C-459/20

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-06-22
cjeuprawo_ue_ogolneobywatelstwo Unii, prawo pobytuWysokatrybunal
obywatelstwo Uniiprawo pobytudzieckorodzicpaństwo trzecieswoboda przemieszczania sięTSUETFUE

Podsumowanie

TSUE orzekł, że obywatel państwa trzeciego, będący rodzicem dziecka z obywatelstwem UE, może uzyskać prawo pobytu, jeśli wykaże, że dziecko wjedzie i będzie przebywać w państwie UE z tym rodzicem, nawet jeśli dziecko nigdy wcześniej nie przebywało w UE.

Sprawa dotyczyła obywatelki Tajlandii (X), matki dziecka z obywatelstwem Niderlandów, która ubiegała się o prawo pobytu w Niderlandach. Dziecko urodziło się w Tajlandii i nigdy nie przebywało w UE. TSUE rozstrzygnął, że art. 20 TFUE nie wyklucza przyznania prawa pobytu rodzicowi z państwa trzeciego, jeśli wykaże on, że dziecko z obywatelstwem UE wjedzie i będzie przebywać w państwie członkowskim z tym rodzicem. Sąd podkreślił, że państwo członkowskie nie może oddalić wniosku tylko dlatego, że przemieszczenie się dziecka do UE nie leży w jego "interesie", a ocena zależności dziecka od rodzica musi uwzględniać wszystkie okoliczności.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 20 TFUE w sprawie obywatelki Tajlandii (X), która była matką małoletniego dziecka posiadającego obywatelstwo Niderlandów. Dziecko urodziło się w Tajlandii i nigdy nie przebywało na terytorium Unii Europejskiej. X ubiegała się o prawo pobytu w Niderlandach, argumentując, że odmowa przyznania jej prawa pobytu pozbawiłaby jej dziecko możliwości korzystania z praw wynikających z obywatelstwa Unii. Sąd odsyłający (rechtbank Den Haag) pytał, czy art. 20 TFUE stoi na przeszkodzie odmowie prawa pobytu rodzicowi z państwa trzeciego, jeśli dziecko będące obywatelem UE nigdy nie przebywało w UE, a także czy państwo członkowskie może oddalić wniosek ze względu na rzekomy brak interesu dziecka w przemieszczeniu się do UE. Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) orzekł, że art. 20 TFUE należy interpretować w ten sposób, że okoliczność, iż małoletnie dziecko będące obywatelem UE zamieszkuje od urodzenia poza terytorium państwa członkowskiego i nigdy nie przebywało w UE, nie wyklucza możliwości skorzystania przez rodzica z państwa trzeciego z pochodnego prawa pobytu, pod warunkiem wykazania, że dziecko wjedzie na terytorium państwa członkowskiego i będzie tam przebywać z tym rodzicem. TSUE podkreślił, że państwo członkowskie nie może oddalić wniosku tylko dlatego, że przemieszczenie się dziecka do UE nie leży w jego "interesie". Ocena istnienia stosunku zależności między dzieckiem a rodzicem z państwa trzeciego musi uwzględniać wszystkie istotne okoliczności, a nie tylko fakt, czy rodzic sprawował codzienną opiekę, czy też czy drugi rodzic (obywatel UE) mógłby się dzieckiem opiekować.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie wyklucza, pod warunkiem wykazania, że dziecko wjedzie na terytorium państwa członkowskiego i będzie tam przebywać z rodzicem.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że prawo pobytu pochodne z art. 20 TFUE ma na celu zapewnienie skutecznego korzystania z praw obywatela UE. Nawet jeśli dziecko nigdy nie przebywało w UE, odmowa prawa pobytu rodzicowi może uniemożliwić dziecku wjazd i pobyt w UE, co naruszałoby jego prawa. Kluczowe jest wykazanie zamiaru i możliwości wjazdu i pobytu dziecka w UE z rodzicem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (X)

Strony

NazwaTypRola
Xosoba_fizycznaskarżący
Staatssecretaris van Justitie en Veiligheidorgan_krajowypozwany
Rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient
Rząd duńskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (2)

Główne

TFUE art. 20

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Artykuł 20 TFUE przyznaje obywatelom państw członkowskich status obywatela Unii, który obejmuje prawo do swobodnego przemieszczania się i pobytu. Stoi na przeszkodzie środkom krajowym, które pozbawiają obywateli UE możliwości skutecznego korzystania z istoty praw wynikających z ich statusu. Obywatelom państw trzecich przyznaje się prawa pochodne, jeśli są oni członkami rodziny obywatela UE i istnieje między nimi stosunek zależności, który mógłby zmusić obywatela UE do opuszczenia terytorium Unii.

Pomocnicze

EKPC art. 8

Europejska Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Przywołana przez sąd odsyłający jako podstawa do ewentualnego wniosku o pobyt w przypadku braku prawa wynikającego z TFUE.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa prawa pobytu rodzicowi z państwa trzeciego może pozbawić dziecko z obywatelstwem UE możliwości korzystania z jego praw, nawet jeśli dziecko nigdy nie przebywało w UE. Państwo członkowskie nie może oddalić wniosku o prawo pobytu rodzica z państwa trzeciego, powołując się na brak "interesu" dziecka w przemieszczeniu się do UE. Ocena zależności dziecka od rodzica z państwa trzeciego musi uwzględniać wszystkie istotne okoliczności, a nie tylko formalne kryteria.

Odrzucone argumenty

Dziecko, które nigdy nie przebywało w UE, nie może skorzystać z praw pochodnych wynikających z art. 20 TFUE. Państwo członkowskie może odmówić prawa pobytu rodzicowi z państwa trzeciego, jeśli przemieszczenie się dziecka do UE nie leży w jego "interesie". Brak codziennej opieki nad dzieckiem w przeszłości lub możliwość opieki przez drugiego rodzica (obywatela UE) są decydujące dla odmowy prawa pobytu.

Godne uwagi sformułowania

pochodne prawo pobytu skutecznego korzystania z istoty praw przyznanych im w związku z ich statusem dziecko zostaje faktycznie pozbawione dostępu do terytorium Unii nie może oddalić tego wniosku na tej podstawie, że przemieszczenie się do wspomnianego państwa członkowskiego [...] nie pozostaje w interesie [...] wspomnianego dziecka uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności

Skład orzekający

A. Arabadjiev

prezes izby

L. Bay Larsen

wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego pierwszej izby

P.G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sprawozdawca

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu stosowania art. 20 TFUE w przypadkach, gdy dziecko z obywatelstwem UE nigdy nie przebywało w Unii, a jego rodzic jest obywatelem państwa trzeciego. Wyjaśnienie kryteriów oceny zależności dziecka od rodzica oraz znaczenia \"interesu\" dziecka w kontekście praw obywatelstwa UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której dziecko z obywatelstwem UE nigdy nie przebywało w Unii. Konieczność wykazania przez rodzica z państwa trzeciego, że dziecko wjedzie i będzie przebywać w państwie UE z tym rodzicem, stanowi istotny warunek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych praw obywateli UE i ich rodzin, a także złożonych kwestii imigracyjnych i rodzinnych na styku prawa unijnego i krajowego. Wyjaśnia, kiedy rodzic obywatela UE z państwa trzeciego może uzyskać prawo pobytu, nawet jeśli dziecko nigdy nie mieszkało w UE.

Czy Twoje dziecko z obywatelstwem UE może zapewnić Ci prawo pobytu w Europie, nawet jeśli nigdy tu nie mieszkało?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI