpływają na wykonywanie praw głosu przez swoich przedstawicieli lub koordynują ich działania. Sama struktura własnościowa i reprezentacja w organach decyzyjnych jest wystarczająca. TSUE podkreślił, że kryterium niezależności ma na celu zapewnienie, by środki przeznaczone dla MŚP trafiały do przedsiębiorstw faktycznie potrzebujących wsparcia ze względu na swój rozmiar, a nie do podmiotów powiązanych z większymi grupami lub organami publicznymi, które mają dostęp do innych zasobów. Wykładnia przepisów dotyczących MŚP powinna być ścisła, a celem jest zapewnienie przejrzystości administracyjnej i pewności prawa.

Zagadnienia prawne (4)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (13)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy