C-429/05
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że prawo konsumenta do dochodzenia roszczeń wobec kredytodawcy w przypadku niewykonania umowy dotyczącej towarów lub usług finansowanych z kredytu nie może być uzależnione od wzmianki o tych towarach w ofercie kredytu, a sąd krajowy może stosować te przepisy z urzędu.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 87/102/EWG w sprawie kredytu konsumenckiego. Konsumenci zamówili okna, które okazały się wadliwe, i próbowali rozwiązać umowę kredytową zawartą z Franfinance SA. Sąd krajowy zapytał, czy prawo konsumenta do dochodzenia roszczeń wobec kredytodawcy jest uzależnione od wzmianki o finansowanym towarze w ofercie kredytu oraz czy sąd krajowy może stosować te przepisy z urzędu. Trybunał orzekł, że prawo to nie może być uzależnione od takiej wzmianki, a sąd krajowy ma kompetencję do stosowania przepisów z urzędu, aby zapewnić skuteczną ochronę konsumentów.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy Rady 87/102/EWG dotyczącej kredytu konsumenckiego, w szczególności art. 11 i 14. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między konsumentami (małżonkowie Rampion) a sprzedawcą okien (K par K SAS) i kredytodawcą (Franfinance SA). Konsumenci odstąpili od umowy sprzedaży z powodu wadliwych towarów i próbowali rozwiązać umowę kredytową. Sąd krajowy (tribunal d’instance de Saintes) zadał dwa pytania prejudycjalne: 1) Czy art. 11 i 14 dyrektywy zezwalają sądowi na zastosowanie zasady współzależności między umową kredytu a umową dostawy, gdy umowa kredytowa nie zawiera informacji o towarze lub została zawarta jako otwarcie kredytu bez wzmianki o towarze? 2) Czy cel dyrektywy wykracza poza ochronę konsumentów i obejmuje organizację rynku, umożliwiając sądowi zastosowanie z urzędu wynikających z niej przepisów? Trybunał uznał oba pytania za dopuszczalne. W odniesieniu do pierwszego pytania, Trybunał orzekł, że art. 11 i 14 dyrektywy 87/102 sprzeciwiają się obwarowaniu prawa konsumenta do podjęcia środków prawnych przeciwko kredytodawcy przesłanką, by wcześniejsza oferta kredytu zawierała wzmiankę o finansowanym towarze lub usłudze. Podkreślono, że dyrektywa stanowi minimum harmonizacji i ma na celu ochronę konsumentów, a przepisy krajowe nie mogą być omijane poprzez specjalne formułowanie umów. Prawo to dotyczy zarówno kredytów na pojedynczą transakcję, jak i otwarcia kredytu. W odniesieniu do drugiego pytania, Trybunał stwierdził, że dyrektywa 87/102 została przyjęta w podwójnym celu: utworzenia wspólnego rynku kredytu konsumenckiego i ochrony konsumentów. Powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo dotyczące dyrektywy o nieuczciwych warunkach w umowach konsumenckich (dyrektywa 93/13/EWG), Trybunał uznał, że cel ochrony konsumentów przewidziany w art. 11 ust. 2 dyrektywy 87/102 nie mógłby zostać skutecznie osiągnięty, gdyby konsument miał obowiązek samodzielnego powołania się na swoje prawa. Dlatego też sąd krajowy ma kompetencję do zastosowania z urzędu przepisów transponujących art. 11 ust. 2 dyrektywy 87/102, aby zapewnić skuteczną ochronę konsumentów, nawet jeśli nie powołują się oni bezpośrednio na te przepisy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo to nie może być obwarowane taką przesłanką.
Uzasadnienie
Przepis art. 11 ust. 2 dyrektywy 87/102/EWG wymienia pięć kumulatywnych przesłanek, a wymóg wzmianki o towarze nie jest jedną z nich. Akapit drugi tego przepisu, pozwalający państwom członkowskim na określenie warunków, nie może być interpretowany jako umożliwiający dodawanie dodatkowych przesłanek, które podważałyby cel dyrektywy, jakim jest ochrona konsumentów i zapewnienie minimalnego standardu ochrony. Artykuł 14 dyrektywy dodatkowo podkreśla, że umowy nie mogą naruszać przepisów ochronnych ani być omijane poprzez specjalne formułowanie umów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (konsumenci)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Max Rampion | osoba_fizyczna | skarżący |
| Marie-Jeanne Godard, po mężu Rampion | osoba_fizyczna | skarżący |
| Franfinance SA | spolka | pozwany |
| K par K SAS | spolka | pozwany |
| Rząd francuski | inne | interwenient |
| Rząd niemiecki | inne | interwenient |
| Rząd hiszpański | inne | interwenient |
| Rząd włoski | inne | interwenient |
| Rząd austriacki | inne | interwenient |
| Komisja Wspólnot Europejskich | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Dyrektywa 87/102/EWG art. 11 § ust. 2
Dyrektywa Rady 87/102/EWG
Prawo konsumenta do podjęcia środków prawnych przeciwko kredytodawcy nie może być uzależnione od wzmianki o finansowanym towarze w ofercie kredytu. Przepis ten ma zastosowanie również do otwarcia kredytu.
Dyrektywa 87/102/EWG art. 14 § ust. 1 i 2
Dyrektywa Rady 87/102/EWG
Umowy kredytu nie mogą naruszać przepisów ochronnych dla konsumentów, a przepisy te nie mogą być omijane poprzez specjalne formułowanie umów.
TWE art. 234
Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską
Pomocnicze
k. kons. art. L. 311-20
Kodeks konsumenta
Wzmianka o finansowanym towarze w ofercie kredytu.
k. kons. art. L. 311-21
Kodeks konsumenta
Zawieszenie lub rozwiązanie umowy kredytu w przypadku sporu dotyczącego umowy głównej.
EKPC art. 6
Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo konsumenta do dochodzenia roszczeń wobec kredytodawcy nie powinno być uzależnione od wzmianki o finansowanym towarze w ofercie kredytu, ponieważ nie jest to jedna z przesłanek wymienionych w art. 11 ust. 2 dyrektywy 87/102/EWG. Cel dyrektywy 87/102/EWG, jakim jest ochrona konsumentów, wymaga, aby sąd krajowy miał możliwość stosowania przepisów transponujących art. 11 ust. 2 z urzędu, aby zapewnić skuteczną ochronę. Otwarcie kredytu, nawet jeśli pozwala na wielokrotne korzystanie, jest objęte zakresem stosowania dyrektywy 87/102/EWG i art. 11 ust. 2. Przepisy krajowe nie mogą być formułowane w sposób omijający cel dyrektywy i osłabiający ochronę konsumenta.
Odrzucone argumenty
Prawo do podjęcia środków prawnych przez konsumenta jest uzależnione od spełnienia dodatkowych przesłanek, w tym wzmianki o finansowanym towarze w ofercie kredytu. Dyrektywa 87/102/EWG stanowi jedynie minimum harmonizacji, a państwa członkowskie mogą określać własne warunki stosowania środków prawnych. Otwarcie kredytu nie jest objęte zakresem stosowania art. 11 ust. 2 dyrektywy 87/102/EWG. Sąd krajowy nie może stosować przepisów z urzędu, ponieważ dotyczy to organizacji rynku, a nie tylko ochrony konsumentów. Stosowanie przepisów z urzędu w przypadku braku wzmianki o towarze stanowiłoby naruszenie prawa do dysponowania roszczeniem i rzetelnego procesu.
Godne uwagi sformułowania
„Prawo do podjęcia środków prawnych przeciwko kredytodawcy, jeżeli [...]” „Państwa członkowskie określają, w jakim zakresie i na jakich warunkach te środki prawne mogą być wykorzystywane.” „Celem dyrektywy 87/102 jest zbliżanie przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących kredytu konsumenckiego.” „Cel ten nie mógłby zostać skutecznie osiągnięty gdyby konsument miał sam powołać się na prawo do podjęcia środków prawnych [...] ze względu na realne niebezpieczeństwo, że konsument nie jest świadom swoich praw lub napotyka trudności w ich egzekwowaniu.”
Skład orzekający
P. Jann
prezes izby
A. Tizzano
sędzia
A. Borg Barthet
sędzia
M. Ilešič
sędzia
E. Levits
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy 87/102/EWG dotyczących kredytu konsumenckiego, w szczególności prawa konsumenta do dochodzenia roszczeń wobec kredytodawcy oraz możliwości stosowania przepisów z urzędu przez sąd krajowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE, które zostało implementowane do prawa krajowego. Konkretne zastosowanie może zależeć od przepisów krajowych transponujących dyrektywę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony konsumentów w kontekście kredytu konsumenckiego, wyjaśniając kluczowe prawa konsumentów i rolę sądów w ich egzekwowaniu. Wykładnia przepisów UE ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawną w krajach członkowskich.
“Czy brak wzmianki o towarze w umowie kredytowej pozbawia Cię ochrony? TSUE wyjaśnia Twoje prawa!”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI