C-469/18 i C-470/18

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2019-10-24
cjeuprawo_ue_ogolnekarta praw podstawowychWysokatrybunal
prawidłowe postępowanieprawo do prywatnościdowodypostępowanie prejudycjalnedopuszczalnośćprawo podatkoweVATpodatek dochodowy

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości uznał wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym za niedopuszczalne, ponieważ sprawy główne nie wchodziły w zakres stosowania prawa Unii, mimo że sąd odsyłający próbował powiązać je z wykładnią Karty Praw Podstawowych.

Dwie sprawy połączone dotyczyły wniosków o wykładnię art. 47 Karty Praw Podstawowych w kontekście wykorzystania dowodów uzyskanych niezgodnie z prawem w postępowaniach podatkowych. Sąd kasacyjny Belgii zwrócił się do TSUE, argumentując, że choć sprawy dotyczą podatku dochodowego (poza zakresem prawa UE), odpowiedź jest potrzebna do oceny nierówności traktowania między podatnikami VAT a podatnikami podatku dochodowego. Trybunał uznał jednak, że skoro sprawy główne nie wchodzą w zakres stosowania prawa Unii, a prawo belgijskie nie zawiera odesłania do przepisów UE w tej materii, wnioski są niedopuszczalne.

Sprawy połączone C-469/18 i C-470/18 dotyczyły wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonych przez belgijski sąd kasacyjny (Hof van Cassatie). Wnioski te miały na celu wykładnię art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w kontekście wykorzystania dowodów bankowych uzyskanych w sposób niezgodny z prawem w postępowaniach podatkowych. Skarżący w postępowaniach głównych, IN i JM, kwestionowali decyzje podatkowe dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1997 i 1998, argumentując, że dowody wykorzystane do ich wydania zostały uzyskane z naruszeniem prawa do prywatności (art. 8 EKPC, art. 7 Karty) i nie powinny być dopuszczalne. Sąd odsyłający, mimo że sprawy dotyczyły podatku dochodowego (poza zakresem prawa UE), zwrócił się do Trybunału, ponieważ chciał ocenić potencjalną nierówność traktowania między podatnikami podatku dochodowego a podatnikami VAT, powołując się na wcześniejszy wyrok TSUE w sprawie WebMindLicenses (C-419/14) dotyczący VAT. Trybunał Sprawiedliwości uznał jednak wnioski za niedopuszczalne. Stwierdził, że skoro sprawy w postępowaniach głównych nie wchodzą w zakres stosowania prawa Unii, a prawo krajowe nie zawiera odesłania do przepisów UE w tej materii, nie ma podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytanie prejudycjalne. Trybunał podkreślił, że choć w pewnych sytuacjach dopuszczalne jest udzielenie wykładni przepisów UE dla spraw czysto wewnętrznych, gdy prawo krajowe je przejmuje, w tym przypadku brak było takiego powiązania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wnioski są niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że skoro sprawy główne nie wchodzą w zakres stosowania prawa Unii, a prawo krajowe nie zawiera odesłania do przepisów UE w tej materii, nie ma podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytanie prejudycjalne. Brak jest wyraźnego interesu Unii w wykładni przepisów UE dla sytuacji czysto wewnętrznych, jeśli nie ma powiązania prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Strona wygrywająca

brak (wnioski niedopuszczalne)

Strony

NazwaTypRola
INosoba_fizycznaskarżący
JMosoba_fizycznaskarżący
Belgische Staatpanstwo_czlonkowskiepozwany
Rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (5)

Główne

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Dotyczy prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu. W kontekście sprawy, sąd odsyłający pytał o jej zastosowanie do dopuszczalności dowodów uzyskanych z naruszeniem prawa do prywatności.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla składania wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

Karta art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Dotyczy prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Wnioski skarżących opierały się na naruszeniu tego prawa poprzez uzyskanie dowodów bankowych.

EKPC art. 8

Europejska Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Dotyczy prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Powołano się na naruszenie tego prawa przy uzyskiwaniu dowodów.

Konwencja w sprawie ekstradycji i wzajemnej pomocy w sprawach karnych między Królestwem Belgii, Wielkim Księstwem Luksemburga i Królestwem Niderlandów art. 20

Reguluje zajmowanie i przekazywanie przedmiotów jako dowodów w postępowaniach karnych. Wskazano na naruszenie tej konwencji przy uzyskiwaniu dowodów bankowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy główne nie wchodzą w zakres stosowania prawa Unii. Prawo krajowe nie zawiera odesłania do przepisów prawa Unii w materii wykorzystania dowodów w sprawach podatku dochodowego.

Odrzucone argumenty

Odpowiedź na pytanie prejudycjalne jest niezbędna do oceny nierówności traktowania między podatnikami VAT a podatnikami podatku dochodowego. Dowody zostały uzyskane z naruszeniem prawa do prywatności i nie powinny być dopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

sytuacja rozpatrywana w sprawach w postępowaniach głównych, mająca na celu skorygowanie zeznania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, nie wchodzi w zakres stosowania prawa Unii. istnieje wyraźny interes Unii w tym, by w celu uniknięcia rozbieżności w przyszłej wykładni, przepisy i pojęcia przejęte z prawa Unii były interpretowane w sposób jednolity, bez względu na warunki, w jakich mają być stosowane. do sądu odsyłającego należy wskazanie Trybunałowi [...] związku, jaki zawisły przed nim spór wykazuje z postanowieniami prawa Unii, który to związek czyni uzyskanie wykładni wnioskowanej w ramach odesłania prejudycjalnego niezbędnym dla rozstrzygnięcia owego sporu.

Skład orzekający

E. Regan

prezes izby

I. Jarukaitis

sprawozdawca

E. Juhász

sędzia

M. Ilešič

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym, gdy sprawy główne nie wchodzą w zakres stosowania prawa UE, ale sąd odsyłający próbuje powiązać je z prawem UE w celu zapewnienia jednolitego traktowania lub uniknięcia dyskryminacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której prawo krajowe nie zawiera wyraźnego odesłania do prawa UE, a związek z prawem UE jest jedynie pośredni lub wynika z dążenia do porównywalnego traktowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje subtelne granice dopuszczalności pytań prejudycjalnych i pokazuje, jak sądy krajowe próbują wykorzystać prawo UE do rozwiązywania problemów czysto krajowych, nawet jeśli nie są one bezpośrednio objęte zakresem stosowania prawa UE.

Kiedy polski prawnik może zadać pytanie Trybunałowi Sprawiedliwości UE?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI