C-434/19 i C-435/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2021-03-03
cjeupomoc_panstwapomoc państwa w sektorze usług finansowych i pocztowychWysokatrybunal
pomoc państwakonkurencjausługi w ogólnym interesie gospodarczymprawo pocztowepodatki lokalneprowizjemonopol prawnyTFUEWłochy

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że włoskie przepisy nakładające na podmioty pobierające podatek lokalny obowiązek posiadania rachunku bankowego w Poste Italiane i płacenia prowizji mogą stanowić pomoc państwa, jeśli spełnione są określone warunki.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE w zakresie pomocy państwa i konkurencji, w kontekście włoskich przepisów nakładających na podmioty pobierające komunalny podatek od nieruchomości (ICI) obowiązek posiadania rachunku bankowego w Poste Italiane oraz płacenia prowizji za jego prowadzenie. Sądy krajowe pytały, czy takie przepisy mogą stanowić pomoc państwa lub nadużycie pozycji dominującej. Trybunał uznał, że takie przepisy mogą być uznane za pomoc państwa, jeśli można je przypisać państwu, przynoszą selektywną korzyść Poste Italiane z zasobów państwowych i zakłócają konkurencję, co musi zbadać sąd krajowy. Pytanie dotyczące nadużycia pozycji dominującej uznano za niedopuszczalne z powodu braku wystarczających informacji.

Sprawy połączone C-434/19 i C-435/19 dotyczyły wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonych przez włoski sąd kasacyjny. Przedmiotem postępowania były żądania płatności prowizji przez Poste Italiane od podmiotów upoważnionych do poboru komunalnego podatku od nieruchomości (ICI) za prowadzenie rachunków bankowych służących do poboru tego podatku. Włoskie przepisy nakładały na te podmioty obowiązek posiadania rachunku w Poste Italiane i płacenia prowizji, której wysokość była jednostronnie ustalana przez Poste Italiane. Sądy krajowe pytały Trybunał Sprawiedliwości UE o wykładnię przepisów TFUE dotyczących pomocy państwa (art. 107) i konkurencji (art. 102), w szczególności czy takie przepisy mogą stanowić niedozwoloną pomoc państwa lub nadużycie pozycji dominującej. Trybunał, rozpatrując pytania pierwsze i drugie, przypomniał, że aby środek krajowy mógł być uznany za pomoc państwa, musi spełniać cztery przesłanki: interwencja państwa lub zasobów państwowych, możliwość wpływu na wymianę handlową, przyznanie selektywnej korzyści oraz zakłócenie konkurencji. Trybunał stwierdził, że włoskie przepisy nakładające obowiązek posiadania rachunku w Poste Italiane i płacenia prowizji mogą być przypisane państwu. Jednakże, kluczowe dla oceny, czy jest to pomoc państwa, jest to, czy środek ten przynosi selektywną korzyść Poste Italiane z zasobów państwowych i czy może zakłócać konkurencję. Trybunał podkreślił, że przesłanki z wyroku Altmark Trans (dotyczące rekompensaty za usługi w ogólnym interesie gospodarczym) nie zostały spełnione, ponieważ nie było jasnego określenia zobowiązań z tytułu usług publicznych. W związku z tym, przyznane Poste Italiane prawo do pobierania prowizji może być uznane za selektywną korzyść, a wpływ na konkurencję i wymianę handlową należy ocenić. Ostatecznie, Trybunał orzekł, że takie przepisy mogą stanowić pomoc państwa, jeśli sąd krajowy stwierdzi spełnienie wskazanych przesłanek. Pytanie trzecie, dotyczące naruszenia art. 102 TFUE (nadużycie pozycji dominującej), zostało uznane za niedopuszczalne z powodu braku wystarczających informacji od sądu krajowego na temat właściwego rynku, jego zasięgu geograficznego oraz udziałów w rynku, co uniemożliwiło Trybunałowi ocenę istnienia pozycji dominującej i jej ewentualnego nadużycia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, mogą stanowić pomoc państwa, jeśli środek ten można przypisać państwu, przynosi selektywną korzyść Poste Italiane z zasobów państwowych i może zakłócać konkurencję i wymianę handlową między państwami członkowskimi, czego zweryfikowanie należy do sądu odsyłającego.

Uzasadnienie

Trybunał analizował cztery przesłanki pomocy państwa. Stwierdził, że włoskie przepisy mogą być przypisane państwu. Kluczowe jest jednak, czy środek ten przynosi selektywną korzyść Poste Italiane z zasobów państwowych i czy może zakłócać konkurencję. Przesłanki z wyroku Altmark Trans nie zostały spełnione, co sugeruje, że przyznane prawo do pobierania prowizji może być selektywną korzyścią. Sąd krajowy musi zbadać pozostałe przesłanki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

sąd odsyłający (uzyskał wykładnię)

Strony

NazwaTypRola
Poste Italiane SpAspolkaskarżący
Riscossione Sicilia SpA agente riscossione per la provincia di Palermo e delle altre provincie sicilianeinnepozwany
Agenzia delle entrate – Riscossioneorgan_krajowypozwany
Poste Italiane SpA – Bancopostaspolkainne
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

TFUE art. 107 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Definiuje pomoc państwa i jej przesłanki (interwencja państwa, zasoby państwowe, selektywna korzyść, wpływ na konkurencję i handel).

TFUE art. 102 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje nadużywania pozycji dominującej na rynku wewnętrznym.

Legge n. 662/1996 art. 2 § 18-20

Ustawa nr 662/1996

Przepisy włoskie dotyczące ustalania prowizji przez Poste Italiane i prowadzenia rachunkowości.

D.Lgs. n. 504/1992 art. 10 § 3

Dekret ustawodawczy nr 504/1992

Przepis włoski nakładający obowiązek posiadania rachunku pocztowego do poboru podatku ICI.

Pomocnicze

TFUE art. 106 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pozwala na odstępstwa od zasad konkurencji w przypadku usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek (które w tej sprawie nie zostały spełnione).

TFUE art. 14

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy usług w ogólnym interesie gospodarczym.

D.P.R. n. 144/2001 art. 3 § 1

Dekret prezydenta Republiki nr 144/2001

Regulacje dotyczące usług bankowości pocztowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Włoskie przepisy nakładające obowiązek posiadania rachunku w Poste Italiane i płacenia prowizji mogą stanowić pomoc państwa, jeśli spełnione są przesłanki z art. 107 TFUE. Przesłanki z wyroku Altmark Trans nie zostały spełnione, co sugeruje, że przyznane prawo do pobierania prowizji może być selektywną korzyścią.

Odrzucone argumenty

Pytanie dotyczące nadużycia pozycji dominującej (art. 102 TFUE) było niedopuszczalne z powodu braku wystarczających informacji. Postępowanie nie dotyczyło usług pocztowych ani bezpośrednio poboru ICI, lecz relacji między Poste Italiane a podmiotami pobierającymi podatek w zakresie prowadzenia rachunków.

Godne uwagi sformułowania

środek krajowy [...] stanowi „pomoc państwa” [...] pod warunkiem że środek ten można przypisać państwu, że przysparza on spółce Poste Italiane selektywnej korzyści przy użyciu zasobów państwowych i że może on zakłócać konkurencję i wymianę handlową między państwami członkowskimi, czego zweryfikowanie należy do sądu odsyłającego. przesłanki z wyroku z dnia 24 lipca 2003 r., Altmark Trans i Regierungspräsidium Magdeburg (C‑280/00) nie zostały spełnione w niniejszej sprawie.

Skład orzekający

M. Campos Sánchez-Bordona

rzecznik generalny

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "ocena środków krajowych pod kątem pomocy państwa, zwłaszcza w kontekście usług publicznych i obowiązków nałożonych na przedsiębiorstwa."

Ograniczenia: Orzeczenie dostarcza wskazówek dla sądów krajowych, ale ostateczna ocena zgodności z prawem UE zależy od konkretnych faktów ustalonych przez te sądy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej interakcji między prawem konkurencji UE a krajowymi przepisami podatkowymi i finansowymi, pokazując, jak państwa mogą nieświadomie naruszać zasady UE.

Czy włoskie prowizje pocztowe to ukryta pomoc państwa? TSUE daje wskazówki sądom krajowym.

Sektor

finanse

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę