C-496/18 i C-497/18

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2020-03-26
cjeuzamowienia_publicznezmiany umów, procedury odwoławcze, terminy zawiteWysokatrybunal
zamówienia publicznepewność prawaterminy zawiteprocedury odwoławczeprawo UEochrona interesów finansowych UEwsteczność przepisówmonitorowanie umów

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że zasada pewności prawa sprzeciwia się wstecznemu stosowaniu przepisów pozwalających organowi monitorującemu na wszczęcie postępowania w sprawie naruszeń umów o zamówienia publiczne po upływie terminów zawitych.

Sprawa dotyczyła wykładni prawa UE w kontekście węgierskich przepisów pozwalających organowi monitorującemu na wszczęcie postępowania w sprawie naruszeń umów o zamówienia publiczne, nawet po upływie terminów zawitych przewidzianych w poprzednim prawie. Sąd odsyłający pytał, czy zasada pewności prawa i inne przepisy UE sprzeciwiają się takiemu wstecznemu stosowaniu przepisów. Trybunał uznał, że zasada pewności prawa sprzeciwia się wstecznemu przywracaniu terminów zawitych, nawet w celu ochrony interesów finansowych Unii.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczyły wykładni przepisów UE, w szczególności dyrektyw dotyczących zamówień publicznych oraz Karty praw podstawowych, w kontekście węgierskich przepisów, które pozwoliły organowi monitorującemu na wszczęcie postępowania w sprawie naruszeń umów o zamówienia publiczne, nawet po upływie terminów zawitych przewidzianych w poprzednim ustawodawstwie. Sąd odsyłający pytał, czy zasada pewności prawa i inne zasady prawa UE sprzeciwiają się takiemu wstecznemu stosowaniu przepisów, które pozwalały na przywrócenie biegu terminów zawitych. Trybunał orzekł, że zasada pewności prawa, która wymaga, aby przepisy były jasne, precyzyjne i przewidywalne, sprzeciwia się wstecznemu stosowaniu przepisów umożliwiających organowi monitorującemu wszczęcie postępowania po upływie terminów zawitych, nawet w celu ochrony interesów finansowych Unii. Trybunał podkreślił, że choć prawo UE dopuszcza wyjątki od zasady nie-retroaktywności, to zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań sprzeciwia się sytuacji, w której nowe przepisy pozwalają na przywrócenie terminów zawitych, gdy zostały one już przekroczone na mocy poprzednich przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Zasada pewności prawa sprzeciwia się wstecznemu stosowaniu przepisów krajowych, które pozwalają na przywrócenie biegu terminów zawitych w celu wszczęcia postępowania odwoławczego, nawet jeśli miało to miejsce w celu ochrony interesów finansowych Unii.

Uzasadnienie

Zasada pewności prawa wymaga, aby przepisy były jasne, precyzyjne i przewidywalne, a ich skutki nie powinny być retroaktywne, chyba że jest to uzasadnione i z poszanowaniem uzasadnionych oczekiwań. Wsteczne przywracanie terminów zawitych narusza tę zasadę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

sąd odsyłający uzyskał odpowiedź na pytania prejudycjalne

Strony

NazwaTypRola
Hungeod Közlekedésfejlesztési, Földmérési, Út- és Vasúttervezési Kft.spolkaskarżący
Sixense Soldataspolkaskarżący
Budapesti Közlekedési Zrt.spolkaskarżący
Közbeszerzési Hatóság Közbeszerzési Döntőbizottságorgan_krajowypozwany
Közbeszerzési Hatóság Elnökeorgan_krajowyinterwenient
Rząd węgierskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient
Matrics Consults Ltdspolkapozwany

Przepisy (16)

Główne

Dyrektywa 89/665/EWG art. 1 § 1 i 3

Dyrektywa Rady 89/665/EWG

Państwa członkowskie zapewniają dostępność skutecznych procedur odwoławczych dla podmiotów mających interes w zamówieniu.

Dyrektywa 92/13/EWG art. 1 § 1 i 3

Dyrektywa Rady 92/13/EWG

Państwa członkowskie zapewniają dostępność skutecznych procedur odwoławczych dla podmiotów mających interes w zamówieniu.

Dyrektywa 2014/24/UE art. 83 § 1 i 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE

Państwa członkowskie zapewniają monitorowanie stosowania przepisów dotyczących zamówień publicznych.

Dyrektywa 2014/25/UE art. 99 § 1 i 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE

Państwa członkowskie zapewniają monitorowanie stosowania przepisów dotyczących zamówień publicznych.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. art. 303 § 1

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. (Węgry)

Warunki dopuszczalności zmian w umowie.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. art. 307 § 3

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. (Węgry)

Wszczęcie postępowania z urzędu przez prezesa urzędu zamówień publicznych w przypadku naruszenia § 303.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. art. 327 § 2 lit. a

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2003 r. (Węgry)

Termin 30 dni na wszczęcie postępowania z urzędu od dnia powzięcia wiedzy o naruszeniu.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. art. 152 § 1 i 2

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. (Węgry)

Terminy na wszczęcie postępowania z urzędu przez prezesa urzędu zamówień publicznych.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. art. 153 § 1 lit. c

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. (Węgry)

Wszczęcie postępowania z urzędu w przypadku naruszenia ustawy.

ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. art. 197 § 1

Ustawa o zamówieniach publicznych z 2015 r. (Węgry)

Przepisy przejściowe dotyczące stosowania ustawy do umów zawartych przed jej wejściem w życie, w tym monitorowania zmian.

dekret rządowy 4/2011 art. 80 § 3

Dekret rządowy 4/2011 (Węgry)

Obowiązek przechowywania dokumentacji projektów finansowanych ze środków UE do 31 grudnia 2020 r.

Pomocnicze

Dyrektywa 2007/66/WE § Motywy 2, 25, 27 i 36

Dyrektywa 2007/66/WE

Wzmocnienie procedur odwoławczych, nacisk na pewność prawa i ograniczenie czasowe możliwości stwierdzenia nieskuteczności umowy.

Karta art. 41 § 1

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do dobrej administracji (nie miało zastosowania do państw członkowskich).

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

k.c. art. 200 § 2

Kodeks cywilny (Węgry, 1959)

Nieważność umów naruszających prawo.

k.c. art. 6:95

Kodeks cywilny (Węgry, 2013)

Nieważność umów naruszających prawo.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasada pewności prawa sprzeciwia się wstecznemu stosowaniu przepisów pozwalających na przywrócenie terminów zawitych. Prawo UE nie nakazuje ani nie zakazuje procedur odwoławczych z urzędu, ale muszą one być zgodne z prawem UE.

Odrzucone argumenty

Argumenty o dopuszczalności wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym (odrzucone przez Trybunał).

Godne uwagi sformułowania

zasada pewności prawa sprzeciwia się temu, aby przepisy prawa były jasne i precyzyjne, a ich skutki przewidywalne, zwłaszcza wówczas, gdy pociągają one za sobą niekorzystne konsekwencje dla jednostek i przedsiębiorstw zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań sprzeciwia się temu, aby zmiany wprowadzone w uregulowaniach krajowych umożliwiały krajowemu organowi monitorującemu wszczęcie postępowania odwoławczego w sytuacji, gdy upłynął termin zawity przewidziany we wcześniejszych uregulowaniach

Skład orzekający

M. Vilaras

prezes izby

S. Rodin

sędzia

D. Šváby

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

N. Piçarra

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady pewności prawa w kontekście wstecznego stosowania przepisów krajowych dotyczących zamówień publicznych i terminów zawitych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej na Węgrzech, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady pewności prawa i jej zastosowania w kontekście zamówień publicznych, co jest istotne dla praktyków prawa zamówień publicznych. Pokazuje, jak prawo UE może ograniczać wsteczne stosowanie przepisów krajowych.

Czy prawo UE chroni przed wstecznym stosowaniem przepisów o zamówieniach publicznych po upływie terminów?

Sektor

zamówienia publiczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI