C-436/03

Trybunał Sprawiedliwości2006-05-02
cjeuprawo_ue_ogolneprawo_spolekWysokatrybunal
spółdzielnia europejskaSCEpodstawa prawnaart. 308 TFUEart. 95 TFUErynek wewnętrznyprawo spółekTSUE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że rozporządzenie dotyczące spółdzielni europejskiej zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 308 TFUE, a nie art. 95 TFUE, ponieważ tworzy ono nową formę prawną, a nie harmonizuje istniejące przepisy krajowe.

Parlament Europejski zaskarżył rozporządzenie Rady dotyczące spółdzielni europejskiej (SCE), kwestionując wybór art. 308 TFUE jako podstawy prawnej zamiast art. 95 TFUE. Parlament argumentował, że rozporządzenie ma na celu harmonizację prawa spółek, co uzasadniałoby art. 95 TFUE. Trybunał uznał jednak, że rozporządzenie tworzy nową, europejską formę prawną spółdzielni, współistniejącą z krajowymi formami, a nie harmonizuje istniejące przepisy. W związku z tym, art. 308 TFUE, stosowany w przypadkach braku innych kompetencji, został uznany za właściwą podstawę prawną.

Sprawa dotyczyła skargi Parlamentu Europejskiego o stwierdzenie nieważności rozporządzenia Rady (WE) nr 1435/2003 w sprawie statutu spółdzielni europejskiej (SCE). Głównym zarzutem Parlamentu był błędny wybór podstawy prawnej – Rada oparła rozporządzenie na art. 308 TFUE, podczas gdy Parlament uważał, że właściwą podstawą był art. 95 TFUE. Parlament argumentował, że rozporządzenie ma na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich w celu ułatwienia tworzenia i funkcjonowania rynku wewnętrznego, co jest celem art. 95 TFUE. Podkreślał, że różnice w prawie spółek krajowych stanowią przeszkodę dla transgranicznej działalności spółdzielni, a stworzenie europejskiej formy prawnej jest środkiem zaradczym. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując sprawę, przypomniał, że właściwa podstawa prawna aktu powinna być określona na podstawie jego treści i głównego celu. Powołanie art. 308 TFUE jest uzasadnione tylko wtedy, gdy żaden inny przepis traktatu nie przyznaje organom Wspólnoty niezbędnych kompetencji. Analizując rozporządzenie, Trybunał stwierdził, że jego celem jest utworzenie nowej formy prawnej – spółdzielni europejskiej – istniejącej równolegle do krajowych form spółdzielni, posiadającej specyficzny wspólnotowy charakter. Rozporządzenie reguluje przede wszystkim zasady tworzenia, kapitału i statutu SCE, a także możliwość przeniesienia jej siedziby bez utraty osobowości prawnej. W sprawach nieuregulowanych rozporządzeniem, stosuje się przepisy prawa państwa członkowskiego, w którym SCE ma siedzibę, co ma charakter pomocniczy. W związku z tym Trybunał uznał, że rozporządzenie nie ma na celu zbliżenia ustawodawstw krajowych w rozumieniu art. 95 TFUE, lecz stworzenie nowej, odrębnej formy prawnej. Dlatego też art. 95 TFUE nie mógł stanowić właściwej podstawy prawnej. Trybunał uznał, że rozporządzenie zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 308 TFUE. Skarga Parlamentu została oddalona, a Parlament został obciążony kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Rozporządzenie zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 308 TFUE.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że rozporządzenie tworzy nową formę prawną spółdzielni europejskiej, istniejącą równolegle do krajowych form, a nie harmonizuje istniejące przepisy. Dlatego art. 95 TFUE nie był właściwą podstawą prawną, a art. 308 TFUE, stosowany w braku innych kompetencji, był uzasadniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skarge

Strona wygrywająca

Rada Unii Europejskiej

Strony

NazwaTypRola
Parlament Europejskiinstytucja_ueskarżący
Komisja Wspólnot Europejskichinstytucja_ueinterwenient
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwany
Królestwo Hiszpaniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnejpanstwo_czlonkowskieinterwenient

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 308

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Stosowany, gdy traktat nie przyznaje organom Wspólnoty kompetencji niezbędnej dla wydania aktu, a jest on potrzebny do osiągnięcia celów traktatu. Uzasadniony w przypadku tworzenia nowych praw ochronnych na poziomie wspólnotowym.

Pomocnicze

TFUE art. 95

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską

Umożliwia prawodawcy wspólnotowemu wydanie przepisów mających na celu poprawę warunków tworzenia i funkcjonowania rynku wewnętrznego, przyczyniając się do wyeliminowania przeszkód w wykonywaniu swobód ekonomicznych. Możliwe jest również stosowanie w celu zapobiegania barier dla handlu wynikających z niejednorodnego rozwoju uregulowań krajowych.

Rozporządzenie SCE art. 1 ust. 5

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1435/2003

SCE ma osobowość prawną.

Rozporządzenie SCE art. 8 ust. 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1435/2003

Reguluje podleganie SCE przepisom rozporządzenia, statutu oraz prawa krajowego w sprawach nieuregulowanych.

Rozporządzenie o znaku towarowym

Rozporządzenie Rady (WE) nr 40/94

Rozporządzenie o ochronie odmian roślin

Rozporządzenie Rady (WE) nr 2100/94

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozporządzenie ustanawia nową formę prawną spółdzielni europejskiej, a nie harmonizuje istniejące przepisy krajowe. Artykuł 95 TFUE nie jest właściwą podstawą prawną dla tworzenia nowej formy prawnej. Artykuł 308 TFUE jest właściwą podstawą prawną, gdy traktat nie przewiduje innych kompetencji do osiągnięcia celu.

Odrzucone argumenty

Rozporządzenie ma na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich w celu ułatwienia funkcjonowania rynku wewnętrznego, co uzasadnia art. 95 TFUE. Stworzenie europejskiej formy prawnej jest środkiem harmonizacji ustawodawstw krajowych. Artykuł 308 TFUE nie jest właściwą podstawą prawną, ponieważ istnieje możliwość zastosowania art. 95 TFUE.

Godne uwagi sformułowania

Właściwa podstawa prawna, na której wydawany jest akt, powinna zostać określona w odniesieniu do jego treści i głównego celu, który akt ten realizuje. Powołanie art. 308 WE jako podstawy prawnej aktu jest uzasadnione jedynie wtedy, gdy żaden inny przepis traktatu nie przyznaje organom Wspólnoty kompetencji niezbędnej dla wydania takiego aktu. Artykuł 95 WE umożliwia prawodawcy wspólnotowemu wydanie przepisów, których celem jest poprawa warunków tworzenia i funkcjonowania rynku wewnętrznego... Rozporządzenie nr 1435/2003 w sprawie statutu spółdzielni europejskiej (SCE) ma na celu utworzenie nowej formy prawnej istniejącej równolegle do krajowych form spółdzielni...

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

P. Jann

prezes_izby

C. W. A. Timmermans

prezes_izby

A. Rosas

prezes_izby

J. Makarczyk

prezes_izby

J.-P. Puissochet

sprawozdawca

R. Schintgen

sędzia

J. Klučka

sędzia

U. Lõhmus

sędzia

E. Levits

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wybór właściwej podstawy prawnej dla aktów prawnych UE, zwłaszcza gdy rozporządzenie tworzy nową formę prawną lub harmonizuje istniejące przepisy. Interpretacja zakresu stosowania art. 95 TFUE i art. 308 TFUE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tworzenia spółdzielni europejskiej, ale zasady wyboru podstawy prawnej są uniwersalne dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie UE – wyboru podstawy prawnej, co ma kluczowe znaczenie dla zakresu kompetencji instytucji UE i ważności aktów prawnych. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie UE.

Jak wybór artykułu w traktacie UE może zadecydować o ważności rozporządzenia? Sprawa spółdzielni europejskiej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI