C-442/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2017-12-20
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ osóbWysokatrybunal
prawo pobytusamozatrudnieniebezrobocieobywatelstwo UEswobodny przepływ osóbzasiłek dla bezrobotnychkoordynacja systemów zabezpieczenia społecznego

Podsumowanie

Obywatel UE, który zaprzestał działalności na własny rachunek z powodu braku pracy, zachowuje status osoby samozatrudnionej i prawo pobytu, jeśli brak pracy jest należycie odnotowany i zarejestrował się jako poszukujący pracy.

Sprawa dotyczyła obywatela Rumunii, który przez cztery lata prowadził działalność na własny rachunek w Irlandii, a następnie zaprzestał jej z powodu braku pracy. Zarejestrował się jako poszukujący pracy, ale odmówiono mu zasiłku dla bezrobotnych z powodu braku wykazania prawa pobytu. Trybunał orzekł, że obywatel UE, który zaprzestał działalności na własny rachunek z powodu niezamierzonego braku pracy, zachowuje status osoby samozatrudnionej i prawo pobytu, pod warunkiem należytego odnotowania braku pracy i zarejestrowania się jako poszukujący pracy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2004/38/WE w sprawie prawa obywateli Unii do swobodnego przemieszczania się i pobytu. Florea Gusa, obywatel Rumunii, prowadził działalność na własny rachunek w Irlandii przez cztery lata, po czym zaprzestał jej z powodu spowolnienia gospodarczego. Zarejestrował się jako osoba poszukująca pracy, ale odmówiono mu zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ nie wykazał prawa pobytu w Irlandii. Sąd odsyłający pytał, czy F. Gusa zachował status osoby samozatrudnionej i prawo pobytu na podstawie art. 7 dyrektywy 2004/38, mimo zaprzestania działalności. Trybunał orzekł, że art. 7 ust. 3 lit. b) dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że obejmuje on również osoby, które zaprzestały prowadzenia działalności na własny rachunek z powodu należycie odnotowanego braku pracy spowodowanego niezależnymi od nich względami, pod warunkiem zarejestrowania się jako poszukujący pracy. Taka wykładnia jest zgodna z celem dyrektywy, jakim jest uproszczenie i wzmocnienie prawa do swobodnego przemieszczania się, oraz zapobiega nieuzasadnionemu odmiennemu traktowaniu pracowników najemnych i osób samozatrudnionych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pod warunkiem należytego odnotowania braku pracy i zarejestrowania się jako poszukujący pracy.

Uzasadnienie

Trybunał zinterpretował art. 7 ust. 3 lit. b) dyrektywy 2004/38/WE w sposób rozszerzający, obejmując nim osoby samozatrudnione, które zaprzestały działalności z powodu braku pracy, podobnie jak pracowników najemnych. Wykładnia ta jest zgodna z celem dyrektywy i zapobiega dyskryminacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący

Strony

NazwaTypRola
Florea Gusaosoba_fizycznaskarżący
Minister for Social Protectionorgan_krajowypozwany
Irlandiapanstwo_czlonkowskiepozwany
Attorney Generalorgan_krajowypozwany
rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

Dyrektywa 2004/38/WE art. 7 § 1 lit. a)

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich

Obywatele UE pracujący na własny rachunek mają prawo pobytu.

Dyrektywa 2004/38/WE art. 7 § 3 lit. b)

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich

Obywatel UE, który zaprzestał działalności na własny rachunek z powodu niezamierzonego braku pracy (należycie odnotowanego), zachowuje status osoby samozatrudnionej, jeśli zarejestrował się jako poszukujący pracy.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 1 lit. h)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Rozporządzenie stosuje się do ustawodawstwa dotyczącego świadczeń dla bezrobotnych.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 4

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Zasada równego traktowania – osoby, do których stosuje się rozporządzenie, korzystają z tych samych świadczeń i podlegają tym samym obowiązkom co obywatele państwa członkowskiego.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 70 § 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Definicja specjalnych nieskładkowych świadczeń pieniężnych, które mogą obejmować zasiłek dla osób poszukujących pracy.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 70 § 4

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Specjalne nieskładkowe świadczenia pieniężne są udzielane wyłącznie w państwie członkowskim, w którym zainteresowani mają miejsce zamieszkania.

ustawa z 2005 r. art. 139

Social Welfare Consolidation Act 2005 (as amended)

Ustanawia zasiłek dla osób poszukujących pracy.

ustawa z 2005 r. art. 141 § 1 i 9

Social Welfare Consolidation Act 2005 (as amended)

Przyznanie zasiłku podlega kryterium zasobów i wymogowi zwykłego miejsca pobytu w Irlandii.

ustawa z 2005 r. art. 246 § 5

Social Welfare Consolidation Act 2005 (as amended)

Osoba, która nie ma prawa pobytu w Irlandii, nie jest uznawana za osobę zwykle przebywającą w tym państwie.

ustawa z 2005 r. art. 246 § 6

Social Welfare Consolidation Act 2005 (as amended)

Wymienia osoby, które posiadają prawo pobytu w Irlandii, w tym na podstawie rozporządzenia z 2006 r. implementującego dyrektywę 2004/38.

rozporządzenie z 2006 r. art. 6 § 2 lit. a) i c)

European Communities (Free Movement of Persons) (No. 2) Regulations 2006

Określa warunki pobytu obywateli UE na terytorium państwa członkowskiego przez okres dłuższy niż trzy miesiące, w tym zachowanie statusu pracownika lub osoby samozatrudnionej w przypadku niezamierzonego bezrobocia.

Pomocnicze

Dyrektywa 2004/38/WE art. 14 § 4 lit. b)

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich

Obywatele UE wjeżdżający na terytorium państwa członkowskiego w poszukiwaniu pracy nie mogą zostać wydaleni, dopóki aktywnie poszukują pracy i mają realną szansę na zatrudnienie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 7 ust. 3 lit. b) dyrektywy 2004/38/WE powinien być interpretowany w sposób rozszerzający, obejmując osoby samozatrudnione, które zaprzestały działalności z powodu niezamierzonego braku pracy. Taka wykładnia jest zgodna z celem dyrektywy, jakim jest uproszczenie i wzmocnienie prawa do swobodnego przemieszczania się. Odmienne traktowanie pracowników najemnych i osób samozatrudnionych w tej sytuacji byłoby nieuzasadnione i dyskryminujące.

Odrzucone argumenty

Art. 7 ust. 3 lit. b) dyrektywy 2004/38/WE dotyczy wyłącznie pracowników najemnych, którzy utracili pracę. Sformułowanie 'po okresie zatrudnienia' w niektórych wersjach językowych dyrektywy ogranicza jej zastosowanie do osób, które były pracownikami najemnymi.

Godne uwagi sformułowania

zachowuje status pracownika najemnego lub osoby pracującej na własny rachunek pozostaje bez pracy w sposób niezamierzony należycie odnotowane brak pracy spowodowany niezależnymi od niego względami nieuzasadnione odmienne traktowanie

Skład orzekający

J.L. da Cruz Vilaça

prezes izby

A. Tizzano

sprawozdawca

E. Levits

sędzia

A. Borg Barthet

sędzia

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy 2004/38/WE dotyczących zachowania statusu osoby samozatrudnionej i prawa pobytu w przypadku niezamierzonego zaprzestania działalności z powodu braku pracy."

Ograniczenia: Wymóg należytego odnotowania braku pracy i zarejestrowania się jako poszukujący pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu swobodnego przepływu osób w UE – prawa do pobytu i świadczeń socjalnych dla osób, które straciły pracę (w tym samozatrudnieni) z przyczyn niezależnych od nich. Pokazuje, jak prawo UE chroni obywateli w trudnych sytuacjach ekonomicznych.

Straciłeś pracę jako samozatrudniony w UE? Nadal możesz mieć prawo do pobytu i zasiłku!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI