C-447/17 P i C-479/17 P

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2019-09-05
cjeuprawo_ue_ogolneodpowiedzialność odszkodowawcza instytucji UEWysokatrybunal
odpowiedzialność odszkodowawczaprzewlekłość postępowaniasądy Unii Europejskiejkoszty gwarancji bankowejzwiązek przyczynowyutracone korzyściszkoda niemajątkowaTFUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości uchylił część wyroku Sądu przyznającą odszkodowanie za koszty gwarancji bankowej z powodu przewlekłości postępowania, uznając brak bezpośredniego związku przyczynowego, a także oddalił pozostałe odwołania dotyczące utraconych korzyści i szkody niemajątkowej.

Sprawa dotyczyła odwołań od wyroku Sądu, który zasądził odszkodowanie od Unii Europejskiej na rzecz Guardian Europe za szkodę majątkową wynikającą z przewlekłości postępowania przed Sądem. Trybunał Sprawiedliwości uchylił to rozstrzygnięcie, stwierdzając brak wystarczająco bezpośredniego związku przyczynowego między przewlekłością a kosztami gwarancji bankowej, gdyż decyzja o jej utrzymaniu należała do spółki. Oddalono również odwołania dotyczące utraconych korzyści i szkody niemajątkowej, uznając, że nie wykazano wystarczająco szkody ani bezpośredniego związku przyczynowego, a także że Sąd nie jest odpowiedzialny za szkody wynikające z orzeczeń sądów niższej instancji.

Sprawa obejmowała dwa odwołania wniesione przez Unię Europejską (reprezentowaną przez Trybunał Sprawiedliwości) oraz przez Guardian Europe Sàrl, dotyczące wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 7 czerwca 2017 r. Sąd ten zasądził od Unii na rzecz Guardian Europe odszkodowanie w wysokości 654 523,43 EUR z tytułu szkody majątkowej poniesionej w wyniku naruszenia rozsądnego terminu postępowania w sprawie T-82/08. Guardian Europe domagała się również odszkodowania za utracone korzyści i szkodę niemajątkową. Trybunał Sprawiedliwości, rozpatrując odwołanie Unii Europejskiej (C-447/17 P), uchylił punkt wyroku Sądu przyznający odszkodowanie za koszty gwarancji bankowej. Uznano, że brak jest wystarczająco bezpośredniego związku przyczynowego między przewlekłością postępowania a poniesieniem tych kosztów, ponieważ decyzja o utrzymaniu gwarancji bankowej zamiast zapłaty grzywny należała do Guardian Europe i mogła być zmieniona w dowolnym momencie. Rozpatrując odwołanie Guardian Europe (C-479/17 P) oraz odwołanie wzajemne Unii Europejskiej, Trybunał oddalił żądania dotyczące utraconych korzyści, stwierdzając, że Guardian Europe nie wykazała wystarczająco szkody ani bezpośredniego związku przyczynowego. Ponadto, Trybunał potwierdził, że Sąd Unii Europejskiej, jako sąd pierwszej instancji, nie ponosi odpowiedzialności za szkody wynikające z jego orzeczeń, które mogą być zaskarżone w drodze odwołania, analogicznie do sądów krajowych niższej instancji. Oddalono również żądania dotyczące szkody niemajątkowej (naruszenie dobrego imienia), uznając brak wystarczających dowodów na istnienie i zakres szkody oraz na bezpośredni związek przyczynowy. W konsekwencji, Trybunał uchylił część wyroku Sądu przyznającą odszkodowanie za koszty gwarancji bankowej, oddalił pozostałe odwołania i obciążył Guardian Europe kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ brak jest wystarczająco bezpośredniego związku przyczynowego między przewlekłością postępowania a kosztami gwarancji bankowej, gdyż decyzja o jej utrzymaniu należała do spółki.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że utrzymanie gwarancji bankowej zamiast zapłaty grzywny jest decyzją finansową przedsiębiorcy, która nie jest bezpośrednio spowodowana przewlekłością postępowania. Przedsiębiorca mógł w każdej chwili zapłacić grzywnę i wycofać gwarancję, a koszty jej utrzymania wynikają z tej autonomicznej decyzji, a nie z opóźnienia sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_odwolanie

Strona wygrywająca

Unia Europejska

Strony

NazwaTypRola
Unia Europejskainstytucja_uewnosząca odwołanie
Guardian Europe Sàrlspolkastrona skarżąca w pierwszej instancji
Unia Europejskainstytucja_uestrona pozwana w pierwszej instancji
Guardian Europe Sàrlspolkawnosząca odwołanie
Unia Europejskainstytucja_uestrona pozwana w pierwszej instancji
Unia Europejskainstytucja_uestrona pozwana w pierwszej instancji

Przepisy (9)

Główne

Statut TSUE art. 56

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Określa warunki i terminy wnoszenia odwołań od orzeczeń Sądu.

TFUE art. 340 § akapit drugi

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Stanowi podstawę prawną dla odpowiedzialności Unii za szkody wyrządzone przez jej instytucje lub pracowników.

TFUE art. 268

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o odszkodowanie przeciwko Unii.

Pomocnicze

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Gwarantuje prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu, w tym prawo do rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie.

TFUE art. 266 § akapit pierwszy

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Nakłada na instytucję obowiązek podjęcia środków zapewniających wykonanie wyroku stwierdzającego nieważność aktu.

TFUE art. 266 § akapit drugi

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Nie narusza zobowiązania do naprawienia szkody wynikającego z art. 340 TFUE.

Rozporządzenie delegowane 1268/2012

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 1268/2012

Określa zasady stosowania zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii, w tym zasady obliczania odsetek za zwłokę.

TUE art. 19 § ust. 1 akapit pierwszy

Traktat o Unii Europejskiej

Określa skład i zadania Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

TFUE art. 256

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Określa właściwość Sądu Unii Europejskiej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczająco bezpośredniego związku przyczynowego między przewlekłością postępowania a kosztami gwarancji bankowej. Decyzja o utrzymaniu gwarancji bankowej zamiast zapłaty grzywny należy do przedsiębiorcy i nie jest bezpośrednio spowodowana opóźnieniem sądu. Sąd Unii Europejskiej (sąd pierwszej instancji) nie ponosi odpowiedzialności za szkody wynikające z jego orzeczeń, które mogą być przedmiotem odwołania. Brak wystarczających dowodów na istnienie i zakres szkody w postaci utraconych korzyści oraz na bezpośredni związek przyczynowy. Brak wystarczających dowodów na naruszenie dobrego imienia spółki Guardian Europe.

Odrzucone argumenty

Przewlekłość postępowania przed Sądem Unii Europejskiej spowodowała szkodę majątkową w postaci kosztów gwarancji bankowej. Naruszenie zasady równego traktowania w decyzji Komisji i wyroku Sądu spowodowało szkodę w postaci utraconych korzyści. Sąd Unii Europejskiej ponosi odpowiedzialność za naruszenie prawa Unii przez swoje orzeczenia. Spółka Guardian Europe poniosła szkodę w postaci utraconych korzyści, ponieważ jej spółki zależne zapłaciły grzywnę. Naruszenie zasady równego traktowania i rozsądnego terminu postępowania naruszyło dobre imię spółki Guardian Europe.

Godne uwagi sformułowania

„[...] jej samodzielna decyzja o zastąpieniu tej zapłaty gwarancją bankową jest decyzją o charakterze ciągłym, podtrzymywaną przez nią przez cały czas trwania postępowania. „[...] naruszenie rozsądnego terminu na wydanie orzeczenia w sprawie T‑82/08 nie jest decydującą przyczyną szkody poniesionej przez Guardian Europe w wyniku zapłaty kosztów gwarancji bankowej [...] Taka szkoda wynika bowiem z własnej decyzji Guardian Europe o utrzymaniu gwarancji bankowej [...]” „[...] skarga o odszkodowanie należy więc uznać za niedopuszczalną, jeżeli ma ona w rzeczywistości na celu cofnięcie indywidualnej decyzji, która się uprawomocniła, jeśli skarga ta powodowałaby – w razie jej uwzględnienia – unicestwienie skutków prawnych wspomnianej decyzji. „[...] zasada przywołana w pkt 79 niniejszego wyroku ma w związku z tym zastosowanie w ramach systemu odpowiedzialności Unii przewidzianego w art. 340 akapit drugi TFUE, w odniesieniu do tych orzeczeń. „[...] spółka ta ograniczyła się do twierdzenia, że zapłata grzywny przez jej spółki zależne i Guardian Industries doprowadziła do zmniejszenia jej zasobów, co miało wpływ na jej działalność w Europie.

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

wiceprezes Trybunału, pełniąca obowiązki prezesa pierwszej izby

J.C. Bonichot

sędzia

E. Regan

sędzia

C.G. Fernlund

sędzia

S. Rodin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów odpowiedzialności odszkodowawczej Unii za szkody wynikające z przewlekłości postępowania sądowego oraz z orzeczeń sądów niższej instancji. Wyjaśnienie zasad dotyczących związku przyczynowego w sprawach o odszkodowanie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności związanych z kosztami gwarancji bankowej i utraconymi korzyściami w kontekście postępowań przed sądami Unii Europejskiej. Interpretacja pojęcia 'przedsiębiorstwa' w prawie konkurencji nie ma zastosowania do skarg o odszkodowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii odpowiedzialności instytucji UE za przewlekłość postępowania i orzeczenia sądów niższej instancji, co ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców dochodzących odszkodowań. Wyjaśnia granice odpowiedzialności UE.

Czy opóźnienie sądu UE kosztuje Cię fortunę? Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnia, kiedy możesz liczyć na odszkodowanie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI