C-47/15

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2016-06-07
cjeuazyl_imigracjapowroty i wydaleniaWysokatrybunal
powrotynielegalny pobyttranzytkara pozbawienia wolnościdyrektywa o powrotachstrefa Schengengranice zewnętrznegranice wewnętrzneTSUEprawo UE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że nielegalny wjazd obywatela państwa trzeciego na terytorium UE, nawet w tranzycie, podlega dyrektywie o powrotach, a państwa członkowskie nie mogą stosować kary pozbawienia wolności za sam fakt nielegalnego przekroczenia granicy wewnętrznej przed zakończeniem procedury powrotu.

Sprawa dotyczyła obywatelki Ghany, która wjechała nielegalnie na terytorium Francji w tranzycie i została zatrzymana. Sąd kasacyjny zapytał TSUE, czy taki pobyt podlega dyrektywie o powrotach i czy można stosować karę pozbawienia wolności za nielegalny wjazd przed zakończeniem procedury powrotu. Trybunał stwierdził, że nielegalny wjazd w tranzycie podlega dyrektywie, a stosowanie kary pozbawienia wolności przed zakończeniem procedury powrotu jest niezgodne z prawem UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2008/115/WE w sprawie powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich. S. Affum, obywatelka Ghany, została zatrzymana we Francji po nielegalnym wjeździe w tranzycie z Belgii do Wielkiej Brytanii. Francuskie prawo przewidywało karę pozbawienia wolności za taki wjazd. Sąd kasacyjny zapytał TSUE, czy obywatel państwa trzeciego w tranzycie podlega dyrektywie o powrotach i czy można stosować karę pozbawienia wolności za nielegalny wjazd przed zakończeniem procedury powrotu. Trybunał (wielka izba) orzekł, że nielegalny pobyt, nawet w tranzycie, podlega dyrektywie 2008/115. Ponadto, TSUE stwierdził, że dyrektywa ta sprzeciwia się uregulowaniu krajowemu, które przewiduje karę pozbawienia wolności za samo nielegalne przekroczenie granicy wewnętrznej, jeśli procedura powrotu nie została jeszcze zakończona. Taka kara mogłaby zakłócić procedurę powrotu i podważyć skuteczność dyrektywy. Wykładnia ta jest aktualna nawet w sytuacji, gdy obywatel może zostać przyjęty przez inne państwo członkowskie na podstawie umowy o readmisji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, obywatel państwa trzeciego przebywa na terytorium państwa członkowskiego nielegalnie i w związku z tym objęty jest zakresem stosowania dyrektywy 2008/115, nawet jeśli przejeżdża przez terytorium w tranzycie.

Uzasadnienie

Definicja 'nielegalnego pobytu' w dyrektywie 2008/115 obejmuje obecność na terytorium państwa członkowskiego obywatela państwa trzeciego, który nie spełnia lub przestał spełniać warunki wjazdu, pobytu lub zamieszkania, bez względu na okres pobytu czy zamiar pozostania. Tranzytowy charakter pobytu nie stanowi podstawy do wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżąca (S. Affum) i państwa członkowskie stosujące wykładnię TSUE

Strony

NazwaTypRola
Sélina Affumosoba_fizycznaskarżąca
Préfet du Pas-de-Calaisorgan_krajowypozwany
Procureur général de la cour d’appel de Douaiorgan_krajowypozwany
Rząd francuskiinneinterwenient
Rząd czeskiinneinterwenient
Rząd greckiinneinterwenient
Rząd węgierskiinneinterwenient
Rząd szwajcarskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 2008/115/WE art. 2 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich

Ma zastosowanie do obywateli państw trzecich nielegalnie przebywających na terytorium państwa członkowskiego, w tym w sytuacji tranzytu.

Dyrektywa 2008/115/WE art. 3 § 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich

Definicja 'nielegalnego pobytu' obejmuje obecność obywatela państwa trzeciego, który nie spełnia lub przestał spełniać warunki wjazdu, pobytu lub zamieszkania, bez względu na okres pobytu lub zamiar pozostania.

Dyrektywa 2008/115/WE art. 6 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich

Państwa członkowskie wydają decyzję nakazującą powrót każdemu obywatelowi państwa trzeciego nielegalnie przebywającemu na ich terytorium.

art. L. 621-2 art. L. 621-2 § 2

Code de l’entrée et du séjour des étrangers et du droit d’asile (Ceseda)

Francuskie przepisy przewidujące karę pozbawienia wolności za nielegalny wjazd przez granicę wewnętrzną, które zostały uznane za niezgodne z dyrektywą 2008/115 w kontekście procedury powrotu.

Pomocnicze

Dyrektywa 2008/115/WE art. 6 § 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich

Państwa członkowskie mogą wstrzymać się od wydania decyzji nakazującej powrót, jeżeli obywatel państwa trzeciego zostanie przyjęty przez inne państwo członkowskie na podstawie dwustronnych umów lub porozumień. Nie stanowi to jednak wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy.

Dyrektywa 2008/115/WE art. 8

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich

Dotyczy środków przymusu w celu przeprowadzenia wydalenia, które muszą być proporcjonalne i nie mogą naruszać praw podstawowych.

Rozporządzenie (WE) nr 562/2006 art. 4 § 3

Kodeks graniczny Schengen

Państwa członkowskie wprowadzają sankcje za niedozwolone przekraczanie granic zewnętrznych, które są skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Nie dotyczy to granic wewnętrznych.

Rozporządzenie (WE) nr 562/2006 art. 5 § 1

Kodeks graniczny Schengen

Określa warunki wjazdu obywateli państw trzecich na terytorium państw członkowskich.

Rozporządzenie (WE) nr 562/2006 art. 13 § 1

Kodeks graniczny Schengen

Obywatelowi państwa trzeciego, który nie spełnia warunków wjazdu, odmawia się wjazdu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nielegalny wjazd obywatela państwa trzeciego w tranzycie podlega dyrektywie 2008/115. Stosowanie kary pozbawienia wolności za sam fakt nielegalnego przekroczenia granicy wewnętrznej przed zakończeniem procedury powrotu jest niezgodne z dyrektywą 2008/115. Art. 2 ust. 2 lit. a) dyrektywy 2008/115 nie dotyczy nielegalnego przekroczenia granicy wewnętrznej. Art. 6 ust. 3 dyrektywy 2008/115 nie stanowi podstawy do wyłączenia z zakresu stosowania dyrektywy obywateli państw trzecich, którzy mogą zostać przyjęci przez inne państwo członkowskie na podstawie umowy o readmisji.

Odrzucone argumenty

Nielegalny wjazd obywatela państwa trzeciego w tranzycie nie podlega dyrektywie 2008/115. Francuskie przepisy przewidujące karę pozbawienia wolności za nielegalny wjazd są zgodne z dyrektywą 2008/115. Art. 2 ust. 2 lit. a) dyrektywy 2008/115 pozwala na wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy obywateli państw trzecich, którzy nielegalnie przekroczyli granicę wewnętrzną. Art. 6 ust. 3 dyrektywy 2008/115 pozwala na wyłączenie z zakresu stosowania dyrektywy obywateli państw trzecich, którzy mogą zostać przyjęci przez inne państwo członkowskie na podstawie umowy o readmisji.

Godne uwagi sformułowania

każdy obywatel państwa trzeciego, który przebywa na terytorium państwa członkowskiego i nie spełnia warunków wjazdu, pobytu lub zamieszkania w tym państwie członkowskim, przebywa w nim nielegalnie nie ma tu znaczenia ani okres pobytu, ani zamiar pozostania w tym państwie kara pozbawienia wolności może zakłócić tę procedurę i opóźnić powrót, co w konsekwencji godziłoby w skuteczność (effet utile) tej dyrektywy nielegalne przekroczenie przez obywatela państwa trzeciego granicy wewnętrznej, przez co jego pobyt w tym państwie członkowskim staje się nielegalny, zagrożone jest karą pozbawienia wolności, która może zostać orzeczona jeszcze przed zakończeniem procedury powrotu

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

M. Ilešič

sprawozdawca

L. Bay Larsen

prezes izby

T. von Danwitz

prezes izby

C. Lycourgos

prezes izby

A. Rosas

sędzia

E. Juhász

sędzia

A. Borg Barthet

sędzia

J. Malenovský

sędzia

E. Levits

sędzia

M. Berger

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

M. Vilaras

sędzia

E. Regan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dyrektywy 2008/115 dotyczących zakresu stosowania, nielegalnego pobytu w tranzycie oraz zakazu stosowania kar pozbawienia wolności przed zakończeniem procedury powrotu."

Ograniczenia: Dotyczy głównie wykładni prawa UE w kontekście procedur powrotu i sankcji za nielegalny wjazd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu polityki migracyjnej UE – powrotów nielegalnych migrantów – oraz konfliktu między prawem UE a krajowymi przepisami karnymi, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie imigracyjnym i karnym.

UE chroni migrantów w tranzycie: kara więzienia za nielegalny wjazd przed zakończeniem procedury powrotu jest niezgodna z prawem!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI