C-43/10
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości rozstrzygnął kwestie wykładni dyrektyw dotyczących polityki wodnej, oceny skutków dla środowiska oraz ochrony siedlisk przyrodniczych w kontekście projektu przekierowania rzeki Acheloos w Grecji.
Sprawa dotyczyła projektu przekierowania rzeki Acheloos w Grecji i jego zgodności z prawem UE, w szczególności z dyrektywami dotyczącymi polityki wodnej, oceny wpływu na środowisko oraz ochrony siedlisk przyrodniczych. Sąd krajowy zadał pytania dotyczące terminów transpozycji dyrektyw, dopuszczalności transferu wody przed opracowaniem planów gospodarowania, wymogów dotyczących konsultacji społecznych, stosowania dyrektywy o ocenie skutków dla środowiska w przypadku aktów ustawodawczych oraz ochrony obszarów Natura 2000. Trybunał udzielił odpowiedzi na wszystkie pytania, precyzując zasady stosowania tych dyrektyw.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez grecki sąd dotyczył wykładni kilku dyrektyw UE w kontekście projektu częściowego przekierowania górnego biegu rzeki Acheloos. Sprawa obejmowała kwestie związane z terminami transpozycji dyrektywy wodnej (2000/60/WE), dopuszczalnością transferu wody przed opracowaniem planów gospodarowania zasobami wodnymi, wymogami dotyczącymi konsultacji społecznych, stosowaniem dyrektywy o ocenie skutków dla środowiska (85/337/EWG) w przypadku aktów ustawodawczych oraz ochroną obszarów Natura 2000 na mocy dyrektywy siedliskowej (92/43/EWG). Trybunał Sprawiedliwości rozstrzygnął, że art. 13 ust. 6 dyrektywy wodnej wyznacza termin na publikację planów gospodarowania, a nie na transpozycję dyrektywy. Stwierdził, że transfer wody przed opracowaniem planów nie jest a priori zakazany, o ile nie zagraża celom dyrektywy i spełnia określone warunki. Podkreślił, że zatwierdzenie planów bez konsultacji społecznych nie wchodzi w zakres stosowania art. 14 dyrektywy wodnej, jeśli nie są to plany w rozumieniu tej dyrektywy. Odnosząc się do dyrektywy o ocenie skutków dla środowiska, Trybunał wskazał, że nie ma ona zastosowania, jeśli cele dyrektywy są osiągane w procesie ustawodawczym, co wymaga szczegółowego zbadania przez sąd krajowy. W kwestii ochrony obszarów Natura 2000, Trybunał orzekł, że obszary te są chronione od momentu ich notyfikacji jako terenów mających znaczenie dla Wspólnoty, a pozwolenie na projekt może być wydane tylko po spełnieniu rygorystycznych warunków, w tym braku negatywnego wpływu na integralność terenu lub zastosowaniu środków kompensujących. Stwierdzono również, że nawadnianie i zapotrzebowanie na wodę pitną mogą stanowić nadrzędny interes publiczny, a przekształcenie ekosystemu rzecznego w sztuczny jest dopuszczalne pod pewnymi warunkami.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (12)
Odpowiedź sądu
Art. 13 ust. 6 wyznacza termin na publikację planów (22 grudnia 2009 r.), a art. 24 ust. 1 wyznacza termin na transpozycję dyrektywy (22 grudnia 2003 r.).
Uzasadnienie
Trybunał rozróżnił termin na transpozycję dyrektywy od terminu na publikację planów gospodarowania wodami, wskazując, że publikacja jest jednym ze środków wdrażania dyrektywy po jej transpozycji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Nomarchiaki Aftodioikisi Aitoloakarnanias | organ_krajowy | skarżący |
| Dimos Agriniou | organ_krajowy | skarżący |
| Dimos Oiniádon | organ_krajowy | skarżący |
| Emporiko kai Viomichaniko Epimelitirio Aitoloakarnanias | organ_krajowy | skarżący |
| Enosi Agrotikon Synetairismon Agriniou | organ_krajowy | skarżący |
| Aitoliki Etaireia Prostasias Topiou kai Perivallontos | inne | skarżący |
| Elliniki Ornithologiki Etaireia | inne | skarżący |
| Elliniki Etaireia gia tin prostasia tou Perivallontos kai tis Politistikis Klironomias | inne | skarżący |
| Dimos Mesologiou | organ_krajowy | skarżący |
| Dimos Aitolikou | organ_krajowy | skarżący |
| Dimos Inachou | organ_krajowy | skarżący |
| Topiki Enosi Dimon kai Koinotiton Nomou Aitoloakarnanias | organ_krajowy | skarżący |
| Pagkosmio Tameio gia ti Fysi WWF Ellas | inne | skarżący |
| Ypourgos Perivallontos, Chorotaxias kai Dimosion ergon | organ_krajowy | pozwany |
| Ypourgos Esoterikon, Dimosias Dioikisis kai Apokentrosis | organ_krajowy | pozwany |
| Ypourgos Oikonomias kai Oikonomikon | organ_krajowy | pozwany |
| Ypourgos Anaptyxis | organ_krajowy | pozwany |
| Ypourgos Agrotikis Anaptyxis kai Trofimon | organ_krajowy | pozwany |
| Ypourgos Politismou | organ_krajowy | pozwany |
| Nomarchiaki Aftodioikisi Trikalon | organ_krajowy | interwenient |
| Nomarchiaki Aftodioikisi Magnisias | organ_krajowy | interwenient |
| Dimosia Epicheirisi Ilektrismou AE (DEI) | spolka | interwenient |
| Nomarchiaki Aftodioikisi Karditsas | organ_krajowy | interwenient |
| Nomarchiaki Aftodioikisi Larisas | organ_krajowy | interwenient |
| Topiki Enosi Dimon kai Koinotiton tou Nomou Trikalon | organ_krajowy | interwenient |
| Topiki Enosi Dimon kai Koinotiton tou Nomou Larisis | organ_krajowy | interwenient |
| Topiki Enosi Dimon kai Koinotiton tou Nomou Karditsas | organ_krajowy | interwenient |
| Techniko Epimelitirio Elladas / Perifereiako Tmima Kentrikis kai Dytikis Thessalias | organ_krajowy | interwenient |
Przepisy (16)
Główne
Dyrektywa Wodna art. 13 § 6
Dyrektywa 2000/60/WE
Określa termin publikacji planów gospodarowania wodami w dorzeczach (22 grudnia 2009 r.).
Dyrektywa Wodna art. 24 § 1
Dyrektywa 2000/60/WE
Określa najpóźniejszy termin transpozycji dyrektywy (22 grudnia 2003 r.).
Dyrektywa Wodna art. 4 § 1
Dyrektywa 2000/60/WE
Nakłada na państwa członkowskie obowiązek ochrony, poprawy i przywracania wód powierzchniowych i podziemnych w celu osiągnięcia dobrego stanu.
Dyrektywa OOŚ art. 1 § 5
Dyrektywa Rady 85/337/EWG
Wyłącza z zakresu stosowania dyrektywy przedsięwzięcia, których szczegółowe rozwiązania zostały przyjęte przez szczególny akt ustawodawstwa krajowego, jeśli cele dyrektywy są osiągane w procesie ustawodawczym.
Dyrektywa OOŚ art. 2 § 1
Dyrektywa Rady 85/337/EWG
Nakłada obowiązek oceny skutków przedsięwzięć dla środowiska przed udzieleniem zezwolenia.
Dyrektywa SOOŚ art. 2 § a
Dyrektywa 2001/42/WE
Definiuje 'plany i programy' jako te wymagane przez przepisy ustawowe, wykonawcze lub administracyjne.
Dyrektywa Siedliskowa art. 6 § 2
Dyrektywa Rady 92/43/EWG
Nakłada obowiązek podejmowania działań w celu uniknięcia pogorszenia stanu siedlisk przyrodniczych i niepokojenia gatunków na specjalnych obszarach ochrony (OSO).
Dyrektywa Siedliskowa art. 6 § 3
Dyrektywa Rady 92/43/EWG
Wymaga oceny skutków planów lub przedsięwzięć dla OSO przed udzieleniem zgody, jeśli mogą one istotnie oddziaływać na teren.
Dyrektywa Siedliskowa art. 6 § 4
Dyrektywa Rady 92/43/EWG
Pozwala na realizację planu lub przedsięwzięcia pomimo negatywnej oceny, jeśli wynika to z nadrzędnego interesu publicznego i zastosowano środki kompensujące.
Dyrektywa Siedliskowa art. 4 § 1
Dyrektywa Rady 92/43/EWG
Określa procedurę proponowania i przekazywania wykazu terenów mających znaczenie dla Wspólnoty (TZW).
Dyrektywa Siedliskowa art. 4 § 2
Dyrektywa Rady 92/43/EWG
Określa procedurę przyjmowania wykazu TZW przez Komisję.
Pomocnicze
Dyrektywa Wodna art. 4 § 7
Dyrektywa 2000/60/WE
Określa warunki, na jakich nieosiągnięcie dobrego stanu wód lub zapobieganie pogorszeniu stanu nie stanowi naruszenia dyrektywy, w tym gdy wynika to z nowych zmian w charakterystyce wód lub zrównoważonej działalności gospodarczej człowieka.
Dyrektywa Wodna art. 14 § 1
Dyrektywa 2000/60/WE
Przewiduje obowiązek informowania, konsultacji i udziału społeczeństwa w opracowywaniu planów gospodarowania wodami w dorzeczach.
Dyrektywa Ptasia art. 4 § 1
Dyrektywa 79/409/EWG
Nakłada obowiązek klasyfikacji obszarów jako OSO dla ochrony gatunków ptaków.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.
TFUE art. 6
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Ustanawia cel zrównoważonego rozwoju.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Projekt przekierowania rzeki nie jest a priori niezgodny z dyrektywą wodną, jeśli nie zagraża jej celom i spełnia warunki z art. 4 ust. 7. Transfer wody przed opracowaniem planów gospodarowania wodami jest dopuszczalny, jeśli nie narusza celów dyrektywy. Zatwierdzenie planów przez parlament bez konsultacji społecznych nie narusza dyrektywy wodnej, jeśli nie są to plany w rozumieniu tej dyrektywy. Ustawa zatwierdzająca projekt może być zgodna z dyrektywą OOŚ, jeśli cele dyrektywy są osiągane w procesie ustawodawczym. Obszary Natura 2000 są chronione od momentu notyfikacji wykazu TZW. Nawadnianie i zapotrzebowanie na wodę pitną mogą stanowić nadrzędny interes publiczny uzasadniający realizację projektu negatywnie wpływającego na tereny Natura 2000. Przekształcenie ekosystemu rzecznego w sztuczny jest dopuszczalne w obszarach Natura 2000, jeśli spełnione są warunki z art. 6 ust. 4 dyrektywy siedliskowej i cel zrównoważonego rozwoju.
Odrzucone argumenty
Projekt przekierowania rzeki powinien być uznany za niezgodny z dyrektywą wodną z powodu braku planów gospodarowania wodami. Zatwierdzenie planów bez konsultacji społecznych narusza dyrektywę wodną. Ustawa zatwierdzająca projekt narusza dyrektywę OOŚ, ponieważ nie zastępuje oceny oddziaływania na środowisko. Projekt przekierowania rzeki nie powinien być uznany za plan w rozumieniu dyrektywy SOOŚ. Obszary Natura 2000 nie były chronione przed publikacją decyzji Komisji. Brak wiarygodnych danych o ptactwie uniemożliwia wydanie pozwolenia na projekt oddziałujący na OSO. Nawadnianie i zapotrzebowanie na wodę pitną nie mogą stanowić nadrzędnego interesu publicznego uzasadniającego negatywny wpływ na tereny Natura 2000.
Godne uwagi sformułowania
nie może poważnie zagrażać osiągnięciu celów wyznaczonych przez tę dyrektywę nie można uznać, że szczegółowe rozwiązania przedsięwzięcia są przyjęte w drodze aktu ustawodawczego [...] jeżeli akt ten nie zawiera elementów niezbędnych do oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jedynie względy, na które można się powołać, to względy odnoszące się do zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa publicznego, korzystnych skutków o podstawowym znaczeniu dla środowiska lub [...] innych powodów o charakterze zasadniczym wynikających z nadrzędnego interesu publicznego cel zrównoważonego rozwoju
Skład orzekający
V. Skouris
prezes
A. Tizzano
sędzia
J.N. Cunha Rodrigues
sędzia
K. Lenaerts
sędzia
J.C. Bonichot
sędzia
U. Lõhmus
prezes izby
A. Rosas
sędzia
E. Levits
sędzia
A. Ó Caoimh
sędzia
L. Bay Larsen
sprawozdawca
T. von Danwitz
sędzia
A. Arabadjiev
sędzia
E. Jarašiūnas
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia i stosowanie kluczowych dyrektyw UE dotyczących ochrony środowiska, gospodarki wodnej i ochrony przyrody w kontekście dużych projektów infrastrukturalnych."
Ograniczenia: Szczegółowe zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności faktycznych i krajowych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego projektu infrastrukturalnego (przekierowanie rzeki) i jego zgodności z szeregiem kluczowych dyrektyw UE dotyczących ochrony środowiska. Rozstrzygnięcia Trybunału mają istotne implikacje dla przyszłych projektów tego typu.
“Czy gigantyczny projekt przekierowania rzeki w Grecji był zgodny z prawem UE? Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnia zasady ochrony środowiska.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI