C-445/06
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że jednostki poszkodowane przez nieprawidłową transpozycję i zastosowanie dyrektyw dotyczących kontroli weterynaryjnych mogą powołać się na prawo swobodnego przepływu towarów w celu dochodzenia odszkodowania od państwa, a terminy przedawnienia nie są przerywane przez postępowanie o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego.
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności odszkodowawczej Republiki Federalnej Niemiec wobec duńskiego stowarzyszenia rzeźni za szkody spowodowane zakazem przywozu mięsa z knurów, naruszającym prawo wspólnotowe. Bundesgerichtshof zadał pytania dotyczące możliwości dochodzenia odszkodowania przez jednostki, wpływu postępowania o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego na bieg terminu przedawnienia oraz początku biegu tego terminu. Trybunał orzekł, że jednostki mogą powoływać się na prawo swobodnego przepływu towarów, a postępowanie o uchybienie zobowiązaniom nie przerywa biegu terminu przedawnienia.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Bundesgerichtshof w związku ze sporem dotyczącym naprawienia szkody, w którym Danske Slagterier zarzuciło Republice Federalnej Niemiec naruszenie prawa wspólnotowego poprzez wprowadzenie zakazu przywozu mięsa z knurów w latach 1993–1999. Sprawa dotyczyła wykładni przepisów dyrektyw 64/433/EWG i 89/662/EWG oraz art. 28 WE w kontekście odpowiedzialności państwa członkowskiego za szkody wyrządzone jednostkom wskutek błędnej transpozycji lub stosowania prawa wspólnotowego. Trybunał przypomniał, że zasada odpowiedzialności państwa za szkody wyrządzone jednostkom wskutek naruszenia prawa wspólnotowego jest właściwa systemowi traktatu WE i wymaga spełnienia trzech przesłanek: przepis prawa wspólnotowego nadaje jednostkom uprawnienia, naruszenie jest wystarczająco istotne i istnieje bezpośredni związek przyczynowy między naruszeniem a szkodą. W niniejszej sprawie Trybunał uznał, że jednostki poszkodowane przez nieprawidłową transpozycję i zastosowanie dyrektyw mogą powołać się na prawo swobodnego przepływu towarów (art. 28 WE) w celu wskazania na odpowiedzialność państwa. Odnosząc się do biegu terminu przedawnienia, Trybunał stwierdził, że prawo wspólnotowe nie wymaga, aby wszczęcie przez Komisję postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na podstawie art. 226 WE przerywało lub zawieszało bieg terminu przedawnienia roszczenia odszkodowawczego. Ponadto, prawo wspólnotowe nie sprzeciwia się temu, by termin przedawnienia rozpoczynał swój bieg z chwilą wystąpienia pierwszych szkodliwych konsekwencji nieprawidłowej transpozycji dyrektywy, nawet jeśli poprzedza ona prawidłową transpozycję. Wreszcie, Trybunał uznał, że prawo wspólnotowe nie stoi na przeszkodzie zastosowaniu przepisów krajowych, które wyłączają możliwość naprawienia szkody, jeżeli poszkodowany nie zapobiegł jej wystąpieniu za pomocą dostępnych środków prawnych, pod warunkiem że wykorzystanie tych środków można racjonalnie wymagać od poszkodowanego, a ocena ta należy do sądu krajowego. Prawdopodobieństwo skierowania pytania prejudycjalnego lub zawisłość postępowania o uchybienie zobowiązaniom nie stanowią wystarczającej podstawy do uznania, że skorzystanie ze środka prawnego nie jest rozsądne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, jednostki poszkodowane przez nieprawidłową transpozycję i zastosowanie dyrektyw mogą powołać się na prawo swobodnego przepływu towarów w celu wskazania na odpowiedzialność państwa za naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Trybunał przypomniał o zasadzie odpowiedzialności państwa za szkody wyrządzone jednostkom wskutek naruszenia prawa wspólnotowego, wymagającej spełnienia trzech przesłanek: przepis prawa wspólnotowego nadaje jednostkom uprawnienia, naruszenie jest wystarczająco istotne i istnieje bezpośredni związek przyczynowy. W tym przypadku prawo swobodnego przepływu towarów (art. 28 WE) oraz przepisy dyrektyw harmonizujących kontrolę sanitarną świeżego mięsa przyznają jednostkom uprawnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
Danske Slagterier (w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania prejudycjalne)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Danske Slagterier | inne | skarżący |
| Bundesrepublik Deutschland | panstwo_czlonkowskie | pozwany |
| Rząd czeski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd grecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd francuski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd włoski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd Zjednoczonego Królestwa | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Wspólnot Europejskich | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (8)
Główne
Dyrektywa 64/433/EWG art. 5 § 1 lit. o)
Dyrektywa Rady 64/433/EWG
Mięso wydające silny zapach płciowy jest uznawane za niezdatne do spożycia przez ludzi.
Dyrektywa 64/433/EWG art. 6 § 1 lit. b) pkt iii)
Dyrektywa Rady 64/433/EWG
Mięso bez uszczerbku dla przypadków określonych w art. 5 ust. 1 lit. o) niekastrowanych knurów o wadze tuszy przekraczającej 80 kg, poza przypadkami gdy zakład jest w stanie zagwarantować, za pomocą metody uznanej w procedurze ustanowionej w art. 16 lub przy braku takiej metody za pomocą metody uznanej przez właściwe władze, że tusze wydające silny zapach płciowy mogą być wykryte, nosi specjalny znak i zostaje poddane obróbce cieplnej.
Dyrektywa 89/662/EWG art. 5 § 1
Dyrektywa Rady 89/662/EWG
Państwa członkowskie przeznaczenia stosują środki kontroli weterynaryjnej, w tym wyrywkowe kontrole.
Dyrektywa 89/662/EWG art. 7 § 1 lit. b)
Dyrektywa Rady 89/662/EWG
W przypadku stwierdzenia niespełnienia warunków przez towary, państwa członkowskie mogą dać odbiorcy wybór między zniszczeniem towarów a wykorzystaniem ich do innych celów.
Dyrektywa 89/662/EWG art. 8 § 1 i 2
Dyrektywa Rady 89/662/EWG
Właściwe władze państwa członkowskiego przeznaczenia kontaktują się z właściwymi władzami państwa członkowskiego wysyłającego i zawiadamiają o podjętych decyzjach i ich uzasadnieniu.
art. 28 WE art. 28
Traktat WE
Zakaz wprowadzania przez państwa członkowskie środków o skutku równoważnym do ograniczeń ilościowych w handlu między państwami członkowskimi.
Pomocnicze
BGB art. 839 § 1, 2, 3
Niemiecki kodeks cywilny
Przepisy dotyczące odpowiedzialności urzędników za szkody wyrządzone osobom trzecim w wyniku naruszenia obowiązków służbowych, w tym wymóg zapobiegania szkodzie przez wykorzystanie środków prawnych.
BGB art. 852 § 1
Niemiecki kodeks cywilny
Przepis dotyczący przedawnienia prawa do uzyskania naprawienia szkody.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Jednostki poszkodowane przez nieprawidłową transpozycję lub stosowanie dyrektyw wspólnotowych mają prawo dochodzić odszkodowania od państwa członkowskiego. Prawo swobodnego przepływu towarów (art. 28 WE) może być podstawą roszczenia odszkodowawczego. Postępowanie o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego nie przerywa biegu terminu przedawnienia. Termin przedawnienia może rozpocząć bieg od pierwszych szkodliwych skutków nieprawidłowej transpozycji, nawet przed jej prawidłowym dokonaniem. Przepisy krajowe ograniczające możliwość dochodzenia odszkodowania z powodu niewykorzystania środków prawnych są dopuszczalne, jeśli ich wykorzystanie jest racjonalnie wymagane.
Odrzucone argumenty
Brak możliwości dochodzenia odszkodowania od państwa członkowskiego w przypadku błędnej transpozycji lub stosowania prawa wspólnotowego. Konieczność oczekiwania na zakończenie postępowania o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego przed dochodzeniem odszkodowania. Rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia dopiero po prawidłowej transpozycji dyrektywy. Bezwzględny zakaz stosowania przepisów krajowych ograniczających dochodzenie odszkodowania z powodu niewykorzystania środków prawnych.
Godne uwagi sformułowania
zasada odpowiedzialności państwa za szkody wyrządzone jednostkom wskutek naruszenia przez państwo prawa wspólnotowego jest właściwa systemowi traktatu WE naruszenie tego przepisu jest wystarczająco istotne i istnieje bezpośredni związek przyczynowy między tym naruszeniem a szkodą poniesioną przez jednostki do państw członkowskich należy uregulowanie trybu proceduralnego środków sądowych służących zapewnieniu ochrony uprawnień, które jednostki wywodzą z prawa wspólnotowego przesłanki, w szczególności w zakresie terminu, przewidziane w ustawodawstwach krajowych w dziedzinie naprawienia szkody nie mogą być mniej korzystne niż przepisy dotyczące podobnych skarg o charakterze wewnętrznym (zasada równoważności) i nie mogą być tego rodzaju, by czynić w praktyce niemożliwym lub zbyt utrudnionym uzyskanie odszkodowania (zasada skuteczności) naprawienie szkody nie może być poddane wymogowi uprzedniego stwierdzenia przez Trybunał uchybienia prawu wspólnotowemu przez państwo
Skład orzekający
V. Skouris
prezes
P. Jann
prezes_izby
C.W.A. Timmermans
prezes_izby
A. Rosas
prezes_izby
K. Lenaerts
prezes_izby
M. Ilešič
prezes_izby
A.Ó. Caoimh
prezes_izby
G. Arestis
sędzia
A. Borg Barthet
sprawozdawca
J. Malenovský
sędzia
J. Klučka
sędzia
U. Lõhmus
sędzia
E. Levits
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zasad odpowiedzialności państwa członkowskiego za szkody wyrządzone jednostkom wskutek naruszenia prawa wspólnotowego, w tym kwestii biegu terminów przedawnienia i dopuszczalności ograniczeń dochodzenia odszkodowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących kontroli weterynaryjnej i handlu mięsem, ale ogólne zasady odpowiedzialności państwa i terminów przedawnienia mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych zasad odpowiedzialności państwa za naruszenie prawa UE i praktycznych aspektów dochodzenia odszkodowań, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie UE i odszkodowaniach.
“Czy możesz dochodzić odszkodowania od państwa za błędy w stosowaniu prawa UE? TSUE wyjaśnia zasady i terminy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI