C-477/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2011-03-10
cjeuprawo_pracyochrona-pracownikow-niewyplacalnosc-pracodawcyWysokatrybunal
niewypłacalność pracodawcyochrona pracownikówinstytucja gwarancyjnaprawo pracydyrektywa UEroszczenia pracowniczetransgraniczne zatrudnienie

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pracownik wykonujący pracę w jednym państwie członkowskim, którego pracodawca ma siedzibę w innym państwie członkowskim, w przypadku niewypłacalności pracodawcy, może skorzystać z korzystniejszej gwarancji krajowej, nawet jeśli właściwa instytucja gwarancyjna jest ustalona na podstawie prawa UE.

Sprawa dotyczyła pracownika, który wykonywał pracę w Belgii dla francuskiej firmy, która następnie zbankrutowała. Pracownik domagał się wypłaty należności od belgijskiej instytucji gwarancyjnej, jednak sąd krajowy uznał, że właściwa jest francuska instytucja. Trybunał Sprawiedliwości UE wyjaśnił, że choć dyrektywa UE określa właściwą instytucję gwarancyjną, nie wyklucza to możliwości skorzystania przez pracownika z korzystniejszej gwarancji krajowej, pod warunkiem, że zapewnia ona wyższy poziom ochrony.

Sprawa C-477/09 dotyczyła interpretacji dyrektyw 80/987/EWG i 2002/74/WE w kontekście niewypłacalności pracodawcy i ochrony pracowników. Pracownik, Charles Defossez, wykonywał pracę w Belgii dla francuskiej spółki Sotimon SARL, która została postawiona w stan likwidacji. Pracownik dochodził swoich roszczeń od belgijskiej instytucji gwarancyjnej (Office national de l’emploi – fonds de fermeture d’entreprises) oraz francuskiej instytucji (Centre de gestion et d’études de l’Association pour la gestion du régime de garantie des créances des salariés de Lille – CGEA de Lille). Sąd krajowy (Cour de cassation) miał wątpliwości, która instytucja jest właściwa do wypłaty należności, zwłaszcza w kontekście możliwości skorzystania z korzystniejszej gwarancji krajowej. Trybunał Sprawiedliwości UE, orzekając w trybie prejudycjalnym, wyjaśnił, że artykuł 3 dyrektywy 80/987, w brzmieniu obowiązującym przed zmianami wprowadzonymi dyrektywą 2002/74, nakłada obowiązek wypłaty należności na instytucję państwa członkowskiego, w którym znajduje się siedziba pracodawcy, jeśli pracodawca ten nie ma siedziby w państwie, gdzie pracownik faktycznie pracował, i wypełnia obowiązek finansowania instytucji gwarancyjnej w państwie swojej siedziby. Jednocześnie Trybunał podkreślił, że dyrektywa 80/987 nie stoi na przeszkodzie temu, aby prawo krajowe przewidywało możliwość skorzystania przez pracownika z korzystniejszej gwarancji krajowej, która uzupełnia lub zastępuje gwarancję unijną, pod warunkiem wyższego poziomu ochrony pracownika. W analizowanej sprawie, likwidacja pracodawcy nastąpiła przed 8 października 2005 r., co oznaczało, że nie można było bezpośrednio stosować dyrektywy 2002/74, a jedynie dyrektywę 80/987 w jej pierwotnym brzmieniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Właściwą instytucją gwarancyjną jest instytucja państwa członkowskiego, w którym znajduje się siedziba pracodawcy, jeśli pracodawca ten nie ma siedziby w państwie, gdzie pracownik faktycznie pracował, i wypełnia obowiązek finansowania instytucji gwarancyjnej w państwie swojej siedziby. Dotyczy to sytuacji, gdy niewypłacalność nastąpiła przed 8 października 2005 r. i stosuje się dyrektywę 80/987 w pierwotnym brzmieniu.

Uzasadnienie

Trybunał oparł się na art. 3 dyrektywy 80/987, wskazując, że w sytuacji braku zakładu pracodawcy w państwie pracy pracownika, a istnienia siedziby i opłacania składek w innym państwie, to instytucja z państwa siedziby jest właściwa. Analiza uwzględniała orzecznictwo dotyczące podobnych spraw (Mosbæk, Everson i Barrass).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Charles Defossezosoba_fizycznaskarżący
Christian Wiartinnesyndyk masy upadłościowej Sotimon SARL
Sotimon SARLspolkapozwany
Office national de l’emploi – fonds de fermeture d’entreprisesorgan_krajowyinterwenient
Centre de gestion et d’études de l’Association pour la gestion du régime de garantie des créances des salariés de Lille (CGEA)organ_krajowyinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Daniapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Hiszpaniapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Finlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Szwecjapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Zjednoczone Królestwopanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

Dyrektywa 80/987/EWG art. 3

Dyrektywa Rady 80/987/EWG

Określa obowiązek instytucji gwarancyjnych do zapewnienia zaspokojenia roszczeń pracowników w przypadku niewypłacalności pracodawcy. W kontekście transgranicznym, w pierwotnym brzmieniu, wskazuje na instytucję państwa siedziby pracodawcy, jeśli pracownik pracuje w innym państwie i pracodawca nie ma tam zakładu.

Dyrektywa 2002/74/WE art. 8a

Dyrektywa 2002/74/WE

Wprowadza nowe kryterium określenia właściwej instytucji gwarancyjnej w sytuacjach transgranicznych, wskazując na państwo, na którego terytorium pracownicy stale pracują lub pracowali. Jednakże w tej sprawie nie miała zastosowania ze względu na datę niewypłacalności.

Pomocnicze

Dyrektywa 80/987/EWG art. 9

Dyrektywa Rady 80/987/EWG

Nie narusza prawa państw członkowskich do stosowania lub wprowadzania przepisów ustawowych, wykonawczych bądź administracyjnych korzystniejszych dla pracowników.

Dyrektywa 2002/74/WE art. 2 ust. 1

Dyrektywa 2002/74/WE

Określa termin transpozycji dyrektywy do prawa krajowego (8 października 2005 r.) i datę jej stosowania do przypadków niewypłacalności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość skorzystania przez pracownika z korzystniejszej gwarancji krajowej, zgodnie z art. 9 dyrektywy 80/987. Interpretacja art. 3 dyrektywy 80/987 w pierwotnym brzmieniu, wskazująca na instytucję państwa siedziby pracodawcy jako właściwą w analizowanym przypadku.

Odrzucone argumenty

Argumentacja sugerująca, że art. 8a dyrektywy 80/987 (w brzmieniu zmienionym) wyklucza możliwość skorzystania z innej instytucji niż ta wskazana w tym przepisie. Próba zastosowania dyrektywy 2002/74 do przypadku niewypłacalności, który nastąpił przed terminem jej transpozycji.

Godne uwagi sformułowania

dyrektywa 80/987 nie stoi na przeszkodzie temu, aby ustawodawstwo państwa członkowskiego przewidywało możliwość skorzystania przez pracownika najemnego z gwarancji należności pracowniczych instytucji krajowej [...] pod warunkiem, że gwarancja ta wiąże się z wyższym poziomem ochrony pracownika.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes_izby

R. Silva de Lapuerta

sędzia

E. Juhász

sprawozdawca

G. Arestis

sędzia

J. Malenovský

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad ochrony pracowników w przypadku niewypłacalności pracodawcy w kontekście transgranicznym, zwłaszcza w odniesieniu do możliwości stosowania korzystniejszych przepisów krajowych."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji, gdy niewypłacalność pracodawcy nastąpiła przed 8 października 2005 r. (stosowanie dyrektywy 80/987 w pierwotnym brzmieniu). Nowsze przepisy (dyrektywa 2002/74) mogą mieć inne zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest istotna dla pracowników pracujących w różnych krajach UE i dla prawników zajmujących się prawem pracy i upadłościowym. Wyjaśnia złożone kwestie odpowiedzialności instytucji gwarancyjnych i możliwości ochrony pracowników.

Pracujesz za granicą dla firmy z innego kraju? Sprawdź, kto zapłaci, gdy pracodawca zbankrutuje!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI