C-500/20

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-07-14
cjeutransporttransport kolejowyWysokatrybunal
transport kolejowyCOTIFCUIodpowiedzialność zarządcyszkody materialnekoszty najmuprawo międzynarodoweprawo UEodesłanie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że koszty najmu lokomotyw zastępczych nie są szkodą materialną w rozumieniu Konwencji COTIF, ale strony mogą rozszerzyć odpowiedzialność na mocy prawa krajowego.

Sprawa dotyczyła wykładni Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF) w kontekście szkody powstałej w wyniku wykolejenia lokomotyw. Przewoźnik dochodził zwrotu kosztów najmu lokomotyw zastępczych od zarządcy infrastruktury. Trybunał orzekł, że koszty te nie stanowią szkody materialnej w rozumieniu art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI) do COTIF, ale strony mogą rozszerzyć odpowiedzialność na mocy prawa krajowego, nawet jeśli wprowadza ono odpowiedzialność opartą na winie.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF), w szczególności przepisów dotyczących odpowiedzialności zarządcy infrastruktury kolejowej. Spór powstał między austriackim zarządcą infrastruktury ÖBB-Infrastruktur AG a niemieckim przewoźnikiem Lokomotion Gesellschaft für Schienentraktion mbH, po wykolejeniu się lokomotyw należących do Lokomotion. Lokomotion dochodziło od ÖBB zwrotu kosztów najmu lokomotyw zastępczych, argumentując, że są to szkody materialne w rozumieniu art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI) do COTIF. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania prejudycjalne, stwierdził, że jest właściwy do dokonania wykładni przepisów COTIF, ponieważ dotyczą one obszaru transportu, w którym UE posiada kompetencje dzielone i które zostały wykonane poprzez przyjęcie dyrektywy 2012/34. W odpowiedzi na drugie pytanie prejudycjalne, Trybunał orzekł, że art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI) należy interpretować w ten sposób, że zakres odpowiedzialności zarządzającego infrastrukturą za szkody materialne nie obejmuje kosztów poniesionych przez przedsiębiorstwo kolejowe w związku z wynajęciem lokomotyw zastępczych na okres naprawy uszkodzonych lokomotyw. Koszty te uznano za szkodę majątkową, a nie materialną. Odpowiadając na trzecie pytanie, Trybunał stwierdził, że art. 4 i art. 19 § 1 załącznika E (CUI) należy interpretować w ten sposób, że strony umowy mogą rozszerzyć swoją odpowiedzialność poprzez ogólne odesłanie do prawa krajowego, na mocy którego zakres odpowiedzialności zarządzającego infrastrukturą jest szerszy, a odpowiedzialność ta zostaje uzależniona od istnienia winy. Ostatecznie, Trybunał orzekł, że koszty najmu lokomotyw zastępczych nie są objęte odpowiedzialnością za szkody materialne na podstawie art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI), ale strony mogą skutecznie rozszerzyć odpowiedzialność na mocy prawa krajowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, Trybunał jest właściwy do dokonania wykładni art. 4, art. 8 § 1 lit. b) i art. 19 § 1 załącznika E (CUI), ponieważ przepisy te dotyczą obszaru transportu, w którym Unia posiada kompetencje dzielone i które zostały wykonane poprzez przyjęcie dyrektywy 2012/34.

Uzasadnienie

Umowa o przystąpieniu UE do COTIF stanowi akt przyjęty przez instytucję UE, a jej postanowienia stanowią integralną część porządku prawnego UE. Dziedzina transportu kolejowego, której dotyczą przepisy, jest objęta kompetencjami dzielonymi UE, które zostały wykonane przez przyjęcie dyrektywy 2012/34. Jednolita wykładnia przepisów międzynarodowych, które mogą mieć zastosowanie zarówno do sytuacji objętych prawem krajowym, jak i prawem UE, jest niezbędna i leży w gestii Trybunału.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
ÖBB-Infrastruktur Aktiengesellschaftspolkapozwany
Lokomotion Gesellschaft für Schienentraktion mbHspolkaskarżący
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (24)

Główne

CUI art. 4

Przepisy ujednolicone o umowie użytkowania infrastruktury w międzynarodowej komunikacji kolejowej

CUI art. 8 § 1

Przepisy ujednolicone o umowie użytkowania infrastruktury w międzynarodowej komunikacji kolejowej

CUI art. 19 § 1

Przepisy ujednolicone o umowie użytkowania infrastruktury w międzynarodowej komunikacji kolejowej

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pomocnicze

COTIF art. 2

Konwencja o międzynarodowym przewozie kolejami

COTIF art. 6 § 1

Konwencja o międzynarodowym przewozie kolejami

CUI art. 8 § 4

Przepisy ujednolicone o umowie użytkowania infrastruktury w międzynarodowej komunikacji kolejowej

Umowa o przystąpieniu art. 2

Umowa między Unią Europejską a Międzyrządową Organizacją Międzynarodowych Przewozów Kolejami w sprawie przystąpienia Unii Europejskiej do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF)

Umowa o przystąpieniu art. 7

Umowa między Unią Europejską a Międzyrządową Organizacją Międzynarodowych Przewozów Kolejami w sprawie przystąpienia Unii Europejskiej do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF)

Umowa o przystąpieniu art. 9

Umowa między Unią Europejską a Międzyrządową Organizacją Międzynarodowych Przewozów Kolejami w sprawie przystąpienia Unii Europejskiej do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF)

Decyzja 2013/103

Decyzja Rady 2013/103/UE

Dyrektywa 2012/34 art. 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE

Dyrektywa 2012/34 art. 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE

Dyrektywa 2012/34 art. 28

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE

TFUE art. 4 § 2 lit. g)

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 90

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 91

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 100 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 171

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 172

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

ABGB

Austriacki kodeks cywilny

UGB

Austriacki kodeks spółek

EKHFLG

Austriacka ustawa o odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem kolejowym oraz ruchem pojazdów mechanicznych

Konwencja wiedeńska art. 31

Konwencja wiedeńska o prawie traktatów

Argumenty

Skuteczne argumenty

Koszty najmu lokomotyw zastępczych nie stanowią szkody materialnej w rozumieniu art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI). Strony umowy mogą rozszerzyć swoją odpowiedzialność poprzez odesłanie do prawa krajowego, nawet jeśli wprowadza ono odpowiedzialność opartą na winie.

Odrzucone argumenty

Koszty najmu lokomotyw zastępczych stanowią szkody materialne w rozumieniu art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI). Odesłanie do prawa krajowego nie może skutecznie rozszerzyć odpowiedzialności ponad zakres określony w załączniku E (CUI), jeśli wprowadza ono odpowiedzialność opartą na winie zamiast odpowiedzialności obiektywnej.

Godne uwagi sformułowania

koszty poniesione w celu usunięcia skutków szkód materialnych, takie jak w szczególności koszty wynajmu lokomotyw, stanowią szkodę majątkową, a nie szkodę materialną w rozumieniu art. 8 § 1 lit. b) załącznika E (CUI) art. 4 załącznika E (CUI) nie stoi na przeszkodzie temu, by odesłanie do prawa krajowego skutkowało wprowadzeniem, obok zasad odpowiedzialności przewidzianych w załączniku E (CUI), reżimu odpowiedzialności innego niż reżim odpowiedzialności obiektywnej.

Skład orzekający

E. Regan

prezes izby

I. Jarukaitis

sprawozdawca

M. Ilešič

sędzia

D. Gratsias

sędzia

Z. Csehi

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia szkody materialnej w kontekście przepisów COTIF oraz możliwość rozszerzenia odpowiedzialności umownej na mocy prawa krajowego w transporcie kolejowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów COTIF i załącznika CUI, ale zasady wykładni i rozszerzenia odpowiedzialności mogą mieć zastosowanie analogicznie w innych obszarach prawa międzynarodowego i unijnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu odpowiedzialności w transporcie kolejowym, który ma znaczenie praktyczne dla firm działających na rynku. Wykładnia pojęcia szkody materialnej i możliwość modyfikacji odpowiedzialności umownej są kluczowe dla prawników i przedsiębiorców z branży.

Czy koszty najmu lokomotyw zastępczych to szkoda materialna? TSUE wyjaśnia zasady odpowiedzialności w transporcie kolejowym.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI