C-497/10 PPU

Trybunał Sprawiedliwości2010-12-22
cjeuprawo_ue_ogolnewspółpraca sądowa w sprawach cywilnychWysokatrybunal
odpowiedzialność rodzicielskajurysdykcjazwykły pobyt dzieckaprawo do pieczyrozporządzenie Bruksela II biswspółpraca sądowadzieciKonwencja Haskka

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE określił kryteria ustalania zwykłego pobytu dziecka w kontekście jurysdykcji w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej, podkreślając znaczenie integracji dziecka ze środowiskiem.

Sprawa dotyczyła ustalenia jurysdykcji w sporze o pieczę nad dzieckiem, które matka przeniosła z Anglii do Francji. Sąd odsyłający pytał o kryteria określania zwykłego pobytu dziecka oraz o wpływ wcześniejszych orzeczeń francuskich na postępowanie brytyjskie. Trybunał wyjaśnił, że zwykły pobyt oznacza integrację dziecka ze środowiskiem, a wiek i sytuacja matki są kluczowe dla niemowląt. Podkreślono, że orzeczenia francuskie oddalające wniosek o powrót dziecka na podstawie Konwencji Haskiej nie wpływają na jurysdykcję sądu, do którego wcześniej wniesiono sprawę.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 w sprawie jurysdykcji w sprawach małżeńskich i odpowiedzialności rodzicielskiej. Sprawa dotyczyła konfliktu jurysdykcji między sądami angielskimi a francuskimi w kwestii pieczy nad dzieckiem, które matka przeniosła z Anglii do Francji. Sąd odsyłający (Court of Appeal) pytał o kryteria ustalania zwykłego pobytu dziecka na potrzeby art. 8 i 10 rozporządzenia, a także o to, czy sąd może być uznany za 'instytucję lub inną jednostkę' posiadającą prawo do pieczy, oraz jaki wpływ na postępowanie brytyjskie mają wcześniejsze orzeczenia francuskiego sądu oddalającego wniosek o powrót dziecka. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpoznając sprawę w trybie pilnym, wyjaśnił, że pojęcie zwykłego pobytu dziecka oznacza miejsce, gdzie dziecko wykazuje pewną integrację ze środowiskiem społecznym i rodzinnym. W przypadku niemowląt kluczowe są czynniki związane z matką, takie jak przyczyny jej przeprowadzki, pochodzenie i nawiązane relacje. Trybunał stwierdził również, że orzeczenia francuskiego sądu oddalające wniosek o powrót dziecka na podstawie Konwencji Haskiej nie mają wpływu na postępowanie w państwie, do którego dziecko zostało przeniesione, jeśli tam zostało wcześniej wszczęte postępowanie dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej. Wskazano, że w sytuacji konfliktu jurysdykcji, sąd, do którego pozew wniesiono później, powinien zawiesić postępowanie do czasu ustalenia jurysdykcji sądu, do którego pozew wniesiono wcześniej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Zwykły pobyt dziecka oznacza miejsce, gdzie wykazuje ono pewną integrację ze środowiskiem społecznym i rodzinnym. W przypadku niemowląt kluczowe są czynniki związane z matką, takie jak przyczyny jej przeprowadzki, pochodzenie, nawiązane relacje oraz długość i warunki pobytu. Do sądu krajowego należy ustalenie zwykłego pobytu na podstawie wszystkich istotnych okoliczności.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił autonomiczne znaczenie pojęcia 'zwykłego pobytu' w prawie UE, które należy interpretować w świetle zasady dobra dziecka i kryterium bliskości. Wskazał na potrzebę analizy integracji dziecka ze środowiskiem, uwzględniając wiek dziecka i sytuację rodzica sprawującego opiekę. W przypadku braku możliwości ustalenia zwykłego pobytu, jurysdykcję należy określić na podstawie kryterium 'obecności dziecka'.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Barbara Mercrediosoba_fizycznaskarżący
Richard Chaffeosoba_fizycznapozwany
Zjednoczone Królestwopanstwo_czlonkowskieinterwenient
Niemcypanstwo_czlonkowskieinterwenient
Francjapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (14)

Główne

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Definicje: 'sąd', 'odpowiedzialność rodzicielska', 'piecza nad dzieckiem', 'prawo do osobistej styczności', 'bezprawne uprowadzenie albo zatrzymanie dziecka'.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 8 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Jurysdykcja w sprawach odpowiedzialności rodzicielskiej przysługuje sądom państwa członkowskiego, w którym dziecko ma zwykły pobyt w chwili wniesienia pozwu.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 10

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Utrzymanie jurysdykcji sądów państwa pierwotnego pobytu w przypadku bezprawnego uprowadzenia lub zatrzymania dziecka.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 16

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Moment wszczęcia postępowania przed sądem.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 19 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Zawieszenie postępowania w przypadku równoczesnego wniesienia pozwów do sądów różnych państw członkowskich.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 19 § 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Stwierdzenie braku jurysdykcji przez sąd, do którego pozew wniesiono później, na rzecz sądu, do którego wniesiono go wcześniej.

Pomocnicze

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 11 § 8

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Możliwość późniejszego orzeczenia o powrocie dziecka, nawet jeśli odmówiono go na podstawie Konwencji Haskiej.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 13 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Jurysdykcja sądów państwa, w którym dziecko się znajduje, jeśli nie można ustalić zwykłego pobytu.

Rozporządzenie Bruksela II bis art. 60

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003

Pierwszeństwo rozporządzenia nad Konwencją Haską z 1980 r. w sprawach uregulowanych rozporządzeniem.

Konwencja Haskka art. 1

Konwencja Haskka z 1980 r.

Cel konwencji: zapewnienie niezwłocznego powrotu dzieci bezprawnie uprowadzonych lub zatrzymanych.

Konwencja Haskka art. 13

Konwencja Haskka z 1980 r.

Okoliczności wyłączające obowiązek wydania dziecka.

Konwencja Haskka art. 19

Konwencja Haskka z 1980 r.

Orzeczenie o zwrocie dziecka nie narusza istoty prawa do opieki.

Children Act art. 4

Children Act 1989

Sposoby przyznania władzy rodzicielskiej ojcu w Anglii i Walii.

Children Act art. 8

Children Act 1989

Postanowienia sądów dotyczące miejsca pobytu, kontaktów, zakazanych działań i szczególnych kwestii.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kryterium zwykłego pobytu powinno być interpretowane autonomicznie w prawie UE, z uwzględnieniem zasady dobra dziecka i bliskości. W przypadku niemowląt, integracja ze środowiskiem rodzinnym matki jest kluczowa dla ustalenia zwykłego pobytu. Orzeczenia francuskiego sądu oddalające wniosek o powrót dziecka na podstawie Konwencji Haskiej nie wpływają na jurysdykcję sądu brytyjskiego, jeśli postępowanie zostało tam wszczęte wcześniej. Sąd, do którego pozew wniesiono później, powinien zawiesić postępowanie do czasu ustalenia jurysdykcji sądu, do którego pozew wniesiono wcześniej.

Odrzucone argumenty

Argumenty sugerujące, że sąd brytyjski miał jurysdykcję, ponieważ ojciec złożył wniosek telefonicznie, a dziecko przebywało w Anglii przez krótki czas po urodzeniu, zostały odrzucone w kontekście ustalania zwykłego pobytu i momentu wszczęcia postępowania. Argumenty dotyczące wpływu orzeczenia francuskiego sądu na postępowanie brytyjskie zostały odrzucone w świetle art. 19 rozporządzenia.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie zwykłego pobytu [...] należy interpretować w ten sposób, że pobyt ten odpowiada miejscu, gdzie dziecko wykazuje pewną integrację ze środowiskiem społecznym i rodzinnym. w przypadku niemowlęcia [...] należy ocenić jej integrację z jej środowiskiem społecznym i rodzinnym. orzeczenia sądu państwa członkowskiego oddalające na mocy konwencji haskiej [...] wniosek o niezwłoczny powrót dziecka [...] nie mają wpływu na orzeczenia, które mają być wydane w tym drugim państwie członkowskim we wszczętych wcześniej i nadal zawisłych postępowaniach.

Skład orzekający

A. Tizzano

prezes_izby

A. Borg Barthet

sędzia

M. Ilešič

sędzia

E. Levits

sprawozdawca

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie jurysdykcji w sprawach transgranicznych dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, interpretacja pojęcia 'zwykłego pobytu dziecka' w prawie UE, relacje między rozporządzeniem Bruksela II bis a Konwencją Haską."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji niemowlęcia i konfliktu jurysdykcji między dwoma państwami członkowskimi. Interpretacja 'zwykłego pobytu' wymaga analizy wszystkich okoliczności faktycznych w każdym indywidualnym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy emocjonalnie naładowanego tematu pieczy nad dzieckiem w kontekście międzynarodowym, co czyni ją interesującą dla szerszego grona odbiorców, nie tylko prawników.

Gdzie jest 'dom' Twojego dziecka? TSUE wyjaśnia, kto decyduje o pieczy w sporach międzynarodowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI