C-426/11
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 3 dyrektywy 2001/23 stoi na przeszkodzie sytuacji, w której przejmujący przedsiębiorstwo nie miał możliwości negocjowania układów zbiorowych, które następnie stają się dla niego wiążące.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 2001/23 w kontekście przejęcia przedsiębiorstwa z sektora publicznego do prywatnego. Pracownicy mieli umowne prawo do warunków układów zbiorowych negocjowanych przez zewnętrzny organ (NJC). Po przejęciu przez spółkę Parkwood, która nie była członkiem NJC, zawarto nowy układ zbiorowy. Spółka Parkwood odmówiła jego stosowania, argumentując, że nie miała wpływu na jego treść. Trybunał orzekł, że art. 3 dyrektywy stoi na przeszkodzie wiązaniu przejmującego układami zbiorowymi, jeśli nie miał on możliwości uczestniczenia w ich negocjacjach, co naruszałoby jego swobodę przedsiębiorczości.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 3 dyrektywy 2001/23 w sprawie ochrony praw pracowniczych przy przejęciu przedsiębiorstwa. Spór powstał, gdy spółka Parkwood Leisure Ltd przejęła zakład „ds. wypoczynku” od poprzedniego pracodawcy, który podlegał układom zbiorowym negocjowanym przez National Joint Council (NJC). Pracownicy mieli umowne prawo do warunków tych układów. Po przejęciu przez Parkwood, która nie była członkiem NJC, zawarto nowy układ zbiorowy z mocą wsteczną. Parkwood odmówiła jego stosowania, twierdząc, że nie miała wpływu na jego treść i że wiązanie ją tym układem naruszałoby jej swobodę przedsiębiorczości. Sąd odsyłający pytał, czy art. 3 dyrektywy nakazuje, uprawnia, czy zabrania sądowi krajowemu uznania takiego dynamicznego uprawnienia pracownika wobec przejmującego. Trybunał Sprawiedliwości UE, odwołując się do wcześniejszego orzecznictwa (sprawa Werhof) oraz praw podstawowych (swoboda przedsiębiorczości), orzekł, że art. 3 dyrektywy 2001/23 stoi na przeszkodzie sytuacji, w której państwo członkowskie wprowadza regulację pozwalającą na wiązanie przejmującego układami zbiorowymi negocjowanymi po dacie przejęcia, jeśli przejmujący nie miał możliwości uczestniczenia w procesie negocjacyjnym. Podkreślono potrzebę wyważenia interesów pracowników i przejmującego oraz poszanowania swobody umów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, art. 3 dyrektywy 2001/23 należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie wprowadzeniu przez państwo członkowskie uregulowania, zgodnie z którym, w razie przejęcia przedsiębiorstwa, wobec przejmującego można powoływać się na klauzule dynamiczne odsyłające do układów zbiorowych wynegocjowanych i przyjętych po dniu przejęcia, jeżeli przejmujący nie miał możliwości uczestniczenia w procesie negocjowania takich układów zbiorowych zawartych po dniu przejęcia.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że wiązanie przejmującego układami zbiorowymi, w których negocjacjach nie uczestniczył, narusza jego swobodę przedsiębiorczości (art. 16 Karty Praw Podstawowych UE), która obejmuje swobodę umów. Zapewnienie pracownikom dynamicznej ochrony poprzez układy zbiorowe, które ewoluują po przejęciu, może ograniczyć niezbędną swobodę przejmującego w dostosowaniu działalności, zwłaszcza przy przejściu z sektora publicznego do prywatnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
pracownicy (w zakresie ochrony ich praw, ale z ograniczeniem wynikającym z praw przejmującego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Mark Alemo-Herron i in. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Parkwood Leisure Ltd | spolka | pozwany |
| Lewisham London Borough Council | organ_krajowy | zbywający |
| CCL Limited | spolka | poprzedni przejmujący |
| Zjednoczone Królestwo | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Dyrektywa 2001/23/WE art. 3 § 1-3
Dyrektywa Rady 2001/23/WE
Artykuł 3 ust. 1 dyrektywy nie stoi na przeszkodzie temu, by w przypadku umowy o pracę odsyłającej do układu zbiorowego, którego stroną jest zbywający niebędący stroną takiego układu, przejmujący nie był związany kolejnymi układami zbiorowymi zawartymi po układzie obowiązującym w momencie przejęcia przedsiębiorstwa. Artykuł 3 ust. 3 dyrektywy nie może być interpretowany w sposób zezwalający na naruszenie samych podstawowych praw przejmującego.
TUPE art. 5 § 2 lit. a)
Transfer of Undertakings (Protection of Employment) Regulations 1981
Przepis implementujący art. 3 ust. 2 dyrektywy 2001/23.
Pomocnicze
Dyrektywa 2001/23/WE art. 8
Dyrektywa Rady 2001/23/WE
Dyrektywa nie narusza prawa państw członkowskich do stosowania lub wprowadzania przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych, które są korzystniejsze dla pracowników, lub do wspierania lub zezwalania na układy zbiorowe lub układy pomiędzy partnerami społecznymi bardziej korzystne dla pracowników, pod warunkiem że nie naruszają one samych podstawowych praw.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.
Karta art. 16
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Swoboda przedsiębiorczości, w tym swoboda zawierania umów, stanowi prawo podstawowe, które musi być uwzględniane przy wykładni przepisów dyrektywy 2001/23.
EKPC art. 11
Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Prawo do wolności zrzeszania się (w kontekście braku twierdzenia o naruszeniu tego prawa przez pracodawcę).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przejmujący przedsiębiorstwo nie miał możliwości uczestniczenia w negocjacjach układów zbiorowych, które stały się dla niego wiążące. Wiązanie przejmującego układami zbiorowymi, w których nie brał udziału, narusza jego swobodę przedsiębiorczości i swobodę umów. Dyrektywa 2001/23 ma na celu wyważenie interesów pracowników i przejmującego, a nie wyłącznie ochronę pracowników kosztem praw przejmującego.
Odrzucone argumenty
Przejmujący powinien być związany wszystkimi układami zbiorowymi, które ewoluują po przejęciu, nawet jeśli nie brał udziału w ich negocjacjach (argumentacja pracowników i sądu odsyłającego w pierwotnym rozumieniu).
Godne uwagi sformułowania
przejmujący powinien być w stanie przeprowadzić konieczne dostosowania i zmiany w celu kontynuacji swojej działalności przejmujący nie miał możliwości ani skutecznego powołania się na swoje interesy w toku procesu zmierzającego do zawarcia umowy, ani negocjowania elementów mających decydujący wpływ na warunki pracy jego pracowników w kontekście przyszłej działalności gospodarczej ograniczenie to mogło naruszyć samą istotę jego prawa do swobody przedsiębiorczości
Skład orzekający
R. Silva de Lapuerta
pełniąca obowiązki prezesa trzeciej izby
K. Lenaerts
sędzia
G. Arestis
sędzia
J. Malenovský
sprawozdawca
D. Šváby
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia art. 3 dyrektywy 2001/23 w kontekście ochrony praw pracowniczych przy przejęciu przedsiębiorstwa, zwłaszcza gdy przejmujący nie uczestniczył w negocjacjach układów zbiorowych, które stają się dla niego wiążące. Podkreślenie znaczenia swobody przedsiębiorczości i swobody umów w prawie UE."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy przejmujący nie miał możliwości uczestniczenia w negocjacjach układów zbiorowych. Nie wyklucza związania przejmującego układami, jeśli miał możliwość wpływu na ich treść lub jeśli prawo krajowe stanowi inaczej w sposób zgodny z prawem UE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy – ochrony pracowników przy zmianie pracodawcy – ale z perspektywy praw przedsiębiorców i ich swobody umów. Pokazuje, jak prawo UE stara się zbalansować te często sprzeczne interesy.
“Czy nowy szef musi płacić więcej, nawet jeśli nie negocjował podwyżek? TSUE odpowiada.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI