C-476/17
Podsumowanie
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów dyrektyw 2001/29/WE i 2006/115/WE w sprawie praw autorskich i pokrewnych, w szczególności w kontekście techniki samplingu (próbkowania) w muzyce. Spór dotyczył wykorzystania przez spółkę Pelham krótkiej, dwusekundowej sekwencji rytmicznej z fonogramu zespołu Kraftwerk w nowym utworze. Sądy krajowe miały wątpliwości, czy takie działanie narusza wyłączne prawo producenta fonogramu do zwielokrotniania i rozpowszechniania, a także czy można je zakwalifikować jako dozwolone cytowanie. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę w pełnym składzie, orzekł, że pobranie próbki dźwiękowej z fonogramu, nawet bardzo krótkiej, do celów włączenia jej do innego utworu, stanowi zwielokrotnienie w rozumieniu art. 2 lit. c) dyrektywy 2001/29/WE. Jednakże, jeśli próbka ta zostanie zamieszczona w zmienionej i nierozpoznawalnej dla ucha postaci, nie stanowi ona zwielokrotnienia w rozumieniu tego przepisu, a tym samym nie narusza praw producenta fonogramu. Trybunał podkreślił konieczność zachowania właściwej równowagi między prawami własności intelektualnej a wolnością sztuki gwarantowaną przez Kartę praw podstawowych UE. Ponadto, orzeczono, że fonogram zawierający takie próbki nie jest "kopią" w rozumieniu dyrektywy 2006/115/WE, jeśli nie obejmuje całości lub istotnej części oryginalnego fonogramu. Wyjaśniono również, że państwa członkowskie nie mogą wprowadzać własnych, dodatkowych wyjątków od praw producentów fonogramów poza tymi przewidzianymi w dyrektywie 2001/29/WE. Wreszcie, Trybunał stwierdził, że pojęcie "cytowania" w rozumieniu art. 5 ust. 3 lit. d) dyrektywy 2001/29/WE nie obejmuje sytuacji, gdy wykorzystany utwór nie jest rozpoznawalny, co jest kluczowe dla nawiązania dialogu z cytowanym dziełem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów UE dotyczących samplingu muzycznego, prawa do zwielokrotniania, prawa do rozpowszechniania, prawa do cytowania oraz równowagi między prawami własności intelektualnej a wolnością sztuki.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów dyrektyw UE i może wymagać dostosowania do krajowych systemów prawnych w zakresie, w jakim nie wprowadzono pełnej harmonizacji. Kluczowe jest rozróżnienie między rozpoznawalnym a nierozpoznawalnym wykorzystaniem próbki.
Zagadnienia prawne (6)
Czy pobranie krótkiej próbki dźwiękowej z fonogramu do celów włączenia jej do innego utworu stanowi zwielokrotnienie w rozumieniu art. 2 lit. c) dyrektywy 2001/29/WE, naruszając wyłączne prawo producenta fonogramu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi zwielokrotnienie, chyba że próbka jest zamieszczona w zmienionej i nierozpoznawalnej dla ucha postaci.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że nawet krótka próbka dźwiękowa stanowi zwielokrotnienie w części fonogramu. Jednakże, jeśli próbka jest zmieniona i nierozpoznawalna, nie narusza to praw producenta ani nie stanowi zwielokrotnienia w rozumieniu dyrektywy, co jest zgodne z potrzebą zachowania równowagi między prawami własności intelektualnej a wolnością sztuki.
Czy fonogram zawierający próbki muzyczne przeniesione z innego fonogramu stanowi "kopię" tego fonogramu w rozumieniu art. 9 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2006/115/WE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie obejmuje całości lub istotnej części oryginalnego fonogramu.
Uzasadnienie
Pojęcie "kopii" w kontekście prawa do rozpowszechniania odnosi się do nośnika zawierającego całość lub istotną część dźwięków z oryginalnego fonogramu, mającego na celu zastąpienie legalnych egzemplarzy. Krótkie próbki, nawet jeśli rozpoznawalne, nie spełniają tego kryterium.
Czy państwa członkowskie mogą wprowadzać własne wyjątki lub ograniczenia od prawa producenta fonogramów do zwielokrotniania, inne niż te przewidziane w art. 5 dyrektywy 2001/29/WE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, lista wyjątków i ograniczeń w art. 5 dyrektywy jest wyczerpująca.
Uzasadnienie
Dyrektywa 2001/29/WE ma na celu pełną harmonizację niektórych aspektów praw autorskich, w tym wykaz wyjątków i ograniczeń. Wprowadzanie przez państwa członkowskie dodatkowych odstępstw podważałoby cel harmonizacji i pewność prawa.
Czy pojęcie "cytowania" w rozumieniu art. 5 ust. 3 lit. d) dyrektywy 2001/29/WE obejmuje sytuację, gdy nie jest możliwe zidentyfikowanie cytowanego utworu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, cytowanie wymaga możliwości identyfikacji utworu.
Uzasadnienie
Cytowanie, zgodnie z jego potocznym znaczeniem i celem, polega na nawiązaniu dialogu z cytowanym utworem. Jeśli utwór nie jest rozpoznawalny, nie można mówić o cytowaniu w tym sensie.
Czy art. 2 lit. c) dyrektywy 2001/29/WE stanowi środek pełnej harmonizacji materialnej treści prawa do zwielokrotniania dla producentów fonogramów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak.
Uzasadnienie
Przepis ten jednoznacznie definiuje wyłączne prawo do zwielokrotniania, nie pozostawiając marginesu swobody państwom członkowskim w zakresie jego treści.
Jak należy uwzględnić prawa podstawowe (w tym wolność sztuki) przy interpretacji przepisów dotyczących praw producentów fonogramów i wyjątków od nich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawa podstawowe, w tym wolność sztuki, muszą być wyważone z prawami własności intelektualnej, aby zapewnić właściwą równowagę.
Uzasadnienie
Prawo własności intelektualnej nie jest absolutne i musi być uwzględniane w kontekście innych praw podstawowych, takich jak wolność sztuki, zgodnie z Kartą praw podstawowych UE. Technika samplingu może być formą wyrazu artystycznego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Pelham GmbH | spolka | skarżący |
| Moses Pelham | osoba_fizyczna | skarżący |
| Martin Haas | osoba_fizyczna | skarżący |
| Ralf Hütter | osoba_fizyczna | pozwany |
| Florian Schneider-Esleben | osoba_fizyczna | pozwany |
| Republika Federalna Niemiec | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Republika Francuska | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Zjednoczone Królestwo | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
Dyrektywa 2001/29/WE art. 2 § lit. c
Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym
Prawo producenta fonogramu do zezwalania na zwielokrotnianie lub zakazywania zwielokrotniania jego fonogramu obejmuje również pobranie próbki dźwiękowej, nawet bardzo krótkiej, chyba że jest ona zamieszczona w zmienionej i nierozpoznawalnej postaci.
Dyrektywa 2006/115/WE art. 9 § ust. 1 lit. b
Dyrektywa 2006/115/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie prawa najmu i użyczenia oraz niektórych praw pokrewnych prawu autorskiemu w zakresie własności intelektualnej
Prawo producenta fonogramu do rozpowszechniania obejmuje sprzedaż lub inne formy udostępniania kopii fonogramu. "Kopia" oznacza nośnik zawierający całość lub istotną część dźwięków.
UrhG art. 85 § ust. 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Niemcy)
Producent fonogramu ma wyłączne prawo do zwielokrotniania i rozpowszechniania fonogramu.
Pomocnicze
Dyrektywa 2001/29/WE art. 5 § ust. 3 lit. d
Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym
Wyjątek na cytowanie obejmuje sytuacje, gdy utwór jest rozpoznawalny i służy celom krytyki lub recenzji, pod warunkiem przestrzegania uczciwych praktyk i uzasadnionego rozmiaru.
Dyrektywa 2001/29/WE art. 5 § ust. 5
Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym
Wyjątki i ograniczenia nie mogą naruszać normalnego wykorzystania dzieła ani uzasadnionych interesów podmiotów praw.
Dyrektywa 2006/115/WE art. 10 § ust. 2 akapit pierwszy
Dyrektywa 2006/115/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie prawa najmu i użyczenia oraz niektórych praw pokrewnych prawu autorskiemu w zakresie własności intelektualnej
Państwa członkowskie mogą ustanowić ograniczenia w zakresie ochrony producentów fonogramów, podobne do tych dla ochrony prawa autorskiego.
UrhG art. 24 § ust. 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Niemcy)
Utwór samoistny stworzony poprzez swobodne wykorzystanie utworu innej osoby może być publikowany i wykorzystywany bez zezwolenia autora wykorzystanego utworu (nie dotyczy wykorzystania melodii muzycznej jako podstawy nowego utworu).
Karta art. 13
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Wolność sztuki.
Karta art. 17 § ust. 2
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo własności intelektualnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykorzystanie próbki dźwiękowej w zmienionej i nierozpoznawalnej postaci nie narusza praw producenta fonogramu. • Pojęcie "kopii" w kontekście prawa do rozpowszechniania nie obejmuje krótkich próbek muzycznych. • Prawo do cytowania wymaga możliwości identyfikacji cytowanego utworu. • Dyrektywy UE dotyczące praw autorskich wprowadzają pełną harmonizację w zakresie określonych praw. • Należy zachować równowagę między prawami własności intelektualnej a wolnością sztuki.
Odrzucone argumenty
Każde pobranie próbki dźwiękowej z fonogramu, niezależnie od jej rozpoznawalności, stanowi naruszenie praw producenta. • Państwa członkowskie mogą wprowadzać własne wyjątki od praw producentów fonogramów. • Cytowanie jest dopuszczalne nawet wtedy, gdy utwór nie jest rozpoznawalny.
Godne uwagi sformułowania
zwielokrotnianie „w części” • właściwa równowaga między [...] interesem podmiotów praw [...] a [...] interesem ogólnego • wolność sztuki, chroniona na mocy art. 13 karty • próbka dźwiękowa [...] w zmienionej i nierozpoznawalnej dla ucha postaci • pojęcie „kopii” [...] należy interpretować w sposób spójny z [...] konwencją genewską • lista wyjątków i ograniczeń [...] ma charakter wyczerpujący • pojęcie „cytowania” [...] nie obejmuje sytuacji, w której niemożliwe jest zidentyfikowanie danego utworu
Skład orzekający
K. Lenaerts
prezes
A. Arabadjiev
prezes_izby
M. Vilaras
prezes_izby
T. von Danwitz
prezes_izby
C. Toader
prezes_izby
F. Biltgen
prezes_izby
C. Lycourgos
prezes_izby
E. Juhász
sędzia
M. Ilešič
sprawozdawca
L. Bay Larsen
sędzia
S. Rodin
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących samplingu muzycznego, prawa do zwielokrotniania, prawa do rozpowszechniania, prawa do cytowania oraz równowagi między prawami własności intelektualnej a wolnością sztuki."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów dyrektyw UE i może wymagać dostosowania do krajowych systemów prawnych w zakresie, w jakim nie wprowadzono pełnej harmonizacji. Kluczowe jest rozróżnienie między rozpoznawalnym a nierozpoznawalnym wykorzystaniem próbki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy popularnej techniki samplingu w muzyce i konfliktu między prawami twórców a wolnością artystyczną, co jest tematem interesującym nie tylko dla prawników, ale także dla twórców i fanów muzyki.
“Czy sampling w muzyce to kradzież? TSUE wyjaśnia granice wolności artystycznej i praw producentów!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny