C-425/14

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2015-10-22
cjeuzamowienia_publicznewykluczenie z przetargu, zgodność z prawem, zwalczanie przestępczościWysokatrybunal
zamówienia publicznewykluczeniezgodność z prawemprzestępczość zorganizowanaproporcjonalnośćzasady traktatoweprzejrzystośćrówne traktowanie

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że choć przepisy UE dotyczące zamówień publicznych nie mają zastosowania do zamówień poniżej progu, to zasady traktatowe wymagają, aby wykluczenie z przetargu z powodu braku oświadczenia o zgodności z prawem było proporcjonalne i nieautomatyczne w przypadku braku powiązań między oferentami.

Sprawa dotyczyła wykluczenia włoskich firm z przetargu na roboty budowlane z powodu braku złożenia oświadczenia o zgodności z prawem, które miało zapobiegać infiltracji zorganizowanej przestępczości. Choć zamówienie było poniżej progu unijnego, sąd zbadał sprawę pod kątem podstawowych zasad traktatowych. Trybunał uznał, że wykluczenie z przetargu z powodu braku oświadczenia o braku powiązań między oferentami lub braku porozumień konkurencyjnych jest nieproporcjonalne i nie może być automatyczne.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 45 dyrektywy 2004/18/WE w sprawie zamówień publicznych. Sprawa dotyczyła wykluczenia włoskich spółek Edilux i SICEF z przetargu na roboty budowlane o wartości poniżej progu unijnego, z powodu braku złożenia przez nie oświadczenia o przyjęciu warunków porozumienia o zgodności z prawem, mającego na celu zwalczanie infiltracji zorganizowanej przestępczości. Sąd odsyłający, Consiglio di Giustizia amministrativa per la Regione Siciliana, miał wątpliwości co do zgodności takiego wykluczenia z prawem Unii, mimo że dyrektywa nie miała bezpośredniego zastosowania. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) stwierdził, że choć dyrektywa 2004/18/WE nie miała zastosowania ze względu na wartość zamówienia, to podstawowe zasady traktatowe, w tym równe traktowanie, niedyskryminacja i przejrzystość, mają zastosowanie do zamówień o znaczeniu transgranicznym. TSUE uznał, że wymóg złożenia oświadczenia o zgodności z prawem jest dopuszczalny w celu zwalczania przestępczości i zapewnienia przejrzystości, o ile jest proporcjonalny. Jednakże, automatyczne wykluczenie oferentów z powodu braku oświadczeń o braku powiązań z innymi konkurentami, braku porozumień ograniczających konkurencję lub braku podzlecania zadań innym uczestnikom przetargu, zostało uznane za nieproporcjonalne i naruszające zasadę proporcjonalności. TSUE podkreślił, że takie sytuacje powinny być oceniane indywidualnie, a nie prowadzić do automatycznego wykluczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przepisy prawa krajowego zezwalające na wykluczenie wykonawcy z przetargu z powodu braku złożenia oświadczenia o zgodności z prawem nie sprzeciwiają się prawu Unii, o ile wykluczenie to jest proporcjonalne i nieautomatyczne w przypadku braku powiązań między oferentami lub braku porozumień ograniczających konkurencję.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że choć dyrektywa nie miała zastosowania, zasady traktatowe (równe traktowanie, przejrzystość) mają zastosowanie. Wymóg złożenia oświadczenia o zgodności z prawem jest dopuszczalny dla zwalczania przestępczości. Jednakże, automatyczne wykluczenie z powodu braku oświadczeń o braku powiązań, braku porozumień konkurencyjnych lub braku podzlecania zadań innym uczestnikom przetargu jest nieproporcjonalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Impresa Edilux Srlspolkaskarżący
Società Italiana Costruzioni e Forniture Srl (SICEF)spolkaskarżący
Assessorato Beni Culturali e Identità Siciliana – Servizio Soprintendenza Provincia di Trapaniorgan_krajowypozwany
Assessorato ai Beni Culturali e dell’Identità Sicilianaorgan_krajowypozwany
UREGA – Sezione provinciale di Trapaniorgan_krajowypozwany
Assessorato delle Infrastrutture e della Mobilità della Regione Sicilianaorgan_krajowypozwany
Icogen Srlspolkainterwenient
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 2004/18/WE art. 45 § ust. 1

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

Lista podstaw wykluczenia z udziału w zamówieniu, w tym za udział w organizacji przestępczej, korupcję, oszustwo, pranie pieniędzy. Państwa członkowskie określają warunki wykonania, mogą przewidzieć odstępstwo w interesie ogólnym.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 45 § ust. 2

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

Dodatkowe podstawy wykluczenia wykonawcy, w tym związane z upadłością, przestępstwem zawodowym, nieopłaceniem składek, poważnym wprowadzeniem w błąd.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

TFUE art. 45

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zasada niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

TFUE

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawowe i ogólne zasady traktatowe, w tym równe traktowanie, niedyskryminacja i obowiązek przejrzystości, mają zastosowanie do zamówień o znaczeniu transgranicznym, nawet poniżej progów dyrektyw.

Pomocnicze

Dyrektywa 2004/18/WE art. 2

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

Instytucje zamawiające zapewniają równe i niedyskryminacyjne traktowanie wykonawców oraz działają w sposób przejrzysty.

Dyrektywa 2004/18/WE art. 7 § lit. c

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

Próg zastosowania dyrektywy dla zamówień na roboty budowlane wynosi co najmniej 5 000 000 EUR.

decreto legislativo n. 163 art. 46 § ust. 1a

decreto legislativo n. 163 – Codice dei contratti pubblici relativi a lavori, servizi e forniture in attuazione delle direttive 2004/17/CE e 2004/18/CE

Instytucja zamawiająca wyklucza kandydatów w przypadku niespełnienia wymagań, braku integralności koperty, lub innych nieprawidłowości.

ustawa nr 190/2012 art. 1 § ust. 17

legge n. 190, disposizioni per la prevenzione e la repressione della corruzione e dell’illegalità nella pubblica amministrazione

Instytucje zamawiające mogą przewidzieć, że nieprzestrzeganie warunków porozumień o zgodności z prawem lub paktów o uczciwości stanowi podstawę wykluczenia z przetargu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymóg złożenia oświadczenia o zgodności z prawem jest dopuszczalny w celu zwalczania przestępczości i zapewnienia przejrzystości, o ile jest proporcjonalny. Automatyczne wykluczenie z przetargu z powodu braku oświadczeń o braku powiązań, braku porozumień konkurencyjnych lub braku podzlecania zadań innym uczestnikom przetargu jest nieproporcjonalne.

Odrzucone argumenty

Oświadczenie o przyjęciu określonych zobowiązań stanowi nieskuteczny środek zwalczania infiltracji zorganizowanej przestępczości, ponieważ przestrzeganie tych zobowiązań może zostać zweryfikowane jedynie po udzieleniu danego zamówienia.

Godne uwagi sformułowania

nie należy do zakresu zastosowania dyrektywy 2004/18 podstawowe i ogólne zasady traktatu FUE zasada równego traktowania i niedyskryminacji obowiązek przejrzystości niewątpliwe transgraniczne znaczenie określony zakres uznania zasada proporcjonalności automatyczne wykluczenie wychodzi poza to, co jest konieczne

Skład orzekający

D. Šváby

prezes_izby

E. Juhász

sędzia

C. Vajda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Stosowanie zasad traktatowych UE do zamówień publicznych poniżej progów dyrektyw, zasada proporcjonalności w wykluczaniu oferentów, zakaz automatycznego wykluczenia bez indywidualnej oceny."

Ograniczenia: Dotyczy zamówień o znaczeniu transgranicznym, poniżej progów dyrektyw. Interpretacja zasad traktatowych, a nie bezpośrednie stosowanie dyrektywy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak podstawowe zasady UE mogą mieć zastosowanie nawet do zamówień poniżej progów dyrektyw, a także podkreśla znaczenie proporcjonalności i indywidualnej oceny w procedurach przetargowych, co jest istotne dla praktyków.

Czy brak jednego oświadczenia może kosztować miliony? TSUE o proporcjonalności w przetargach!

Sektor

zamówienia publiczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI