C-433/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-01-11
cjeupodatkiVAT — stawki obniżoneWysokatrybunal
VATstawka obniżonausługi remontowebudynki mieszkalneprywatne budynki mieszkalnezamieszkaniekonsument końcowyprawo portugalskie

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że obniżona stawka VAT na usługi remontowe prywatnych budynków mieszkalnych może być stosowana tylko wtedy, gdy budynki te są faktycznie zamieszkane w momencie świadczenia usług.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów unijnych dotyczących obniżonej stawki VAT na usługi remontowe prywatnych budynków mieszkalnych. Portugalski organ podatkowy zakwestionował zastosowanie obniżonej stawki przez spółkę HPA do remontów budynków, które były przeznaczone na cele mieszkaniowe, ale nie były faktycznie zamieszkane w momencie świadczenia usług. Sąd odsyłający zapytał Trybunał, czy przepisy unijne dopuszczają takie ograniczenie. Trybunał orzekł, że obniżona stawka VAT ma zastosowanie tylko do budynków faktycznie wykorzystywanych jako mieszkanie w momencie świadczenia usług, co ma na celu uprzywilejowanie konsumenta końcowego.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni punktu 2 załącznika IV do dyrektywy Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (VAT). Sprawa rozpatrywana była w ramach sporu między portugalskim organem podatkowym a spółką HPA – Construções SA, dotyczącym stawki VAT na usługi remontowe. Portugalski organ podatkowy zakwestionował zastosowanie obniżonej stawki VAT (5%) przez HPA do usług remontowych świadczonych na rzecz budynków, które były przeznaczone na cele mieszkaniowe, ale nie były faktycznie zamieszkane w momencie świadczenia usług. Organ podatkowy argumentował, że obniżona stawka ma zastosowanie tylko do nieruchomości faktycznie wykorzystywanych jako mieszkanie zarówno przed, jak i po wykonaniu prac. Sąd odsyłający, Supremo Tribunal Administrativo, zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniem, czy przepisy unijne stoją na przeszkodzie przepisom krajowym ograniczającym stosowanie obniżonej stawki VAT do usług remontowych prywatnych budynków mieszkalnych, jeśli budynki te są faktycznie zamieszkane w momencie wykonywania tych czynności. Trybunał, opierając się na wykładni pojęć "prywatny budynek mieszkalny" i "zamieszkiwanie", orzekł, że obniżona stawka VAT ma zastosowanie wyłącznie do usług remontowych i naprawczych, których przedmiotem są nieruchomości faktycznie wykorzystywane jako mieszkanie w momencie świadczenia tych usług. Podkreślono, że celem obniżonej stawki jest uprzywilejowanie konsumenta końcowego, który nie ma prawa do odliczenia VAT, a nie przedsiębiorcy. W związku z tym, aby konsument mógł skorzystać z obniżonej stawki, nieruchomość musi być faktycznie wykorzystywana jako mieszkanie w momencie poniesienia kosztu. Trybunał wyjaśnił również, że nie jest konieczne, aby nieruchomość była stale zamieszkana podczas prac, a okresowe wykorzystanie lub tymczasowe opuszczenie nie zmienia charakteru budynku jako prywatnego budynku mieszkalnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one przepisom krajowym przewidującym stosowanie obniżonej stawki VAT do usług naprawy i remontu prywatnych budynków mieszkalnych pod warunkiem, że dane budynki będą faktycznie wykorzystywane jako mieszkanie w dniu, w którym czynności te miały miejsce.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że pojęcie "prywatny budynek mieszkalny" odnosi się do nieruchomości faktycznie wykorzystywanych na cele prywatnego zamieszkiwania. Obniżona stawka VAT ma na celu uprzywilejowanie konsumenta końcowego, który nie ma prawa do odliczenia VAT, a zatem korzyść z niższej stawki powinna trafiać do osoby faktycznie zamieszkującej nieruchomość. Stosowanie obniżonej stawki do usług świadczonych na rzecz przedsiębiorcy lub osoby, która nie zamieszkuje nieruchomości, nie realizuje celu tej regulacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Autoridade Tributária e Aduaneiraorgan_krajowypozwany
HPA – Construções SAspolkaskarżący
Rząd portugalskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa VAT § Załącznik IV, pkt 2

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Wyrażenie "prywatne budynki mieszkalne" należy interpretować niezależnie od kwalifikacji stosowanych w państwach członkowskich. Obejmuje ono usługi remontów i napraw, które dotyczą rzeczy wykorzystywanych do celów prywatnego zamieszkiwania. Nieruchomość musi być faktycznie wykorzystywana jako mieszkanie w dniu świadczenia usług, aby mogła skorzystać z obniżonej stawki VAT.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pomocnicze

Dyrektywa VAT art. 96

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 98 § 1, 2

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 106

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa VAT art. 107

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dyrektywa 2009/47/WE

Dyrektywa Rady 2009/47/WE z dnia 5 maja 2009 r. zmieniająca dyrektywę 2006/112/WE w zakresie stawek obniżonych podatku od wartości dodanej

Kodeks VAT art. 18 § 1

Kodeks podatku od wartości dodanej

Kodeks VAT § Wykaz I, pkt 2.24

Kodeks podatku od wartości dodanej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obniżona stawka VAT na usługi remontowe ma na celu uprzywilejowanie konsumenta końcowego, który faktycznie zamieszkuje nieruchomość i nie ma prawa do odliczenia VAT. Pojęcie "prywatny budynek mieszkalny" odnosi się do nieruchomości faktycznie wykorzystywanych na cele prywatnego zamieszkiwania. Przepisy UE dotyczące stawek VAT należy interpretować w sposób ścisły, jako że stanowią odstępstwo od zasady stosowania stawki podstawowej.

Odrzucone argumenty

Portugalski organ podatkowy argumentował, że obniżona stawka VAT ma zastosowanie tylko do nieruchomości faktycznie wykorzystywanych jako mieszkanie zarówno przed, jak i po wykonaniu prac remontowych, co wykluczało budynki przeznaczone na cele mieszkaniowe, ale nie zamieszkane w momencie świadczenia usług.

Godne uwagi sformułowania

"pojęcie „budynku mieszkalnego” oznacza zwykle rzecz nieruchomą, względnie ruchomą, lub jej część, przeznaczoną na cele mieszkaniowe i służącą w związku z tym jako miejsce zamieszkania dla jednej lub kilku osób" "przymiotnik „prywatny” pozwala odróżnić je od mieszkań o charakterze nieprywatnym, takich jak mieszkania służbowe czy hotele" "usługi remontów i napraw, o których mowa w pkt 2 załącznika IV do dyrektywy VAT, muszą dotyczyć rzeczy wykorzystywanych do celów prywatnego zamieszkiwania" "przepis ten, w zakresie, w jakim pozwala na stosowanie obniżonej stawki VAT, stanowi odstępstwo od zasady stosowania stawki podstawowej, a zatem podlega ścisłej wykładni" "Dla przedsiębiorcy mającego prawo do odliczenia naliczonego VAT nie ma bowiem znaczenia, czy usługi remontu lub naprawy są opodatkowane według stawki podstawowej lub według stawki obniżonej, ponieważ zostanie on w każdym razie zwolniony z ciężaru podatku związanego z tymi usługami dzięki skorzystaniu z prawa do odliczenia VAT. Natomiast stosowanie obniżonej stawki do tych usług faworyzuje konsumenta końcowego, który faktycznie zamieszkuje nieruchomość będącą przedmiotem robót budowlanych i który nie ma prawa do odliczenia naliczonego VAT."

Skład orzekający

K. Jürimäe

prezes trzeciej izby, pełniąca obowiązki prezesa ósmej izby (sprawozdawczyni)

M. Safjan

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia \"prywatny budynek mieszkalny\" na potrzeby stosowania obniżonej stawki VAT w kontekście usług remontowych i naprawczych. Określenie warunków faktycznego zamieszkania nieruchomości."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy przepisów przejściowych dyrektywy VAT (załącznik IV), które zostały uchylone dyrektywą 2009/47/WE. Jednakże zasady wykładni pojęć unijnych i cel stosowania obniżonych stawek VAT mogą mieć zastosowanie do obecnych przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego z remontami mieszkań, co czyni ją interesującą dla szerokiego grona odbiorców, w tym właścicieli nieruchomości i firm budowlanych. Wykładnia pojęć prawnych ma praktyczne znaczenie.

Remont mieszkania? Uważaj na VAT! TSUE wyjaśnia, kiedy przysługuje niższa stawka.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI